Brandstichter seniorenwoning Assen veroordeeld tot tbs (met video en reactie lezersjury)

Persrechter Marcel Wolters licht de uitspraak in de derde lezersjuryzaak (brandstichting in Assen) toe.

Een 58-jarige man uit Assen is veroordeeld tot een jaar celstraf en tbs met dwangverpleging vanwege opzettelijke brandstichting in zijn seniorenwoning in de wijk Lariks in Assen. Volgens de rechtbank was er levensgevaar ontstaan voor zijn bejaarde buren als de brand niet tijdig was ontdekt.

Zijn hoogbejaarde buren in de flat waren thuis toen hij op 3 april brandende waxinelichtjes in een ladekast van zijn slaapkamer zette. De rookmelder in zijn slaapkamer had hij afgeplakt. Hij ging daarna naar de bushalte en belde een medewerker van het Leger des Heils. Aan hem vertelde de man dat hij brand had gesticht. Samen zijn ze naar het politiebureau gegaan.

Controle over zijn handelen

De man verklaarde dat hij van stemmen in zijn hoofd opdracht had gekregen om brand te stichten. Maar de psychiater die hem op het politiebureau onderzocht, stelde dat de man geen psychotisch gedrag vertoonde. De rechtbank zegt daarover: ,,De man claimt dat hij gehandeld heeft in opdracht van een stem, na een periode waarin hij in toenemende mate angstaanjagende psychotische verschijnselen heeft ervaren. Deze verschijnselen worden door hem achteraf beschreven, maar worden in de bewuste week met niemand gedeeld. Ook lijkt er een discrepantie te bestaan tussen de door hem gerapporteerde verwarring en de gecontroleerde wijze waarop hij zijn woning verlaat en de hulpverlening alarmeert. Bij dit laatste toont de man veel controle over zijn handelen en is hij zich ook bewust dat hij brand heeft gesticht.”

Bewoners geëvacueerd

Volgens de rechtbank blijkt uit onderzoek dat de bewoners van de woningen naast het appartement ten tijde van de brand aanwezig waren. ,,De bewoners van de aan de gang grenzende appartementen werden geëvacueerd. Wanneer de brand niet tijdig was gedetecteerd en zich had kunnen uitbreiden, was hierdoor levensgevaar of gevaar voor zwaar lichamelijk letsel te duchten geweest."

Leugenachtig

De verdachte is door meerdere deskundigen psychisch onderzocht. Zij concluderen dat hij verminderd toerekeningsvatbaar is. Volgens de deskundigen is hij leugenachtig en daardoor moeilijk te behandelen. ,,Betrokkene is een psychisch ernstig zieke man, die er niet in slaagt tot een adequate maatschappelijke aanpassing te komen. Hij leeft een leugenachtig, instrumenteel en opportunistisch bestaan, waarbij hij niet schroomt om de belangen van anderen te schaden en voor zijn verantwoordelijkheden weg te lopen. Indien de problematiek van betrokkene onbehandeld blijft, zal hij in situaties van verhoogde spanning, terugvallen op gedragspatronen waarmee hij zichzelf en anderen al jarenlang in de problemen brengt.”

De deskundigen adviseren tbs met dwangverpleging. Zonder behandeling is de kans op herhaling matig tot hoog stellen zij. De rechtbank neemt het advies van de deskundigen over. De opgelegde straf is gelijk aan de eis van de officier van justitie.

Het volledige vonnis kun je hier lezen

Dit vindt de lezersjuryvan het oordeel van de rechter

Emmely Schaaphok. Foto: DvhN

'Duidelijk dat het tbs moest worden'

,,Ik had deze uitspraak wel verwacht”, zegt Emmely Schaaphok (20). Zij is derdejaars student IT-recht in Groningen. Samen met haar moeder maakt zij deel uit van de lezersjury van DvhN. ,,Ik had al een keer eerder een rechtszaak bijgewoond, maar dat ging om een verkeersdelict. Dit vond ik veel interessanter, omdat de verdachte zijn verhaal deed en er ook deskundigen waren. De verdachte geeft zelf aan dat hij geholpen moet worden. Daarom ben ik het er ook mee eens dat er tbs is opgelegd. De deskundigen waren heel duidelijk. Als ik rechter was geweest in deze zaak had ik het denk ik niet zo moeilijk gevonden.”

Bauke Dalstra. Foto: DvhN

'Mag best zwaarder bestraft worden'

,,Ik had in eerste instantie gedacht aan drie jaar met tbs met dwangverpleging”, zegt oud-brandweerman Bauke Dalstra (60) uit Emmen. ,,Ik vind dat de brandstichting best zwaarder bestraft had mogen worden, ook gezien de omgeving waar het is gebeurd. Ik heb 30 jaar brandweerervaring. Ik weet wat brand kan aanrichten. Het kan ook heel snel gaan. Deze verdachte heeft grote risico’s genomen. Ik vind de daad zelf niet lastig om te beoordelen. Maar de adviezen van de deskundigen vind ik moeilijker om in te schatten. Daar moet je echt verstand van zaken voor hebben. Ik kan met de veroordeling, zoals die er nu ligt, wel leven.”

Jeanette Schaaphok. Foto: DvhN

'Deze man heeft zeker hulp nodig'

,,Ik was het eens met de eis van de officier van justitie, dus ook met de uitspraak van de rechtbank”, zegt Jeanette Schaaphok (51) uit Assen. ,,Ik vind het een rechtvaardig oordeel van de rechter. Twee componenten spelen bij deze man. Hij is ergens beperkt door zijn psychische gesteldheid, daarom moet hij gedwongen hulp krijgen. Aan de andere kant dat hij bestraft wordt voor het in gevaar brengen van andere mensen vind ik ook terecht. Dat doet recht aan wat hij de buren heeft aangedaan. Ik vind het belangrijk uit preventie-oogpunt. Dat mensen weten dat brandstichting niet kan. Maar deze man heeft zeker ook hulp nodig.”

Henri Wittendorp. Foto: DvhN

'Moeilijk om het te behandelen'

,,De veroordeling zoals die nu gedaan is, vind ik terecht”, zegt Henri Wittendorp (67) uit Zwartemeer. ,,Ik vond het een uitermate interessante rechtszaak. Ik hoorde dat hij al allerlei behandelingen heeft gehad. Er zijn constant problemen met hem. Het is nooit gelukt om hem op rechte pad te brengen. Ik dacht: Wat kost dat de maatschappij wel niet? Daarom vind ik het ook terecht dat hij tbs met dwangverpleging krijgt. Ik heb de angst dat het anders weer misgaat. Ik denk dat het heel moeilijk wordt om hem te behandelen, omdat hij eigenlijk al zijn hele leven strafbare feiten heeft gepleegd door te liegen en te bedriegen.”

Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.