Eind volgende maand gaat het Forum Groningen open. Kunstenaar Nicky Assmann maakte voor de parkeergarage een kunstwerk met een belofte voor wat komen gaat: turbulentie.

Hoewel de entree van het Forum Groningen zich boven de grond bevindt, zullen veel bezoekers het gebouw straks via de parkeergarage binnenkomen. Ze worden daarbij verwelkomd door Wervel van Nicky Assmann, een kunstwerk dat iets vertelt over wat hen te wachten staat.

Twintig meter lange sculptuur

Op uitnodiging van het CBK Groningen bedacht Assmann voor de garage een twintig meter lange sculptuur van flexibele led-matjes. Op de matjes zijn beelden te zien die aan natuurlijke processen doen denken: het stromen van lava, het ontstaan van druppels, luchtbelletjes die een schuimlaag vormen. Natuurkundige processen, zoals vloeistofdynamica, maar ook kosmische processen.

De sculptuur wordt gevormd door een stalen frame in het midden van de garage, in een vide met de vorm van een langwerpige druppel. ,,Je kunt om het kunstwerk heenrijden en er vanaf elke verdieping op een andere manier naar kijken. Een hele dankbare plek om een dialoog met de architectuur aan te gaan”, zegt de bedenker.

Wervel is het allereerste permanente werk van Assmann (Utrecht, 1980). Meestal maakt ze kinetische en ruimtelijke installaties met licht, kleur en beweging voor galerieën, festivals en musea over de hele wereld. Op basis daarvan werd ze drie jaar geleden door het CBK Groningen gevraagd een ontwerp te maken voor een kunstwerk in de Forumgarage.

Ook werk van Giny Vos en Peter Struycken in kelders

,,We hebben op meer plekken kunst in parkeergarages”, vertelt Nicoline Wijnja van het CBK Groningen. ,,In de fietskelder bij het Hoofdstation zit een werk van Giny Vos. In de garage onder de Ossenmarkt zit een lichtkunstwerk van Peter Struycken. Parkeergarages lenen zich goed voor multimediakunst. Het zijn ruimtes voor rust, maar ook voor beweging. En het is in veel gevallen de entree tot de stad.”

Voor de garage onder het Forum – 385 autoplekken, 1300 fietsplekken – werd gezocht naar kunst die bij zowel het uiterlijk van het gebouw als de inhoud van het gebouw past. Wijnja: ,,We wilden een reactie op de architectuur en op de activiteiten die in het Forum plaatsvinden: film, bibliotheek, exposities, media. We denken dat dit een mooi voorproefje kan zijn.”

,,Het idee om een led-sculptuur te maken, had Assman vrij snel. ,,Ook omdat de huidige techniek het toelaat om met LED sculpturen te maken. Dat het over turbulentie moest gaan, heeft te maken met wat ik hiervoor maakte, zeepvliesinstallaties, waarbij ik met vloeistoffen werkte. De uitdaging was of ik turbulentie ook digitaal kon verbeelden.”

Beeldcomposities met hyperkleuren

Om dat te bereiken, liet Assmann twee videosynthesizers ontwikkelen. ,,Met die instrumenten kon ik beelden componeren met wat ik hyperkleuren noem: sprekende kleuren die verwijzen naar wat je in de natuur kunt zien. Het is iets wat ik vaker doe. De zon is een van mijn belangrijkste inspiratiebronnen.”

De uitdaging was of ik turbulentie ook digitaal kon verbeelden

De vorm liet zich niet direct vinden. Aanvankelijk dacht Assmann nog aan een spiraal. Om het beeld spannender te krijgen is ze met een blower en stukken papier en plastic aan de slag gegaan. Daar vloeide de abstractie van een wervelwind uit voort. Om erachter te komen hoe de wervelwind eruit zou gaan zien, bouwde ze vervolgens een model in een maquette van de garage.

Andere uitdaging was het spannend houden van de beeldenstroom op de matjes. Om dat te bereiken heeft ze met haar synthesizers tientallen filmpjes van verschillende lengtes gemaakt die door een computer at random worden vertoond. Wie dagelijks op hetzelfde tijdstip zijn of haar auto onder het Forum parkeert, ziet iedere dag iets anders.

Verwijzing naar dynamiek van cultuurinstellingen

Hoewel de onthulling nog moet plaatsvinden, de opening van de parkeergarage is voorzien voor eind november, wordt het CBK nu reeds gecomplimenteerd met Wervel . Wijnja: ,,Ik merk dat het kunstwerk veel losmaakt. Omdat het zintuiglijk is en door de intensiteit van de kleuren, denk ik. Een collega vergeleek het met wandelen in het bos. Dat snap ik wel. Je wordt er rustig van.”

Iedereen mag van Wervel vinden wat hij of zij wil, zegt Assmann. ,,Voor mij is het én een verbeelding van turbulentie én een metafoor voor de tijd waarin we leven én een verwijzing naar de dynamiek van de cultuurinstellingen die in het Forum bij elkaar komen.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Cultuur