Uniek onderzoek naar verweking door aardbevingen

Is er kans dat in het gasgebied de grond door aardbevingen verweekt, waardoor veel schade kan ontstaan aan gebouwen en wegen?

Om die vraag te beantwoorden, werken Nederlanders en Amerikanen samen op drie locaties in Groningen, in opdracht van de NAM. Dat gebeurt bij Uithuizermeeden, Kolham en Foxhol. Op een unieke manier nemen ze daar bodemmonsters uit een 3 tot 12 meter diepe grondlaag die eerst is bevroren met behulp van vloeibare stikstof.

Drijfzand

Aardbevingen kunnen ervoor zorgen dat zand en grondwater kortstondig uit balans worden gebracht en daardoor heel snel kunnen veranderen in een soort drijfzand. Door dat proces van verweking verliest het zand zijn draagkracht. Dat kan weer leiden tot schade aan huizen.

,,Het is in Groningen nog nooit gesignaleerd’’, zegt geotechnicus Harry van Essen van kennisinstituut Deltares. Dat werkt in Groningen samen met ingenieursbureau Wiertsema uit Tolbert. ,,Op drie plekken in Groningen nemen we zandmonsters om te kijken of het mogelijk is. En dat doen we op een manier die nog nooit is toegepast in Europa.’’

Vloeibare stikstof

De methode bestaat eruit dat de grond op de locatie waar wordt geboord eerst gedurende drie weken wordt bevroren met vloeibare stikstof. Dat heeft een temperatuur van min 180 graden en wordt met een tankwagen aangevoerd. ,,Daarna nemen we voorzichtig een boormonster. Doordat de grond is bevroren, krijgen we een monster dat niet is verstoord’’, legt Van Essen uit. ,,De monsters gaan naar ons lab in Delft, waar ze voorzichtig worden ontdooid. Vervolgens belasten we de bodemmonsters door een aardbeving na te bootsen.’’

Bij de klus assisteren twee ervaren Amerikanen uit Fairbanks, Alaska. Het zijn Art Gelvan en Stephanie Saari, die een paar weken in Groningen verblijven. ,,We hebben veel ervaring met het boren in ijslagen. Bij ons zit er tot op 400 meter perma-frost. Je boort in ijs anders dan in sloppy aarde, zoals hier is te vinden. Je moet heel voorzichtig werken’’, zegt Gelvan.

Het onderzoek kost per locatie tussen de 50.000 en 100.000 euro.

Toon reacties

Mis niets van het regionale nieuws. Ontvang onze dagelijkse nieuwsupdate, helemaal gratis.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven