Je bent wat je rijdt

Een auto geldt als symbool voor individuele vrijheid, maar het tegendeel is waar. Je bent helemaal niet vrij in je autokeuze. Een auto is een kooi. De meeste mensen kiezen zonder dat ze zich daar van bewust zijn hun vierwieler niet zelf. Ze passen zich aan bij hun omgeving, baan, buren, vrienden, opleiding, partner, kinderen, afkomst, ambities, inkomen en milieu. Een auto wordt emotioneel gekozen en rationeel verdedigd, betoogt Erwin Wijman in zijn nieuwe boek Wat je rijdt ben je zelf.

De auteur, die al vele jaren in diverse bladen over automarketing schrijft, noemt het 'een autogids, marketingboek, psychologieboek en verhalenboek ineen'. Wijman stelt nadrukkelijk dat het ook geschikt is voor vrouwen, omdat hij heeft afgezien van het vermelden van 'technische specificaties, verbruikscijfers en andere pk-porno'. Toch biedt de uitgave een schat aan informatie rond het fenomeen auto. Van welke vierwielers mannen en vrouwen het aantrekkelijkst maken voor het andere geslacht tot welk imago automerken hebben en hoe ze proberen je met 'hun verhaal' als klant in te lijven.

Bovendien kun je gniffelen om modelnaammissers: zo heet de Ford Caliente in het Mexicaans 'Ford Straathoer', de Fiat Croma in het Nederlands 'Fiat Braadboter' ('hij spettert niet', grapten Koot en Bie ooit) en de Mitsubishi Pajero in Spaansprekende landen 'Mitsubishi Rukker of Hufter'. De Pajero werd voor die markten dan ook pijlsnel omgedoopt in 'Montero'.

Wat betreft het charisma van auto's: liefst 31 procent van de vrouwen vindt mannelijke Audi-rijders het aantrekkelijkst. BMW-rijders komen met 25 procent op de tweede plaats. Mannen vallen zelf behalve op vrouwen in Audi's (21 procent) ook in groten getale op Mini-rijdsters (14 procent).

Studies hebben eerder aangetoond dat de kans dat een dame sexy lingerie draagt het grootst is als zij BMW rijdt. Een Duits magazine meldde overigens dat BMW-rijders meer seks hebben (naar eigen zeggen) dan eigenaren van andere auto's: 2,2 keer per week. Mannelijke Audi-rijders beweren 2,1 keer actief te zijn. De score bij Porsche-fans blijft met 1,4 keer wat achter.

In Texas heeft onderzoek voorts aan het licht gebracht dat de aanschaf van dure auto's door mannen – samen met andere vormen van spilzucht zoals het bezit van dure kleding en horloges – in de smaak valt bij veel vrouwen. "Puur pauwengedrag dus: wie de mooiste veren laat zien, krijgt de mooiste meisjes", meent Wijman.

Wetenschappers in Engeland stelden vast dat de meeste leden van een groep vrouwen tussen 21 en 40 jaar een man in een hagelnieuwe Bentley Continental aantrekkelijker vonden dan dezelfde man in een gedeukte Ford Fiësta. Mannen bleken hier niet in te trappen. Ze bekeken foto's van dezelfde vrouw die poseerde in de Bentley en de Ford en vonden de dame op beide kiekjes even aantrekkelijk. Vrouwen zouden overigens niet voor niets op mannen met meer status vallen, meldt de onderzoeker, Michael Dunn. "Het geeft hen een evolutionair voordeel."

Cijfers van het Bureau Consumenten Onderzoek maken duidelijk dat de auto in het leven van 71 procent van de Nederlanders een 'uiterst belangrijke rol inneemt'. Wijman: "Mensen zijn dol op hun auto. Een nieuwe auto draagt wezenlijk bij aan het geluksgevoel. Liefst 84 procent van de Nederlanders zegt gelukkig te worden van een nieuwe auto." De schrijver – die stelt dat er eigenlijk geen echt alternatief voor de vierwieler is – citeert ook nog een fijne oneliner van socioloog Johan Goudsblom: 'Het geluk is makkelijker te bereiken per auto dan op de fiets.' Of zoals ze bij Harley-Davidson droogjes zeggen: 'God didn't create metal to make paperclips'.

De ondertitel van het boek van Wijman is: 'hoe automerken je voor hun karretje proberen te spannen'. Dat doen ze volgens de schrijver door je er het juiste verhaal bij te verkopen. "Zodat hun karretje jóúw karretje wordt. En als jij hun karretje trekt als vriend, goede buur, mooie vrouw, succesvolle ondernemer of leuke jongen, dan willen anderen die auto ook." Automarketing moet volgens Wijman voertuigen 'begerenswaardig maken en mensen versieren door hen verhalen te vertellen (of op de mouw te spelden)'. "Mensen moeten immers redenen hebben om een auto aan te schaffen. Je moet hen voorzien van argumenten om hun aanschaf te verdedigen. Want iedereen weet dat die aanschaf op zichzelf een puur emotionele beslissing is."

Autowoorden

Eskimo's hebben 22 woorden voor sneeuw, maar Nederlanders hebben 49 woorden voor auto. Van bak en bolide tot brik, bolide, heilige koe, slee en (oude) schicht.

'Coole' Audi

Audi is het enige automerk in de top 10 van coole merken in Nederland volgens een onderzoek uit 2009 onder 3000 mensen. Andere toppers zijn onder meer Apple, Hema, de Rabobank, Heineken, Google, Douwe Egberts en Coca-Cola.

