Molukkers terug in Westerbork: Ook mooie herinneringen, maar mijn hart huilt

Op het voormalige Kamp Westerbork werden zaterdag opnames gemaakt voor een Nederlands-Molukse theatervoorstelling. Een project waar veel gevoel in zit.

Komt Anna Orailejoseph (60) op het terrein van voormalig Kamp Westerbork, dan loopt ze vrijwel altijd even langs de plekken waar ze heeft gewoond. De gedeelten van het grasveld waar vroeger barakken stonden met de nummers 84, 215, 35 en 41. Orailejoseph is geboren op het terrein, dat toen woonoord Schattenberg werd genoemd.

Vanaf het begin van de jaren vijftig gebruikte de Nederlandse overheid het gebied voor de opvang van gedemobiliseerde Molukse KNIL-militairen en hun gezinnen. Twaalf jaar woonde Orailejoseph er. Zaterdag was ze even terug. Voor het maken van filmopnames voor een bijzondere theatervoorstelling: Aan de andere kant.

Vrouwen in een badhuis

Met het project wil regisseur Anne van Slageren het verhaal van de Molukse gemeenschap in Nederland vertellen. Volgens hem is die geschiedenis nog veel te onbekend. Het gaat om een drieluik, waarbij het eerste deel komend najaar wordt opgevoerd in Appingedam, Hoogkerk en Bovensmilde. Deel twee en drie volgen in 2019 en 2020.

Zaterdag werd in een barak in Westerbork een scène opgenomen waarbij Molukse vrouwen in een badhuis hun kinderen en kleding wassen. Orailejoseph was een van de zes vrouwen die meespeelde. De opnames riepen veel emoties op. ,,Ik heb hier een heel mooie jeugd gehad. De saamhorigheid was enorm groot. Daar denk ik aan terug. Maar ik denk nu ook aan mijn ouders, aan de pijn die mijn vader heeft gevoeld. Een militair met een bepaalde status die in een totaal ander land met zijn gezin in een barak werd gezet.’’

‘De scheepskisten stonden altijd klaar voor vertrek’

Vera Anthony (60): ,,Ik groeide op in het kamp in Nuis, maar ik kwam hier wel vaak omdat er familie woonde. Als kind had ik hier plezier, maar toen ik ouder werd, ging ik er anders tegenaan kijken. Mijn ouders dachten dat het verblijf in Nederland tijdelijk was. De scheepskisten stonden altijd klaar voor vertrek. En waarom werden zij met hun gezinnen op deze manier gehuisvest? Als ik eraan denk wat mijn ouders meegemaakt hebben, dan huilt mijn hart.’’

Anthony werkt als amateurspeelster graag mee met de theaterproductie. ,,Ik hoop dat door dit project meer mensen zich bewust worden van de Molukse geschiedenis. Die historie is bij velen onbekend. Er zijn veel mensen die bijvoorbeeld denken dat de Molukkers vluchtelingen waren.’’

‘Hoe wij toen leefden, lijkt bijna vergeten te zijn’

Ina Leatemia (64) verbleef als kind in het Friese Fochteloo, waar twee Molukse kampen waren. Ook een deel van haar familie woonde in Westerbork. ,,Hoe wij toen leefden, lijkt bijna vergeten te zijn. Daarom ben ik zo blij met dit project. Het ontroert mij en ik merk dat dit ook geldt voor de jongere Molukse vrouwen die hieraan meewerken.’’

Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.