Bob van Rhijn met de dokter (links) en ziekenbroeder die zijn broer Daan verzorgden.

Bob brengt een ode aan zijn overleden broer Daan

Bob van Rhijn met de dokter (links) en ziekenbroeder die zijn broer Daan verzorgden.

Het VARA/BNN-programma Break Free brengt een ode aan het leven van jonge mensen die plots omkomen tijdens een reis in het buitenland. Bob van Rhijn (27) - opgegroeid in Zeijen en woonachtig in Groningen - reisde voor het programma naar Maleisië, waar broer Daan in 2010 aan de ziekte van Weil overleed.

Het was een van de weinige momenten in zijn leven dat hij onder de indruk was van tranquility , vertelt Bob van Rhijn (27). Onderuitgezakt zit hij op zijn stoel. Pet op, biertje erbij. Thuis in Groningen blikt hij terug op zijn trip naar Maleisië, waar hij voor het VARA/BNN-programma Break Free de plek bezocht waar zijn oudere broer Daan (november 1986) op 10 augustus 2010 plots overlijdt.

Rust

Tranquility , herhaalt Bob. Rust, kalmte, vrede. Want behalve het ritselen van de schelpjes, is het vijftien meter onder water zo goed als stil. „Ik ben helemaal niet iemand die stopt om van de rust te genieten, maar toen kwam het ineens tot me”, blikt Bob terug. „Bovendien is het daar prachtig. Het koraal, en al die vissen in verschillende kleuren. Ik snapte: dit is waarom Daan hier was. Dit heeft Daan ook ervaren. En dit is waarom Daan op reis is geweest.”

Samen met documentairemaker Geertjan Lassche en producer Tom van Aggelen reist Bob in oktober af naar de Perhentian Islands, een prachtig bounty-eiland langs het vasteland van Maleisië. Een aantal weken daarvoor benaderde VARA/BNN Bob en zijn familie voor de documentairereeks Break Free, waarin een ode wordt gebracht aan jonge mensen die plots omkomen tijdens hun reis in het buitenland.

loading

Ziekte

De reis van Daan eindigt in 2010 abrupt op de Perhentian Islands. Als hij tijdens het duiken plots bloed ophoest, verwijst de eerstehulppost hem naar het ziekenhuis in Kuala Besut. Voor de zekerheid, want het lijkt allemaal wel mee te vallen. Eenmaal in het ziekenhuis gaat het wel prima, vindt Daan. Hij heeft een vriendin mee, die hij terugstuurt naar het eiland om hun backpacks op te halen. Ze willen de volgende dag verder reizen. Op het moment dat ze de rugtassen haalt, gaat het ineens heel snel. Daan wordt misselijk, kortademig en dan is het klaar. De ouders van Daan krijgen een telefoontje vanuit het ziekenhuis in Maleisië. „Sorry, maar jullie zoon is dood.” Later blijkt dat hij is overleden aan de bacteriële infectie leptospirose, ook wel de ziekte van Weil genoemd.

Daan laat zijn familie en vrienden ontredderd achter. Voor hen volgt wat volgens Bob het ‘klassieke verhaal’ is: helemaal van het padje zijn en eigenlijk niet beseffen wat er gebeurt. „Het is niet te bevatten hoe verschrikkelijk het is”, zegt Bob. Hoeveel dagen, weken of jaren er ook overheen gaan: het verdriet en het gemis blijft. „Het wordt niet minder, zoals je mensen wel eens hoort zeggen. Het wordt alleen minder frequent.” Aanvankelijk vond Bob het dan ook maar niks, zo’n programma over Daan. Laat staan dat hij mee zou gaan naar Maleisië. „Ik had helemaal geen zin om alles weer te doen opwaaien. Je bent er al die jaren al zoveel mee bezig. Bovendien is het daar 40 graden. Daan vond dat mooi, prima. Maar stuur mij maar naar de sneeuw.”

