Referendum sleepwet kost bakken met geld

Het referendum over de sleepwet op 21 maart wordt gelijktijdig gehouden met de gemeenteraadsverkiezingen. Herindelingsgemeenten moeten er een apart circus voor optuigen. Dat kost een duit.

De gemeente Emmen is achter de schermen al druk bezig met het referendum over de sleepwet, zegt burgemeester Eric van Oosterhout. Het scheelt dat deze in zijn gemeente gelijktijdig wordt gehouden met de gemeenteraadsverkiezingen op 21 maart 2018. Desondanks is Oosterhout er niet over te spreken. ,,Het leidt af van de lokale verkiezingen, ons eigen feestje dat eens in de vier jaar plaatsvindt.’’

‘Liever één wedstrijd’

De organisatie van het referendum bestempeld hij als een ‘logistiek proces’. ,,Alsof we het met de gemeenteraadsverkiezingen nog niet druk genoeg hebben, komt dat er nog bij. Maar los daarvan: er spelen straks twee politieke discussies door elkaar heen. Straks heb je twee wedstrijden naast elkaar. We hebben liever één wedstrijd op het hoofdveld.’’

De gemeente Assen ligt er niet echt wakker van. In 2015 werden er ook tegelijkertijd twee verkiezingen gehouden: die voor de Provinciale Staten en de waterschappen. Gemeentevoorlichter Martin de Bruin: ,,We plaatsen gewoon twee stembussen in de stemlokalen. Daar zitten niet zoveel kosten aan vast.’’

Groningen

De gemeente Groningen, die hoogstwaarschijnlijk samengaat met Haren en Ten Boer, moet wel de buidel trekken. Het referendum gaat Groningen ongeveer 4 ton kosten, schat Gert Willem Hanekamp, directeur publieke dienstverlening. Het Oekraïne-referendum anderhalf jaar geleden kostte de gemeente ook zoveel geld. Een flink deel ervan wordt vergoed door het ministerie van Binnenlandse Zaken. ,,Maar bij het Oekraïne-referendum schoten we er wel ruim 50.000 euro bij in, dus dat zal straks ook wel weer gebeuren.’’

Er gaan in de stad wel iets minder kieslokalen open. Normaal zijn er zo’n 134, nu worden dat waarschijnlijk 126. Reden: bij het referendum worden minder stemmers verwacht dan bij de gemeenteraadsverkiezingen. Daarbij gaat men volgens Hanekamp af op de opkomst bij het Oekraïne-referendum. Ongeveer een derde van de stemgerechtigden bracht toen een stem uit. Bij de gemeenteraadsverkiezingen in 2014 bedroeg de opkomst in Groningen 54,5 procent.

Geen vrijwilligers

Bij het referendum zijn in totaal zo’n 2000 medewerkers actief. Op de dag zelf gaat het om een aantal tussen de 1200 en 1500 mensen die de lokalen bemannen en de stemmen tellen. Het gaat niet om vrijwilligers, benadrukt Hanekamp, maar om ‘betrokkenen die een vergoeding krijgen tussen de 100 en 150 euro per dag’.

Over de noodzaak van het referendum wil Hanekamp zich niet uitspreken. ,,Wij voeren gewoon uit wat ons wordt opgedragen. Wat wij ervan vinden is niet van belang. Maar het is best wel een dingetje.’’

Forse kostenpost

Ook voor andere herindelingsgemeenten in de provincie Groningen worden op kosten gejaagd door het referendum over de sleepwet. Simpelweg omdat hun gemeenteraadsverkiezingen niet samenvallen met die in de rest van het land. Een zegsvrouw van Hoogezand-Sappemeer, die per 1 januari opgaat in Midden-Groningen, laat weten dat er nog niks bekend is. Ook de woordvoerder van gemeente Vlagtwedde, die met ingang van volgend jaar met Bellingwedde de gemeente Westerwolde vormt, zegt ‘dat het referendum wordt doorgeschoven naar het college van B en W van de nieuwe gemeente’.

Burgemeester Berend Hoekstra van de gemeente Leek, die per 1 januari 2019 met Zuidhorn, Grootegast, Maruk en Leek Westerkwartier vormt, noemde het referendum eerder in deze krant ‘een forse kostenpost’. Vanwege de lage opkomst wil Leek de helft minder stembureaus inrichten.

Eemsmond die op 21 november 2018 samen me Bedum, Winsum en De Marne opgaat in de nieuwe gemeente Het Hogeland, is dat niet van plan, zegt woordvoerder Pieternel Overmars. ,,Er ligt een voorstel om het referendum te houden met de volledige bezetting, dat zijn 14 stemlokalen. Er is nog geen geld beschikbaar gesteld in de begroting, maar we gokken op een budget van 20.000 euro.’’

Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.