Opinie: Kroniek van een onduidelijke dood

Een bericht over een doodgeschoten Palestijn illustreert het gevaar van journalistiek op basis van één bron. En daarbij de verschillende waarheden en tegengestelde feiten van de traditionele nieuwsmedia en de ‘alternatieve’ (internet)journalistiek.

Afgelopen zaterdag, 2 juni, kwam het ANP met een nieuwsbericht onder de kop ‘Palestijn doodgeschoten na inrijden op militairen’. Het bericht:

Israëlische militairen hebben zaterdag een Palestijn doodgeschoten in de stad Hebron op de bezette Westelijke Jordaanoever. Volgens het Israëlische leger was hij met een tractor ingereden op een groep soldaten en burgers. Militairen probeerden de man tegen te houden toen hij wilde inrijden op een officier en een soldaat. ,,De terrorist draaide om en reed verder met als doel voorbijgangers aan te vallen. Een soldaat die op het dak van een nabijgelegen gebouw was gepositioneerd zag de dreiging en opende het vuur,” aldus een verklaring van het leger. Volgens het leger zijn geen militairen gewond geraakt.

‘Klein’ nieuws’

‘Klein’ nieuws dus, zeker in het licht van de bloedige confrontaties bij het grenshek in de Gazastrook, en daarom geen nieuws voor de papieren kranten en de audiovisuele nieuwsrubrieken. Het bericht haalde wel verschillende websites, waaronder die van De Telegraaf, RTL Nieuws en ook van DvhN.

Weblog

Zaak gesloten voor die ‘oude’ media, zou je denken. Jawel, maar niet voor de ‘nieuwe’. Op internet begint het te borrelen. Het weblog Abu Pessoptimist, een blog van de Palestijns gezinde maar doorgaans goed geïnformeerde Maarten Jan Hijmans, komt met een compleet ander verhaal: ‘Israëlische soldaten in Hebron schieten chauffeur bulldozer dood’. Kort samengevat: volgens ooggetuigen reed de chauffeur die aan het werk was van een kleine bulldozer (inderdaad: geen tractor zoals het ANP meldt; zie bovenstaande foto) langs Israëlische militairen die hem toeriepen te stoppen. Maar door het lawaai van de bulldozer kon de chauffeur de militairen niet horen en reed hij door. Daarop schoten de militairen hem neer.

De bron van Hijmans? Het International Middle East Center. Een onafhankelijke nieuwsorganisatie, gerund door zowel Palestijnse als internationale journalisten.

Onderzoek

Wat er nu precies in Hebron is gebeurd, kan alleen door onafhankelijk onderzoek aan het licht worden gebracht. Dat onderzoek zal er niet komen. Maar het is wel een patroon: ‘oude’ media pikken een bericht op, ‘nieuwe’ media gaan graven en komen met een ander verhaal. En dat andere verhaal is niet per definitie propaganda of een complottheorie.

Bron

Bijkomend probleem in deze zaak is dat het ANP afgaat op slechts één bron: het Israëlische leger. Los van het feit dat die bron nogal eenzijdig is (en vaak aantoonbaar onbetrouwbaar), wordt hier ook een journalistieke wet met voeten getreden: één bron is geen bron. Overigens is het Israëlische leger niet de directe bron van het ANP. Dat was de Israëlische krant Haaretz, die zich inderdaad beroept op een verklaring van de voorlichtingsdienst van het leger. Omdat het voor Israëlische media vaak ondoenlijk en nog vaker onmogelijk is om zelf onderzoek te doen, zeker als het gaat om ‘kleine’ incidenten, worden verklaringen van het leger in de regel ongecheckt overgenomen.

Identiteit

Overigens heeft de bulldozerchauffeur dankzij de de ‘nieuwe’ media wel een identiteit gekregen. Het gaat om Rami Wahid Hasan Sabarna, een gemeentewerker in Hebron en vader van drie kinderen. Hij is 35 jaar oud geworden.

Jos Visscher is freelance journalist en oud-docent Journalistiek.

Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.