In Odoorn staan alle neuzen dezelfde kant op: zorg voor natuur en landbouw sluiten elkaar niet uit

Initiatieven genoeg om de landbouw te verduurzamen, maar er moet niet alleen naar boeren gekeken worden bij het natuurvriendelijker produceren van voedsel.

Alleen wanneer de hele maatschappij zich bewust wordt van de voordelen van het combineren van landbouw en natuurwaarden, kunnen boeren stappen zetten. ,,We moeten naar een natuurinclusieve samenleving”, stelt akkerbouwer Jan Reinier de Jong.

Hij belegde een bijeenkomst op zijn bedrijf in Odoorn om met boeren, commerciële en maatschappelijke organisaties, onderzoekers en overheid de toekomst van de natuurbewuste boer te bespreken. Op dit punt stonden alle neuzen dezelfde kant op.

Bas Volkers van het ministerie van LNV: ‘Geen zooitje, maar overgang’

Natuurvriendelijk boeren kan door het maaibeleid aan te passen op het broedseizoen en te variëren met gewassen om de vruchtbaarheid van de bodem te verhogen. ,,We zien tal van initiatieven. Dat is geen zooitje maar een overgang”, stelt Bas Volkers van het ministerie van Landbouw Natuur en Voedselkwaliteit.

Hij ziet dat het natuurbeleid de afgelopen jaren drastisch veranderd is. ,,Eerder zetten we in op het beschermen van de natuur tegen de maatschappij. Sinds de Natuurvisie van 2014 kijken we naar mogelijkheden om samen met de maatschappij natuur te beschermen. Landbouw is daar een onderdeel van.”

‘We hebben Malle Eppies nodig’

Veel boeren willen wel volgens Volkers, maar kunnen of mogen het niet altijd op hun natuurvriendelijke manier werken. Door klimaatopgaven en maatschappelijke druk zijn boeren (moreel) verplicht duurzamer te werken. Technologische vooruitgang kan dat ondersteunen, drones kunnen weidevogelnesten traceren.

Tegelijkertijd is er nog weinig kennis en ervaring, de boer weet niet of het hem iets oplevert. Ook kunnen overheid en andere boeren dwarsliggen bij nieuwe werkwijzen. Volkers vindt kennisdeling essentieel, experimenteren en onderzoeken zijn de eerste stappen. ,,We hebben Malle Eppies nodig die voorop lopen en wat proberen. Van daaruit moeten we de groep in beweging zien te krijgen.”

‘Er moet wel geld verdiend worden’

Jan Reinier de Jong is een van de ‘Malle Eppies’. Als vierde generatie op de boerderij in Odoorn heeft hij de afgelopen twintig jaar het gebruik van chemie en mest verminderd. ,,De bodem is de basis, je moet zorgen dat die op orde is.”

De Jong is actief in het agrarisch natuurbeheer. Zo zaait hij zijn akkerranden in met kruiden en bloemen voor insecten. Voor De Jong is het simpel, het moet wat opleveren. ,,De maatschappij bepaalt wat ik doe. Alles wat ik doe aan natuurinclusieve landbouw is op die plek einde productie. Maar er moet uiteindelijk wel geld verdiend worden, ik heb ook een gezin dat onderhouden moet worden.”

Voedselwetenschapper Ronald Visschers: ‘Duurt nog wel even voor consument wil betalen’

En zolang de consument niet meer wil betalen voor duurzame en natuurvriendelijke producten, zitten er grenzen aan de goede bedoelingen van boeren. ,,Het duurt nog wel even voor consumenten willen betalen voor duurzame producten”, zegt voedselwetenschapper Ronald Visschers.

Volgens de directeur van het Top Institute for Food and Nutrition (TIFN) in Wageningen kiezen consumenten te makkelijk voor niet-duurzame producten omdat omdat ze niet weten wat nou echt goed is. ,,Een Partij voor de Dieren-stemmer kan in de supermarkt zo een kiloknaller kopen. Mensen weten niet wie ze kunnen vertrouwen als het op informatie aankomt. We moeten onderzoeken hoe informatievoorziening het best kan worden ingezet.”

Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.