What’s in a name? Bij het roemruchte personage Cruella De Vil ligt het er duimendik bovenop, met die naam die wreedheid op een duivelse kwinkslag stapelt: dit is het kwaad in hoogsteigen persoon.

De door schrijfster Dodie Smith bedachte, aan bontjassen verslaafde rijkeluisdochter groeide dankzij de Disney-tekenfilmversie van The 101 Dalmations (1961) uit tot een van de beroemdste slechteriken uit de filmgeschiedenis. Die roem is, naast het iconische zwart-witte kapsel van het personage, zeker ook deels te danken aan die weinig subtiele naam.

Geen wonder dat Cruella in de live-action sequel 102 Dalmations (2000), waarin ze wordt gespeeld door Glenn Close, ervoor kiest om haar naam af te korten tot ‘Ella’ wanneer ze – heel even – haar leven probeert te beteren.

Cruella werd met zwart-wit kapsel en al geboren als Estella

Ook de nieuwe film Cruella van Craig Gillespie speelt met die naam. In dit oorsprongsverhaal blijkt dat Cruella eigenlijk (met zwart-wit-kapsel en al) werd geboren als Estella. Die andere naam is een verzinsel van haar moeder, om een afgebakend plekje te geven aan de neigingen tot kattenkwaad (en erger) die het meisje al van jongs af aan heeft. Op haar elitaire kostschool leidt haar gedrag al snel tot een rapportboek vol met zwarte stippen, die elk staan voor een standje van de rector.

Het is een eerste verwijzing naar de obsessie voor dalmatiërs die Cruella op latere leeftijd zal ontwikkelen. De knipoog wordt niet veel later gevolgd door een mokerslag, als een roedel vechtjassende dalmatiërs verantwoordelijk is voor een fiks jeugdtrauma.

De aftiteling van Cruella bevat de standaard disclaimer dat door een onafhankelijke instantie is toegezien dat de dieren in de film goed werden behandeld. Die toezichthouders zullen voor deze 101 Dalmatiërs- prequel vooral achter een computerscherm hebben gezeten.

Viervoeters zijn grotendeels geanimeerd

De viervoeters die in Cruella op komen draven – naast de eerdergenoemde dalmatiërs met name de chihuahua Wink, die menig scène steelt – zijn grotendeels geanimeerd. Dat is duidelijk zichbaar maar zelden storend – de film speelt sowieso in een digitaal gladgestreken versie van de realiteit.

Na het in de proloog uiteengezette jeugdtrauma springt Cruella zo’n tien jaar vooruit, naar het Londen van de jaren zeventig. Estella (nu gespeeld door Emma Stone) is beland in een kleine boevenbende, maar jaagt nog altijd haar jeugddroom na: modeontwerper worden. Vervolgens vertelt de film de wording van de latere ‘villain’, zoals recentelijk ook films als Malificent (2014) en Joker (2019) een klassieke bad guy humaniseerden.

Regisseur Gillespie en zijn team van scenaristen maken Cruella’s achtergrond flink wat complexer dan in Smiths oorspronkelijke boek en de eerdere films, waarin ze simpelweg een verwende rijkeluisdochter is (volgens berekeningen van Forbes staat ze op plek 13 in de lijst van rijkste fictionele personages).

Met een lengte van ruim twee uur en een kwartier had er best vet weggesneden mogen worden

In Cruella zien we hoe Estella zich van een leven op straat stukje bij beetje invecht in de elite, en om dat voor elkaar te krijgen haar onderdrukte Cruella-kanten steeds meer ruimte geeft.

De personificatie van die elite is de mode-ontwerpster die bekend staat als De Barones, eerst een mentor voor Estella en vervolgens de opvallend Cruella-achtige slechterik van het verhaal. Zij wordt gespeeld door Emma Thompson in een cartooneskere variant op haar befaamde rol in The Devil Wears Prada (2006), en de scènes waarin Emma’s Stone en Thompson tegenover elkaar staan leveren het meest vileine vuurwerk van de film op.

Om die centrale relatie heen is de vertelling rommeliger, en met een lengte van ruim twee uur en een kwartier had er best wat vet weggesneden mogen worden. De vaart wordt er in Cruella in feite kunstmatig in gehouden – met een hele reeks vlot gemonteerde montage-sequenties die gebeurtenissen samenvatten, en vooral met de muziek.

Elke seconde van Cruella is met muziek dichtgeplamuurd

Er komen flarden uit maar liefst 38 popsongs voorbij, vooral hits uit de jaren zestig en zeventig, van ‘I Wanna Be Your Dog’ van The Stooges via David Bowie en Queen tot The Rolling Stones – ‘Sympathy for the Devil’, uiteraard. En dan is er ook nog de kwistig uit glamrock en punk citerende filmmuziek van componist Nicholas Britell. Met die enorme bak muziek is werkelijk elke seconde van Cruella dichtgeplamuurd.

Het past bij de overdaad die de film ook op andere vlakken heeft, met name in het fabelachtige kostuumontwerp en enkele groots opgezette bal-scènes. Zo blijft Cruella constant onderhoudend, al weet de film nooit een helemaal sluitend antwoord te formuleren op de vraag waarom een van de meest beruchte slechteriken uit de filmgeschiedenis zo nodig een menselijke kant moet krijgen.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Film