Winning team

Het is tekenend voor de broers: van buiten één gezicht, van binnen tegenpolen. Waar Daan erg sociaal was, is Bob het type dat alleen praat als hij iets wil wéten of begrijpen. Van plek naar plek reizen? Daan vond het fantastisch, Bob begrijpt het amper. Als het goed gaat: n ever change a winning team, is zijn motto. Toch gaat hij overstag. Deels omdat zijn moeder het graag wil, geeft hij toe. Maar ook om de plek te zien waar Daan voor het laatst is geweest. En vooral: „Om een mooi en eerlijk beeld van Daan te schetsen, dat ik later - als ik kinderen krijg - aan mijn kinderen kan laten zien. Zodat ze toch kennis kunnen maken met Daan. Bij gebrek aan beter, natuurlijk.”

loading

In de war

Voor het programma bezoekt Bob verschillende plekken in Maleisië die een rol hebben gespeeld rondom de dood van zijn broer. Op zoek naar antwoorden, op zoek naar iets dat herinnert aan Daan. Op de plek waar hij heeft gedoken, bijvoorbeeld. Maar ook het ziekenhuis waar hij is overleden. Daarnaast sprak Bob met verschillende mensen die Daan nog hebben gezien voordat hij stierf. Dat leverde mooie, maar ook teleurstellende momenten op. „Het liefst wil je dat je op het eiland komt en iedereen zegt: ‘gast, jij bent de broer van Daan. Wat een topvent was dat. Wat kut man, dat hij er niet meer is’. Dat was ook zo bij die broeder, die wist nog heel goed wie Daan was. Dat vond ik zo bijzonder, dat hij dat na zes jaar nog wist. De dokter had dat niet. Daar was ik helemaal van in de war.”

Toen bleek dat de duikinstructeur niet op het eiland was, kwam dat hard aan bij Bob. Hij had hem veel willen vragen, bijvoorbeeld of de duik iets met Daans dood te maken had. „Duiken is heel gevaarlijk”, legt Bob uit. „Als je ook maar iets hebt, mag je niet duiken. Er komt een enorme druk op je longen, als je zo diep onder water bent. Daan had leptospirose, vermoedelijk omdat hij tijdens het tuben in Laos vies water binnen heeft gekregen. Slechts één op de twee miljoen mensen sterft aan de gevolgen daarvan, maar Daan is gestikt vanwege een scheur in zijn longen. Als Daan niet was gaan duiken, was het misschien minder erg geweest.”

loading

Waardering

Het is al met al een heftige trip, waar Bob van de ene in de andere emotie wordt geslingerd. Daar komt bij dat hij ‘dat hele tv-gebeuren’ maar moeilijk te begrijpen vindt. „Eigenlijk vond ik het helemaal niet zo fijn dat ik gefilmd werd toen ik voor het eerst het ziekenhuis binnenliep. Maar ze lieten de camera gewoon lopen. Ze wilden mijn ervaringen zo echt mogelijk vastleggen. Dat vond ik eerst niet tof. Maar achteraf snap ik wel dat het een toegevoegde waarde heeft voor dit programma.”

Toch is Bob blij dat hij gegaan is. Waar hij aanvankelijk dacht: wat een gelul, dat break free -moment, geeft hij nu toe dat hij júist dit moment is gaan waarderen na zijn trip naar Maleisië. Zeg je burgerlijke leventje vaarwel, break free en sla nog eventjes je vleugels uit. Daan deed het in 2010, Bob snapt nu waarom. „Van jongs af aan ben ik al gefascineerd door de ruimte en door spaceshuttles”, vertelt hij. „Er staat er een in Cape Canaveral, Florida. Toen ik tien was, riep ik al dat ik dat ding eens wil zien. Nu denk ik: het is tijd om te gaan. Ik ga die spaceshuttle aanraken.”

Break Free

Vanaf 16 maart zendt NPO3 elke donderdagavond om 21.00 uur een aflevering uit van het tweede seizoen van het programma Break Free. De aflevering met Daan wordt komende donderdag, 30 maart, uitgezonden. Behalve Bob brengen in deze aflevering ook andere familieleden en vrienden een eerbetoon aan Daan. „Zijn vrienden vertellen bijvoorbeeld hoe ze hem hebben leren kennen, wat ze met hem hebben beleefd en waarom ze eigenlijk vrienden waren”, vertelt Bob. „En er zijn ook opnames gemaakt bij FC Groningen. Daan begeleidde twee jongens met een lichamelijke beperking, Bas en Jop. In plaats van dat hij ging vakkenvullen of achter de bar stond, deed hij dat. Die kinderen waren helemaal gek van sport, dus Daan ging wel eens met ze naar de FC.”

Facebook

De familie van Daan van Rhijn houdt een Facebookpagina over hem bij. Die is hier te vinden.

menu