Henk Schaart uit Meppel kiest voor een kinderloos leven.

Deze mensen willen geen kinderen. Dit is waarom en zo reageert hun omgeving

Henk Schaart uit Meppel kiest voor een kinderloos leven. Foto: Gerrit Boer

Kinderloosheid komt steeds vaker voor. Een op de vijf mensen zal kinderloos blijven en een groot deel van die groep kiest er tegenwoordig bewust voor. Wat zijn hun overwegingen? En hoe reageert de omgeving? ,,Soms denk ik wel eens na over hoe het moet als ik oud ben.’’

Henk Schaart (63) uit Meppel: ‘Ik wilde geen vader zijn die af en toe moest worden opgenomen’

Bijna had Henk Schaart (63) uit Meppel wél een kleine gehad. Zijn eerste vrouw raakte zwanger, hij was toen begin twintig. Die zwangerschap liep mis. ,,Af en toe denk ik er wel eens aan, dat kind zou nu al 42 zijn geweest, een gek idee.’’

Het huwelijk liep vlak erna stuk, mede doordat Schaart op zee voer. In zijn tweede huwelijk werd de kinderwens opnieuw een onderwerp, maar had Schaart inmiddels depressies doorgemaakt.

Hij werd zo ziek dat hij moest worden opgenomen. ,,Het werd duidelijk dat ik een bipolaire stoornis had. Ik kon niet meer werken en had het knap lastig. Vervolgens ging ik er zelf na de opname ook niet goed mee om omdat ik bleef blowen en drinken.’’

De kinderwens van zijn tweede vrouw werd steeds concreter. ,,Heel logisch natuurlijk, maar ik moest er niet aan denken. Ik zei tegen haar: als er kinderen komen, dan wil ik er ook voor ze zijn. Ik wil een redelijk stabiele vader zijn waar ze op kunnen bouwen. Niet eentje die af en toe drie maanden opgenomen moet worden.’’ Hij zag zichzelf al lopen, middenin de nacht met ‘een apie’ op de arm die hij zou moeten troosten. ,,Ik wist dat het een zware dobber zou worden met mijn gevoeligheid en met de hoeveelheid prikkels die ik kan hebben.’’

Ook het feit dat een bipolaire stoornis erfelijk is, zat hem dwars. ,,Er was een kans van 20 procent dat ons kind bipolair zou zijn. Ook al weet ik nu dat er mee te leven valt, een makkie is het vaak niet. En toen was ik ook nog wat somberder over het leven dan nu.’’

Een paar jaar later eindigde ook dat huwelijk. Een keerpunt in het leven van Schaart. ,,Ik ben toen gestopt met blowen en dingen gaan doen. Ik had tijdens het huwelijk veel moeite met mijn diagnose, en dat heeft zeker een rol gespeeld in dat ze het niet meer aankon.’’

Zijn ex-vrouw heeft nu twee kinderen. ,,Ze heeft twee dochters en dat gun ik haar natuurlijk. Heel af en toe schiet het door mijn hoofd dat ze ook van mij hadden kunnen zijn. Maar ik ben oké zoals het nu gaat. Misschien juist omdat ik geen kinderen heb.’’

Schaart heeft ruim twaalf jaar een lat-relatie met een vrouw die geen kinderwens heeft. Hij voelt zich goed. ,,Het enige waar ik wel tegenaan ben gelopen, dat is mijn moeder. Zij had zo graag kleinkinderen gehad. Mijn oudste broer is daarvoor te jong overleden en mijn zus is lesbisch.’’

Waar hij ook wel eens aan denkt: ouder worden. ,,Als je kijkt naar de hoeveelheid mantelzorg die ik mijn moeder geef, ondanks dat ze in het zorgcentrum zit, dan denk ik wel eens: wie doet dat straks voor mij? Ik ga er met haar op uit, boodschapjes doen en ijsjes eten en daar geniet ze van. Gelukkig is mijn vriendin acht jaar jonger.’’

loading

Johanna Veerenhuis (47) uit Veele: ‘Blij dat mijn man de optie openhield’

Voor Johanna Veerenhuis uit Veele was het eenvoudig en ze wist het al heel vroeg. ,,Ik fietste op mijn tiende of twaalfde van school naar huis en wist het heel zeker: ik krijg nooit kinderen en dat is goed.’’ Ze heeft er nooit aan getwijfeld, ook niet toen ze haar huidige partner ontmoette die 26 jaar ouder is.

,,Hij had zich al laten steriliseren maar bood aan dat te laten herstellen zodat we samen nog een kind konden krijgen. Hij heeft zelf al twee zoons. Ik heb dat laten bezinken en toen we een van de kleinkinderen een weekend op bezoek hadden, was ik er wel uit. Voor mij hoeft het niet.’’

Dat haar man haar de optie wel gaf, hielp in haar besluit. ,,We konden zo echt samen beslissen, daar ben ik blij om.’’ Haar leven kwalificeert zij als ‘heerlijk’. Ze wonen op een boerderij in Veele, ze is kunstenares en geeft les. Ze zijn veel thuis en maken ze stevige wandelingen met de hond. ,,Je komt aan zoveel niet toe als je kinderen hebt. Kinderen vragen veel tijd en die moet je ze ook geven want dat verdienen ze ook.’’

