Kees Kuiper uit 't Zandt, de boer met twee ministers in zijn trekker

Hij was er bij, donderdag bij het boerenprotest in Den Haag, akkerbouwer Kees Kuiper (60) uit ’t Zandt.

En toen er plotsklaps twee ministers aan boord van zijn trekker klommen was hij heel even een mediaster. ,,Ik had haar in de cabine”’, zegt Kuiper over landbouwminister en boerendochter Carola Schouten. ,,Dat voelde best wel vertrouwd. Zij voelt ons aan.’’

En over die andere minister die naast hem kwam zitten: ,,Wiebes krijgt het voordeel van de twijfel.’’

Weglekkende mest

Kuiper en zijn collega’s trokken naar Den Haag om aandacht te vragen voor de mogelijke aardbevingsschade aan hun peperdure bedrijfsgebouwen en installaties. Want bij wie klopt een boer aan als de bevende aarde een scheur in zijn mestkelder slaat?

,,Die kelders zijn enorm’’, zegt Kuiper. ,,Net zo groot als de stallen die er bovenop staan. Groter dan een Olympisch zwembad. Als daar een scheur in komt loopt de mest zo de bodem in, maar dat zie je niet. Je kunt er niet bij. Hoe maak je zoiets aardbevingsbestendig? Bij een beving komen gigantische krachten vrij.’’

,,Alsof ik een schop onder mijn kont kreeg’’

Hij kent ze maar al te goed, de oerkrachten van een bevende aarde. Heeft ze zelf ondervonden. Aan den lijve, op 8 januari, toen de grond in Zeerijp beefde met een kracht van 3.4 op de schaal van Richter.

,,Het centrum van de beving lag op vijfhonderd meter achter ons huis. Ik zat aan de keukentafel en ineens was het pats boem! Alsof ik een schop onder mijn kont kreeg. Alles werd een stukje opgetild.’’

De woning van de familie Kuipers kan wel tegen een stootje, want die hebben ze nieuw gebouwd. Bevingsbestendig, ter vervanging van het oude huis dat plat moest wegens bevingsschade.

Maar wat doet zo’n beving met de enorme schuren waarin de akkerbouwers hun aardappelen opslaan? De moderne staalconstructies bewegen nog wel een beetje mee, maar dat geldt uiteraard niet voor de betonnen vloeren.

,,Wat als daar een scheur in komt?’’, vraagt Kuiper zich af. ,,Of als de vloer verzakt? Die hoge stapels kisten met aardappels kan ik niet op een scheve vloer zetten. Die moeten verticaal staan.’’

Peperdure drainage

Niet gevaarlijk, maar wel uiterst kostbaar, is de eventuele schade aan de drainagesystemen. Per hectare ligt er tegenwoordig bijna anderhalve kilometer drainagebuizen onder de landerijen, buizen die overtollig water afvoeren mits ze kaarsrecht liggen en een beetje aflopen. Kuiper: ,,Die systemen kosten vijftienduizend tot twintigduizend euro per hectare. Als zo’n buis ergens een stukje verzakt heb je meteen een blokkade in de afvoer.’’

En zo’n verzakking zit er dik in, want iedereen weet dat de Groningse bodem gestaag daalt als gevolg van de gaswinning. Volgens de NAM gebeurt dat gelijkmatig, maar Kuiper weet wel beter. Want als je een boer over één ding niets wijs hoeft te maken is het over zijn land. ,,Op sommige plekken zakt het harder dan op andere plekken. Dat kan de drainage vernielen.’’

Water en elektronica ...

Zoals de bewegende ondergrond ook schade kan toebrengen aan de geavanceerde apparatuur van melkveehouders. De gevoelige elektronica van de melkmachines staat tegenwoordig vaak in een put onder de melkinstallatie: alles verdiept zodat je niet hoeft te bukken tijdens het melken. ,,Maar bij mijn buurman staat er nu water in die put'', weet Kuiper. ,,En dat is bij meer boeren het geval. Water en elektronica … ''

Daarom zijn ze met hun trekkers naar Den Haag getogen, zegt Kuiper, al die Groningse boeren die je normaal nooit hoort. ,,Natuurlijk gaat het vaak over veiligheid, maar het moet ook gaan over de schade voor agrarische bedrijven. Daar moeten echt oplossingen voor komen.’’

Toon reacties

Geschreven door

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.