Scheiding leidt ook tot pensioenellende

DEN HAAG Scheiden doet lijden, dat geldt ook voor het pensioen. Bij de midden- en hogere inkomens komt de helft van de gescheiden mensen geld tekort na pensionering.

Scheiden is een emotioneel en complex proces. De boedel moet verdeeld, de omgangsregeling van de kinderen geregeld en de alimentatieverplichtingen vastgesteld worden. ,,Er wordt vooral naar de korte termijn gekeken", zegt Marcel Warnaar van het Nederlands Instituut voor Budgetvoorlichting (Nibud). ,,Maar ook het pensioen moet worden verdeeld over de partners."

En dat weten maar weinig mensen. Pensioen is geen onderwerp bij een derde van de scheidingen. Terwijl beide partners recht hebben op de helft van het pensioen van de partner dat tijdens het huwelijk is opgebouwd. Als de ene partner veel meer pensioen heeft opgebouwd dan de ander gaat één van de partijen er dus flink op achteruit.

En dat komt hard aan, blijkt uit onderzoek van Netspar, een kennisinstituut op het gebied van pensioenen. Maar liefst een op de drie mensen levert na een scheiding zoveel pensioen in dat ze later tekort komen. Bij inkomens tussen de 30.000 en 50.000 euro loopt dat op tot de helft van de mensen.

Bij mensen op of rond het minimum speelt het probleem niet, omdat zij niet of nauwelijks pensioen opbouwen. Voor hen is de AOW vaak de enige oudedagsvoorziening en die wordt niet gekort of gedeeld.

Voor de midden inkomens gaat het om serieuze bedragen. Mensen raken al snel 10 tot 25 procent van hun pensioen kwijt. ,,Dat is afhankelijk van hoe lang je getrouwd bent geweest", zegt Warnaar.

Uit de cijfers is niet op te maken of mannen harder worden getroffen dan vrouwen. ,,Maar vrouwen bouwen over het algemeen minder pensioen op dan mannen. Het lijkt waarschijnlijk dat mannen meer pensioen inleveren dan vrouwen", denkt Warnaar.

Een probleem is dat mensen vaak te laat ontdekken dat ze een flink deel van hun pensioen kwijt zijn. ,,Echtscheidingsadvocaten vergeten nogal eens de mensen te wijzen op het pensioen bij een scheiding", zegt Hans van Veelen, pensioenadviseur bij adviesbureau VSP. ,,Je moet je pensioenfonds binnen twee jaar na de scheiding op de hoogte stellen. Dan maakt het pensioenfonds de helft van het pensioen over naar de ex-partner."

Hij wijst er op dat partners ook kunnen afspreken om af te zien van aanspraken op elkaars pensioen. Als mensen niets regelen vervalt het recht op de helft van het pensioen niet voor de ex-partner. ,,Alleen krijgt de ene partner dan al het pensioen uitgekeerd en moet die de helft overmaken naar de ex-partner", zegt Van Veelen. Dat is voor veel exen geen aanlokkelijk vooruitzicht.

Tijdig aandacht geven aan het pensioenprobleem kan veel ellende voorkomen. Mensen kunnen nog actie ondernemen als ze tijdig weten dat ze geld tekort gaan komen voor de oude dag. ,,Regel het pensioen in het echtscheidingsconvenant. En neem een financieel planner in de arm", zegt Warnaar.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Ambitie