Nu, 1945 Een jaar lang dagelijks nieuws uit het bevrijdingsjaar in Groningen en Drenthe, met de middelen van nu
Jakob Mulder met zijn kinderen en enkele kinderen uit het westen die bij het boerengezin komen aansterken. De foto is waarschijnlijk in 1947 gemaakt.
1945

Groningen bevrijd aflevering 16: De laatste dag van Anna Buringa

Jakob Mulder met zijn kinderen en enkele kinderen uit het westen die bij het boerengezin komen aansterken. De foto is waarschijnlijk in 1947 gemaakt. - Collectie Jake Mulder.

Verzetsstrijder Anna Buringa wordt na de bevrijding per ongeluk gedood door iemand die zijn geweer schoonmaakte. Ze overleed precies 75 jaar geleden.

Journalist Max Blokzijl meldt op 30 april 1945 voor de Duitsgezinde zender Vesting Holland: ‘Voorzover ik heb kunnen nagaan bestond er bij de Nederlandse bevolking nagenoeg geen enthousiasme over het afwerpen van voedsel door geallieerde vliegtuigen.’ Een opmerkelijke constatering in een Nederland dat door honger en gebrek wordt geteisterd.

Dezelfde dag wordt het dode lichaam van de Italiaanse fascistenleider Mussolini op een plein in Milaan opgehangen.

Van harte uit Buchenwald

Prinses Juliana is jarig. Zij ontvangt een telegram: ‘De Nederlanders uit het bevrijde concentratiekamp Buchenwald wensen Uwe K.H., H.M. de Koningin, den Prins der Nederlanden en het Koninklijk Gezin, geluk met Uwen geboortedag. Zij hopen U spoedig in Nederland terug te zien.’

loading  

Trouwdag in kelder gevierd

Landbouwer Jakob Mulder uit Jukwerd schrijft in zijn dagboek:

30 April Maandag

Vandaag weinig nieuws. We zijn vandaag 19 jaar getrouwd en hebben de dag nog met ons allen rustig in de kelder door kunnen brengen. Vannacht was er een grootte brand zichtbaar in de buurt van Marsum. Er is vandaag weinig geschoten. We hebben een paar Engelschen bij ons gehad die wilden eieren hebben voor zeep. Ze gingen met 40 eieren weg maar de sop moet nog komen. Later kwamen er een paar met zuurtjes en chocola. En die wilde ook ruilen met eieren. Dat ging beter. Direct ruilen en dan is ieder tevreden.’

Anna Buringa dood door verdwaalde kogel

Het is de laatste dag van Anna Buringa (1902 – 1945) uit Groningen. De verzetsstrijder riskeerde tijdens de oorlog als lid van een communistische verzetsgroep haar leven door wapens in haar woning aan het Winschoterdiep te verbergen. Ook brengt ze verstopt in haar kinderwagen illegale kranten rond. Eind april is de stad twee weken bevrijd. Een lid van de Binnenlandse Strijdkrachten maakt zijn geweer schoon en dan gaat het wapen per ongeluk af. De kogel gaat door het plafon en treft de verzetsstrijder in haar maag. Ze overlijdt op 30 april later aan haar verwondingen.

Mulder schrijft op 1 mei:

‘Om 3 uur is Delfzijl gevallen. Daarna kregen we om half 6 nog een flinke aanval vanaf Emden. Eerst schoten ze op het spoor. Dat was bedoeld op een tank die achter de boerderij van Emmelkamp had gestaan. En om half 8 kregen we nog eens een aanval maar toen kwamen de kogels hierheen. Het duurde niet lang maar we hadden 2 schapen dood. Hartog 5 koeien. Wed Dijksterhuis 2 koeien. We kregen er een op de tuin. Daarvan zijn 3 ruiten gesprongen.’

Jakob Mulder verhuist na de bevrijding naar Canada.

loading  

VOETNOOT: Delen van het dagboek van Jakob Mulder staan ook in het boek Stemmen van de bevrijding .

75 JAAR BEVRIJDING GRONINGEN

75 jaar bevrijding Groningen is een gezamenlijk initiatief van Dagblad van het Noorden en RTV Noord. Met deze serie staat Dagblad van het Noorden dagelijks stil bij de bevrijding van de provincie Groningen waarbij honderden mensen om het leven kwamen en die grote verwoestingen aanrichtte.

loading  

Deel dit artikel
Reageren? Correcties? Tips? Mail naar verhalen@ndcmediagroep.nl

Nu, 1945 is een project van Dagblad van het Noorden, in samenwerking met de Groninger Archieven, het Drents Archief en Herinneringscentrum Kamp Westerbork. In 2020 brengen we elke dag verhalen over diezelfde dag in 1945. Dat doen we op basis van interviews, ooggetuigenverslagen en papieren bronnen, zoals (verzets)kranten uit de oorlog. We brengen het nieuws van toen alsof het nu gebeurt, maar houden rekening met wat mensen toen wisten. Met Nu, 1945 willen we laten zien hoe het dagelijks leven er onze regio uitzag in het laatste oorlogsjaar.

Aan dit project werken mee:

  • Archiefonderzoek, verslaggeving en interviews: Jan-Willem Horstman, Stef Bekhuis, Bernd Otter, Annique Oosting en Leonie Sinnema
  • Video’s en beeld: Jeroen Kelderman
  • Projectcoördinatie: Annique Oosting
  • Design website: Pim Klomp
  • Bouw website: Afdeling Digital Development NDC Mediagroep en Alwin Wubs
  • Ontwerp beeldmerk: Harry Kasemir

Dit project is mede mogelijk dankzij subsidies van de provincies Groningen en Drenthe en steun van het Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten.