Stochelo Rosenberg, Biréli Lagrène, Jan Kuiper en Paulus Schäfer (vlnr.) in Bij Hammingh.

Biréli Lagrène, de Lionel Messi van de gipsyjazz, steelt de show in Garnwerd

Stochelo Rosenberg, Biréli Lagrène, Jan Kuiper en Paulus Schäfer (vlnr.) in Bij Hammingh. Foto: Duncan Wijting

Jazzgitarist Jan Kuiper ontvangt elke maand collega-muzikanten in Bij Hammingh in Garnwerd. Zijn eerste gasten waren zaterdag drie grootheden uit de gipsyjazz: Stochelo Rosenberg, Paulus Schäfer en Biréli Lagrène.

Een kleine, bebrilde, iets te zware man, gekleed in een slobberige, lichtblauwe spijkerbroek en een zwart shirt loopt naar het podium. Hij pakt zijn gitaar en voegt zich bij de drie gitaristen die er al zitten. Het zijn niet de minsten: Jan Kuiper, jazzgitarist (en yogi) uit Saaxumhuizen; Stochelo Rosenberg , grootheid in de gipsyjazz; en Paulus Schäfer, een van de grootste talenten van de zigeunerjazzgitaar.

De drie hebben net het eerste nummer van de avond gespeeld in De Doorrit van Bij Hammingh, de grote schuur voor het café-restaurant in Garnwerd. Waar vroeger de paarden voor de koetsen werden ververst, luisteren 60 mensen coronaproof naar gitaarmuziek. Net als het lunch- en middagconcert is ook het avondconcert uitverkocht. ,,Dit zijn mijn eerste concerten in zeven maanden”, zegt Kuiper. ,,Op 11 maart was de start van de nieuwe tournee van de Five Great Guitars.” Daar bleef het bij.

Eerbetoon aan Zoumana Diarra

,,Het nummer dat we net speelden heet Samuel ”, vertelt Kuiper. ,,Dat heb ik gecomponeerd met de zoon van de Malinese gitarist Zoumana Diarra . Zoumana was er op 11 maart ook bij. Een maand geleden is hij overleden.” Dan richt hij zich tot de vierde man, die een wat vermoeide, stuurse indruk maakt. Hij is tussen Rosenberg en Kuiper in gaan zitten en mompelt wat. Achter in de zaal is alleen het woord ‘covid’ hoorbaar. ,,We zijn zeer vereerd dat hij er vandaag bij is”, zegt Kuiper. ,,Dames en heren, de Lionel Messi van de gipsygitaar, uit Frankrijk: Biréli Lagrène!”

Wat volgt is anderhalf uur gipsyjazz, onderbroken door een korte pauze waarbij het publiek nadrukkelijk wordt verzocht op zijn stoel te blijven zitten. ,,We zijn heel blij dat het weer mogelijk is om van muziek en cultuur te genieten”, had Sigrid Heeres, uitbater van Bij Hammingh, vooraf gezegd. ,,Maar u mag zich niet vrij in de ruimte bewegen. We houden ons aan de richtlijnen van het RIVM en willen geen boete van 4000 euro.” Vooraf en in de pauze wordt koffie en thee geserveerd. Op de tafels staat water.

FC Almelo dat met Ajax mag meedoen

Biréli ‘Messi’ Lagrène speelt ingetogen, deze avond. Zijn gitaar klinkt wat schel en blikkerig, met weinig bas. De onnavolgbare bewegingen op de gipsygitaar komen vooral van Stochelo Rosenberg en Paulus Schäfer, terwijl Jan Kuiper op zijn jazzgitaar zijn eigen ding doet. ,,Het voelt voor mij toch een beetje als FC Almelo dat met Ajax mag meedoen”, had hij vooraf verteld. ,,Er zijn maar weinig gitaristen die de snelheid in deze stijl van spelen aankunnen.”

Soms klinkt de muziek wat rommelig en stokt het even. De vier gitaristen hebben vaker samengespeeld maar er is niet vooraf geoefend en ze doen het zonder setlist. Iemand stelt een nummer voor en improviseren maar. De ‘Messi’ van de gipsyjazz steelt uiteindelijk toch de show in twee breekbare duetten met Stochelo Rosenberg. Hier staat de virtuositeit volledig in dienst van de muzikale poëzie, met de uitvoering van Django Reinhardts Tears als hoogtepunt van de avond.

‘Ik heb het geld nu nodig’

,,Bedankt dat u zo dapper was om hier te komen, ondanks corona”, zegt Lagrène tegen het publiek, als het concert is afgelopen. ,,Ik zou de deur niet uit zijn gegaan.” Jan Kuiper wijst nog even op het volgende concert in Bij Hammingh, op 4 oktober. ,,Dan komen Marcel de Groot, de zoon van, en Digmon Roovers, die ook in de Five Great Guitars speelt. Dat wordt een heel ander concert.” Lagrène drentelt wat rond en geeft zijn bos bloemen weg aan een bezoeker.

,,Dat laatste duet maakt voor mij zo’n hele dag goed”, zegt Jan Kuiper. Het is inmiddels half elf en De Doorrit is leeg. In het café verderop praten bezoekers nog wat na, met een drankje. Rosenberg en Schäfer maken zich op voor de thuisreis naar hun woonplaats Nuenen. Lagrène zoekt vervoer naar zijn hotel in Groningen en wil betaald worden. ,,Ik heb het geld nu nodig”, zegt hij tegen Kuiper. Veel optredens zijn weggevallen door corona, vertellen de muzikanten. En dus ook de inkomsten.

‘Het is puur hobbyisme’

Dat geldt ook voor Jan Kuiper zelf. ,,Ik ben een ton aan omzet misgelopen de afgelopen zes maanden”, vertelt hij. De tournee van de Five Great Guitars, de concertserie in Saaxumhuizen, de Yoga in Concert-reeks, een nieuw festival op het Hogeland – het ging allemaal niet door. ,,En ik heb vorige week besloten dat de geplande Santana-tournee van de Five Great Guitars ook niet doorgaat. Het kan gewoon niet uit, met alle coronarestricties.”

Om toch weer wat om handen te hebben, bedacht hij met Sigrid Heeres van Bij Hammingh de concertserie Jan Kuiper ontmoet . De komende maanden ontvangt Kuiper in Garnwerd vele gasten: Afrikaanse en Indiase muzikanten, Iris Kroes, Jan Klug, Paul van Kemenade en anderen. ,,Het is puur hobbyisme”, zegt hij. ,,We verdienen er niks aan, maar willen gewoon weer wat doen.”

Ander concert bezoeken?

Op www.yoga-huis.nl staat meer informatie over de concertserie in Bij Hammingh. De entree is 20 euro. Er zijn ook combi-kaarten met lunch (37,50) of diner (55 euro).

menu