De manier waarop ze opgroeide heeft invloed gehad op haar besluit, denkt ze. ,,Ik kan me voorstellen dat als je heel warm opgroeit, met warmte en knuffels, dat je dat gevoel door wilt geven aan je eigen kind. Mijn ouders waren niet echt kindermensen. Mijn vader was ook enig kind, bedenk ik nu. Ik heb een broer en die heeft ook geen kinderen. Mijn ouders hebben er nooit wat over gezegd dat ik geen kinderen kreeg, ik denk dat ze al heel verbaasd waren dat ik ging trouwen. Er zijn niet veel mensen met wie ik het zou kunnen uithouden.’’

Ze is dan geen kindermens, maar ze is ook absoluut geen kinderhater. Dat zou ook knap lastig zijn, want ze hebben negen kleinkinderen die regelmatig op bezoek komen. ,,Als zij er zijn, doe ik alles om het ze naar de zin te maken en dan geniet ik er ook echt van.” Het enige waar ze over nadenkt is het eind. ,,Ik betrap mezelf er wel eens op dat ik erover nadenk wat er gebeurt als ik doodga. Ik ben waarschijnlijk de langst levende van ons twee en heb geen nabestaanden. Komt er wel iemand op de uitvaart, dat soort dingen. Maar ik heb nooit spijt gehad dat ik geen kinderen heb gekregen.’’


Marloes (37) en Wouter (40) uit Groningen: ‘Toen we een camperbusje zonder achterbank kochten, was het definitief’

,,Het zou natuurlijk volgend jaar nog kunnen veranderen, maar ik heb nooit klepperende eierstokken gehad’’, zegt Marloes (37) uit Groningen. Ze zijn 13 jaar bij elkaar en 11 jaar getrouwd. Vanwege het werk van haar man willen ze liever niet met achternaam in de krant. ,,We zien vooral heel veel belemmeringen aan het hebben van kinderen. Mij geeft het idee dat je een kind op moet voeden veel onrust. Je vrijheid is weg en je moet jezelf wegcijferen.’’

Voordat ze trouwden, hadden ze het onderwerp besproken. Ze bleken er hetzelfde over te denken. Wouter: ,,Het hebben over kinderen vliegt me niet aan, maar ik ben ook gesteld op mijn vrijheid. Ik wielren graag, per week wel zes uur. Daarnaast heb ik niet zoveel met kinderen.’’

Er is een scene van cabaretier Theo Maassen waar Marloes erg om moet lachen als het gaat om kinderen. ,,Hij vertelt daarin dat zijn dochter op een dag vraagt: ‘Wil je weten hoe ik heet als ik een eenhoorn zou zijn?’ Hij zegt dan heel hard: ,,Nee!’’ Dat wil hij helemaal niet weten. Heel herkenbaar, haha!’’

Ze hebben het nooit zo stellig naar de buitenwereld willen brengen. ,,Wat als je toch per ongeluk zwanger raakt, dan wil je niet dat mensen zeggen: ‘ze wilde het toch niet?’ Ook vinden we het lastig voor mensen die wel graag kinderen willen, als wij dan zeggen dat we ze niet willen.’’

Eigenlijk was de kinderwens tot op een specifiek punt een grote twijfel voor Wouter en Marloes. Maar een grote aankoop in 2016 maakte daar een symbolisch einde aan. Marloes: ,,We kochten een kampeerbusje zonder achterbank, zodat we niemand mee zouden kunnen nemen. Ook geen kinderen. Dat moment was misschien wel heel definitief en toen werd het voor de buitenwereld ook duidelijker.’’

De omgeving van het stel reageert gemengd, maar de vraag wordt wel regelmatig gesteld. ,,Bijvoorbeeld door collega’s. Jonge ouders hebben juist veel begrip voor ons, sommigen zijn zelfs een beetje jaloers. Mijn moeder zei dat het haar zo eenzaam lijkt op latere leeftijd. Eén vriendin heeft een keer huilend gezegd dat ze het ons zo zou gunnen, ze denkt dat we leuke ouders zouden zijn. Dat was heel lief bedoeld van haar.’’

Wouter denkt net als Veerenhuis dat zijn opvoeding er iets mee te maken heeft. ,,Mijn ouders hebben wel gezegd dat het niet alleen maar leuk is om kinderen te hebben, dat het best een opgave is. Dat is misschien hoe het idee in je hoofd ontstaat.’’ Eenzaamheid op latere leeftijd, dat is iets waar ook Wouter en Marloes af en toe over nadenken. Marloes: ,,De enige angst die ik heb is dat ik zonder Wouter verder zou moeten, of dat hij jong zou overlijden. Maar het is egoïstisch gedacht dat je dan kinderen nodig hebt om dat gat te vullen.’’ Wouter vindt dat ook. ,,Het is nogal wat om iemand ongevraagd op de wereld te zetten, want het is niet altijd leuk. Ik vind zeker niet dat ik uit angst voor eenzaamheid kinderen zou moeten krijgen.’’

menu