Schrijver Joost Oomen komt met zijn romandebuut: Het Perenlied, daarin spelen dieren een prominente rol,

Het romandebuut Het perenlied van de In IJlst geboren schrijver Joost Oomen zit boordevol dieren, fruit en groenten. 'De utopie is mijn business'

Schrijver Joost Oomen komt met zijn romandebuut: Het Perenlied, daarin spelen dieren een prominente rol, FOTO NIELS WESTRA

Van een roze Orinocodolfijn tot aan een zeekoe, paarden, een kaketoe en flamingo’s. Het romandebuut Het perenlied van Joost Oomen zit boordevol dieren. Net als fruit en groenten trouwens. Dieren zijn gewoon hartstikke leuk en lief, vindt de schrijver.

Als schrijver Joost Oomen (IJlst, 1990) paprikasoep kookt en er valt een stukje paprika op de grond, dan moet hij dat soms weggooien omdat het vies is geworden. Maar nooit, ECHT NOOIT zou hij het rode of gele of groene stukje in de prullenbak gooien. Altijd snijdt hij het eerst in tweeën, want zo’n stukje in zijn eentje, dat is zo sneu. ,,Nu zijn ze tenminste samen.’’

Alles is bezield in Oomens universum. Niet alleen groente en fruit, maar ook dieren. Een zielig paard, een dappere zeekoe. Voor bloemetjes wordt een buiging gemaakt, een snijplank wordt gekust of bij wijze van afscheid gelikt. Maar er is meer. De watermeloen is een prima sekspartner, in ieder geval als je een meisje bent dat uit bieten bestaat. Regen is niet nat als water, maar is als zilverslijpsel dat uit de lucht dwarrelt.

‘Van jubelen worden metaforen dronken’

,,Ja, ik dacht: kom, ik zal weer eens lekker op de metaforentrommel slaan!’’, grijnst Oomen. Zijn ogen schieten alle kanten uit – een teken dat hij nadenkt. ,,In De Literatuur worden metaforen gebruikt om dingen te verhelderen. Iemand schreef eens dat ik dat dus niet doe. Ik beoog er het omgekeerde mee. Ha! Nou! Dat klopt ergens wel!’’

Maar metaforen zijn wel degelijk ergens goed voor, haast de schrijver zich te zeggen. Ze horen bij ‘het jubelen’ – een term die hij veel gebruikt en waarmee hij het uiten van onversneden levensvreugde lijkt te bedoelen. Als je het uitschreeuwt van plezier, van zin in de wereld, als je uit je voegen knapt van vitaliteit en van tevredenheid begint te zoemen, te knorren of te spinnen, dan komt het voor dat het qua gebruik van metaforen steeds maller wordt. ,,Van jubelen worden je metaforen een beetje dronken, dan gaan ze schuin staan.’’

In de wereld van Joost Oomen is alles anders

In zijn romandebuut Het perenlied , dat op 3 november bij uitgeverij Querido verschijnt, wordt wat afgejubeld, door mensen, dingen en dieren. ,,Over dieren schrijven is heel fijn; het dwingt me om over dingen na te denken die niet per se aan de menselijke standaard voldoen. Dieren laten je nieuwe verhalen vertellen.’’

Regen is als zilverslijpsel dat uit de lucht dwarrelt

In het boek schetst Oomen een wereld die veel op die van ons lijkt maar waar alles toch anders is. Zo wordt er een paars meisje zonder navel geboren omdat haar vader ejaculeert in een pannetje kokende bieten: de geboorte van de Bietenkoningin. Zij gaat samen met Gabriel – een echt mens – de strijd aan tegen het imperium van Walt Disney.

loading

Het Bietenmeisje wil zelf bepalen wat mooi is en wat niet, wat lief is en wat niet, wat leuk is en wat niet, in plaats van alles opgediend en voorgeschoteld te krijgen in hapklare voorgefabriceerde brokken.

Hierna volgt een vrolijk stuiterend magisch realistisch verhaal waarin de Bietenkoningin allerlei dieren ontmoet, Disneyland op de korrel neemt, uitbundige seks met meloenen en met Gabriel beleeft en uiteindelijk in New York belandt, alwaar ze een Russische prinses in een kamer vol tafelzilver ontmoet en vervolgens op zoek gaat naar haar vader die met zijn minnaar, Chad Westwick, onder een groente- en fruitschap in een verlaten supermarkt woont.

De Bietenkoningin werd in het hoofd van de schrijver geboren toen hij op een dag langs een klaterende fontein liep. ,,Ik had net gepind.’’ Ineens verscheen ze aan zijn geestesoog, met getuite lippen, op haar rug drijvend door een rivier, met haar paarse navelloze buik net boven het wateroppervlak uit. ,,Een fijn woord ook, vind je niet? Bietenkoningin, bietenkoninginbietenkoningin.’’

Een kleurrijke wereld

Na de Bietenkoningin kwam de rest van het verhaal al snel tot hem – over Disney Land, dat ze haar vader gaat zoeken in New York, over de dieren, de groenten en het fruit. Er ontstond een vreemde, lieve, zachte, inefficiënte en kleurrijke wereld in Oomens hoofd. ,,Misschien wel een wat gelukkiger wereld dan de echte.’’

Het is prima dat er tegenwoordig veel geëngageerde schrijvers zijn. Zij houden zich bezig met hoe het anno 2020 met de wereld gaat, wat er aan schort, welke misstanden er zijn. Niks mis mee, zegt Oomen, maar zelf houdt hij zich liever bezig met hoe deze wereld zou kunnen zijn . ,,De utopie is mijn business.’’

,,Ik ben blijvend geïnteresseerd in vrolijkheid en jubelen’’, zegt Oomen. De schrijver is in het echt ook vaak opgewekt. ,,Ik dacht vroeger wel eens dat vrolijkheid een probleem was als je schrijver of dichter wilde zijn. Maar daar ben ik van af. Waarom zou ik niet over vrolijkheid mogen schrijven? Ik lijd niet en daar schaam ik me niet voor! En trouwens… Wie zit er eigenlijk te wachten op sacherijnige kunst?’’

Iets of iemand zielig vinden

Toch is Het perenlied niet alleen maar een jubelende ode aan het leven en aan de liefde, aan seks en erotiek, maar ook een felle aanklacht tegen de voorgekauwde Disney-esthetiek. Een tikje walgend: ,,Er zit een enorme industrie achter die een bepaalde vorm van entertainment door je strot moet duwen, een industrie die erop gericht is om te voorkomen dat mensen zelf bepalen wat ze wel en niet mooi, leuk of lief vinden. Terwijl dat juist is wat een mens gelukkig maakt: zèlf uitvinden wat je mooi en lief vindt.’’

Dus: daarom kan een paars bietenmeisje mooi en sexy zijn, en een schuimspaan ook, daarom is het helemaal niet gek om de snijplank te kussen of medelijden te hebben met stukjes paprika. Juist dat laatste, dat medelijden met dieren en dingen, is het begin van een leukere en lievere wereld, veronderstelt Oomen.

,,Ik vind heel veel dingen zielig. En daardoor ook lief. Iets of iemand zielig vinden is een manier om je ergens mee te verbinden. Wanneer de mens zich steeds in het centrum van alles plaatst, dán heb je pas een probleem! Ik denk dat het zo gaat: eerst vind je niets en niemand zielig, dan vind je mensen zielig, dan dieren, dan dingen en wanneer je alles zielig vindt, kan het jubelen beginnen!’’

menu