Merk is alles

Een Audi A4 kost 33.000 euro. Een Seat Exeo – volgens Wijman niks anders dan een Audi A4 (van het vorige model A4, van 2007) met Seat-naamplaatjes er op – heb je al voor 23.000 euro. Tot maart 2011 kostte de Exeo 26.000 euro. De importeur zag zich vanwege tegenvallende verkopen genoodzaakt daar 3000 euro af te doen. Ondertussen verkocht en verkoopt de A4 als een tierelier. Wijman constateert: "Een auto is niks, het merk is alles. Zo gaat het in de autowereld."

Top 10

Wie een verhaal zoekt om de koop van een andere auto tegenover vrienden en kennissen te verantwoorden vindt in het boek een top 10 van de meest gebruikte rationalisaties.

Liever droomauto

Bijna eenderde van de Nederlandse mannen verkiest zijn droomauto boven zijn droomvrouw, blijkt uit een onderzoek van Playstation. Een kwart van de heren praat geregeld tegen zijn vierwieler. Van de ruzies ontstaat 22 procent doordat de partner commentaar heeft op 's mans rijstijl.

Internetkampioen

Jaarlijks worden 360 miljoen postings over de auto op internet gezet. De auto is het meest besproken onderwerp op het wereldwijde web. Datingsites komen niet eens in de buurt van de bezoekerscijfers van autosites. Wijman: "Aanzienlijk meer mensen zijn op zoek naar een auto dan naar een menselijke partner."

Facebook

BMW heeft 6,5 miljoen vrienden op Facebook. Audi en Mercedes volgen met allebei vier miljoen fans.

'Straatfascisme'

Wijman citeert schrijver/journalist H.J.A. Hofland over de 'vernietigende kracht van het automobilisme': "Vulgair straatfascisme, dat met vals respect voor het menselijk geluk en een ideologie van drogredenen dagelijks kerkhoven vult en torens van oudroest bouwt."

Hardwerkende Volvo's

Volvo-rijder Martin Bril voert Wijman ook op: "Volvo's zijn beschaafd, maar toch hardwerkend. En een Volvo raakt nóóit aan lager wal. Oudere Volvo's vallen zelden in verkeerde handen. Ze worden niet gepimpt door dubieuze eigenaren. Als je auto's met mensen zou kunnen vergelijken, is de Volvo een knoestige, wat onhandige man, met haar in zijn oren, die als hij eenmaal na een paar glaasjes loskomt, verschrikkelijk geestig blijkt te zijn en ook nog goed kan dansen."

Lada Niva

De Lada Niva – de compacte Russische terreinwagen in jaren zeventig stijl – is geëmancipeerd tot cultureel correct. Wie zo'n auto in het sjieke Amsterdam-Zuid parkeert, vindt bij terugkomst een visitekaartje onder ruitenwisser met de vraag of de wagen te koop is. Over de andere Lada-modellen worden nog steeds grappen gemaakt in de trant van: 'Wat is een Lada op de top van een berg? Een mirakel. Wat zijn twee Lada's op de top van een berg? Sciencefiction. Wat zijn drie Lada's op de top van een berg? Een rare plaats voor een Lada-fabriek.'

'Autoventen'

Wijman over het parkeren van je vierwieler voor café, terras of werk: "Dat is niks anders dan schaamteloos maar geaccepteerd exhibitionisme. Potloodventen is taboe, maar autoventen is maatschappijbreed toegestaan."

Expressiemiddel

Een auto is meer een expressiemiddel dan een vervoermiddel, meent Wijman. "Voor zeven of acht mille heb je een knappe, praktische, oerzuinige Fiat Panda of Suzuki Alto. Maar niks hoor. Mensen geven gauw het drie- of tienvoudige uit aan een auto. Anders zou de gemiddelde aanschafprijs van een nieuwe personenauto in ons land nooit uitkomen op 25.000 euro." Wijman – die er op wijst dat auto's steeds zwaarder worden – rijdt overigens met een auto die velen zien als een lelijkheidskampioen: een Fiat Multipla (ook wel denigrerend 'Multivlaai' genoemd).

Vrouwenauto's

Kleine auto's zijn nog steeds het meest geliefd bij vrouwen. Medio 2011 was de Renault Twingo de vierwieler die het meest wordt gekocht door dames. De tweede plaats is voor de Peugeot 107 en de derde plaats bezet de Suzuki Alto. Ook verder staan in de top 10 van vrouwenauto's kleine wagens, zoals de Fiat 500, de Ford Ka en de New Mini. De Ford Fiesta en de VW Polo worden vaker door mannen gekocht en zijn, zo stelt Wijman, geen vrouwenauto's.

Talloze interviews

Erwin Wijman heeft zijn boek onder meer gebaseerd op ruim 150 interviews. Hij sprak met ondernemers over hun auto voor de rubrieken 'Aan het stuur' en 'Zakenauto' in het Financieele Dagblad. Bij het papieren boek hoort een e-book dat gratis is te downloaden via www.haystack.nl/autobiecht . Van 45 Nederlanders is een autobiecht te lezen onder wie Maurits van Oranje, Jan des Bouvrie, Hans Breukhoven en Anky van Grunsven. 'Wat je rijdt ben je zelf' kost 19,50 euro en wordt uitgegeven door Haystek.

Toon reacties

Mis niets van het regionale nieuws. Ontvang onze dagelijkse nieuwsupdate, helemaal gratis.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven