Commissaris René Paas mordicus tegen de gekozen burgemeester

Commissaris van de Koning René Paas vindt dat burgemeesters benoemd moeten blijven. ,,De gekozen burgemeester staat haaks op alles wat een burgemeester populair maakt.’’

De Groningse Commissaris van de Koning hield zijn pleidooi voor een kroonbenoemde burgemeester bij de installatie van Adriaan Hoogendoorn als eerste burger van Midden-Groningen.

Hoogendoorn is de eerste door de kroon benoemde burgemeester in Groningen in de twee jaar dat Paas in functie is. Als commissaris mocht Paas al wel tien waarnemend burgemeesters benoemen.

Burgemeestersbenoeming

,,Een burgemeestersbenoeming is’’, aldus Paas, ,,drie keer prijs: voorzitter van de gemeenteraad, lid van het college en een eigenstandig bestuursorgaan. De kandidaat heeft gesolliciteerd, is geselecteerd, democratisch gekozen en wordt tot slot benoemd door de koning.’’

,,De burgemeester is het boegbeeld, de ambassadeur en het gezicht van de gemeente. Schept ruimte en faciliteert de lokale democratie. Juist die rol, de rustige bevorderaar van het algemeen belang, wel bestuurlijk, niet politiek, die wordt enorm gewaardeerd aan burgemeesters.’’

Niet politiekerig

Paas meent dat burgemeesters vaak enorm geliefd zijn door de manier waarop ze hun rol vervullen. ,,Helemaal niet haantje de voorste, helemaal niet hijgerig, helemaal niet politiekerig, maar algemeen en bestuurlijk. Mensen zouden heel graag bereid zijn om zo’n functionaris te kiezen.’’

,,Maar paradoxaal genoeg zouden juist door die verkiezingen veel van de eigenschappen die zo gewaardeerd worden aan burgemeesters verloren gaan, want als je de burgmeestersverkiezingen wint ben je vanaf dat moment de machtigste politicus van de gemeente.’’

Schikken en plooien

Volgens de Groningse Commissaris van de Koning is juist dat ‘oer-Nederlandse schikken en plooien’ een gevolg van die wederzijdse afhankelijkheid in het bestaande stelsel. ,,Want één ding is een burgemeester niet en dat is baas van de gemeente, dat is de gemeenteraad.’’

De Eerste Kamer is bezig de benoemingswijze uit de Grondwet te halen’’, aldus Paas. ,,Nu had Thorbecke het daar al over of dat wel in de Grondwet moest staan, dus het is niet iets van de laatste tijd.’’

Aanstellingswijze

Door de benoeming van de burgemeester uit de Grondwet te halen, wordt de deur opengezet voor het veranderen van de aanstelling bij gewone wet. Dan volstaat een meerderheid van Tweede en Eerste Kamer en om de aanstellingswijze van de burgemeester te veranderen.’’

Paas zegt dat hij alleen maar kan hopen dat de wetgever straks goed nadenkt over de gevolgen van een eventuele aanstellingswijziging voor het openbaar bestuur als geheel. De benoeming van de burgemeester uit de Grondwet halen lijkt een aanstellingswijziging, maar is een systeemwijziging. Legt een heel ander zwaartepunt in het openbaar bestuur.’’

Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.