Wat als de boer zich radicaal ontfermt over een gruttonest op zijn land? Terwijl zijn vrouw daardoor hun bedrijf bedreigd weet en volle kracht vooruit wil?

Dit maatschappelijk dilemma – natuurbeheer versus direct economisch belang – is het onderliggende thema in de voorstelling Koning van het Grasland van Toneelgroep Jan Vos. Het stuk is geschreven door Tjeerd Bischoff (Groningen, 1961) en heeft onder anderen Helmert Woudenberg en Joop Wittermans als acteurs. Het speelt vanaf volgende week op plekken in Drenthe en Groningen. Te beginnen in Donderen.

loading

,,We staan alleen op locatie, buiten de theaters’’, zeg Bischoff. ,,Zo bereiken we ook een ander publiek dan de vaste theatergangers.” Met dat als oogmerk richtte Bischoff in 2013 Toneelgroep Jan Vos op, samen met regisseur Jeroen van den Berg en zakelijk leider Judith Huizing. De eerste voorstelling, Mansholt , was direct een groot succes. Ook nummer twee viel goed, Fragments , gemaakt voor Oerol. Koning van het Grasland is de derde productie.

Speelocaties

Zodra het gezelschap een voorstellingsthema heeft gekozen, gaat het in gesprek met maatschappelijke organisaties, specialisten en ervaringsdeskundigen, om de kans op een inhoudelijke voltreffer te vergroten. Vaak zijn er nagesprekken. De speellocaties sluiten telkens aan bij het gekozen thema. ,,Ze moeten iets toevoegen”, zegt Bischoff. Zo ging Mansholt heel het Noorden langs. Daarin streeft de Groningse eurocommisaris in zijn nadagen ineens rigoureus de nulgroei na, uitkijkend op de melkplas en de boterberg die zijn beleid heeft aangericht.

De werkwijze en de kwaliteit van de voorstellingen leverde Jan Vos een structurele ondersteuning door het Fonds voor Podiumkunsten op. Bischoff: ,,We kunnen nu heerlijk onze gang gaan.” Voor Koning van het Grasland gingen de makers in gesprek met onder meer LTO Nederland (de land- en tuinbouworganisatie) en Kening fan é Greide (Fries voor Koning van het Weiland), die de weidevogels wil beschermen.

Grutto's

,,De voorstelling gaat over een boer en een boerin, van wie het zoontje omkomt bij een trekkerongeluk op hun land. De boer treft later een gruttonest op de onheilsplek aan en wil dit hoe dan ook beschermen. Zijn vrouw stelt de belangen van het boerenbedrijf voorop, met een knorrige oude vader op de achtergrond.

Zo komt behalve het puur menselijke aspect de actuele problematiek in de agrarische sector aan de beurt. Het stuk speelt in 2001, tijdens de MKZ-crisis. ,,De vraag wie nu eigenlijk de baas is van het boerenland kwam toen evident naar voren. De overheid nam de sector domweg over.” Het stuk levert dus vanzelf discussiestof op voor de nagesprekken, want tussen natuurbeheer en klassiek boeren schuilt veel contrast. ,,Het zijn verschillende verhalen, met verschillende kanten. Het spreekt daarom iedereen aan.’’

Inmiddels werkt Toneelgroep Jan Vos – genoemd naar een 17de-eeuwse toneelschrijver – aan een voorstelling met als werktitel Gas . Die speelt vanaf de eerste gasvondst tot in het bevingsrijke heden. De première is in het najaar van 2018.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Cultuur