Andries Mol (60) uit Noordscheschut kan moeilijk lezen of foutloos schrijven. Toch scheef hij een boek. Hij deed er vijf jaar over. ,,Geef nooit op.”

De taal- en leeslessen op de christelijke lagere school in Alteveer bij Hoogeveen eind jaren zestig zorgen nog steeds voor een trauma bij Andries Mol. ,,Ik ben laaggeletterd, kan slecht lezen en foutloos schrijven. Ik haal de letters door elkaar.”

,,Op de lagere school moest ik van de meester maar achter in de klas met blokken spelen. En als ik ‘de kok berijdt het eten’ had opgeschreven, moest ik met de twee ezelsoren op het hoofd voor de klas staan. De meester dacht dat ik dan beter mijn best zou doen. Maar als je het niet ziet, kun je niet beter. Ik werd steeds onzekerder, doodsbang om fouten te maken. Nu heet het geestelijke kindermishandeling, toen was het opvoeding.”

Een 9, dat vergeet in nooit meer

Een klas hoger, bij een andere meester, ging het beter. ,,Ik kreeg voor dictee of opstel altijd een 2 of 3 vanwege de vele fouten. Maar deze meester gaf me een 9 voor mijn opstel. Hij had niet gekeken naar de taal- en stijlfouten, maar naar het verhaal. Vanwege de fouten had hij één punt minder gegeven, anders had ik een 10 gehad. Ik wist niet wat mij overkwam. Ik was zo trots, dat vergeet ik nooit meer.”

Verhalen schrijven kan Andries Mol dus, maar zijn laaggeletterdheid, waarschijnlijk door dyslexie, speelt hem parten. ,,Als ik een formulier invul, moet mijn vrouw mij helpen.” Schrijven heeft hij altijd gedaan. ,,Toen ik 15 jaar was, schreef ik kleine verhaaltjes in een schrift. In het Drents. Ik schreef zoals ik sprak, dan kun je geen taalfouten maken.”

Verwaaid in de wind, naar Bob Dylan

En nu heeft hij een psychologische roman van tweehonderd pagina’s geschreven. Die wordt Tweede Pinksterdag gepresenteerd bij paviljoen Nijstad in Hoogeveen. Verwaaid in de wind luidt de titel. ,,Naar Blowing in the wind van Bob Dylan. Het gaat over een jongen, een buitenechtelijk kind in een streng christelijk gezin, eind jaren zestig. Het boek is niet geheel autobiografisch, maar er zitten veel dingen in die echt zijn gebeurd. Al heb ik die wel gedramatiseerd.”

Andries heeft het boek op zijn laptop geschreven. ,,Met twee vingers, want ik moest goed opletten waar de juiste toetsen zaten. De spellingscontrole is mijn grote vriend. Wat een uitvinding. Zonder lukt het niet.”

Vijf jaar werkte hij aan het boek. ,,Ik heb er vreselijk lang over gedaan. Het tikken ging langzaam, maar ik heb ook hele passages, die ik ‘s nachts had getikt, de volgende morgen weggegooid. Ik vond ze niks toen ik ze terug las.”

Eindredacteur

Mol vond in Anya van der Gracht uit Brabant een eindredacteur en in Ambilicious uit Breda een uitgever. ,,Anya vond het een goed verhaal, maar het moest wel gecorrigeerd worden op taal- en stijlfouten. Als ik een ei moest schrijven stond er een e, ik was soms lidwoorden vergeten en enkele zinnen waren te lang. Ik ben haar eeuwig dankbaar.”

Voor laaggeletterdheid is tegenwoordig veel aandacht. Ook in Drenthe. Een cursus volgen of begeleiding met lotgenoten ziet Mol niet zitten. ,,Dan komt alles weer boven. Ik ben zestig en heb ik het wel gehad.”

Voorbeeld voor laaggeletterden

Wel hoopt hij dat zijn boek een voorbeeld zal zijn voor andere laaggeletterden. ,,Een vriend van mijn zoon heeft het dezelfde problemen als ik. Ik zei tegen hem: ‘Geloof in jezelf. Als je wilt, kun je meer. Geef nooit op.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Drenthe