Gerard Nijhoving van Senbis uit Emmen.

Een biologisch afbreekbare korrel voor op het kunstgras, 'made in Emmen'

Gerard Nijhoving van Senbis uit Emmen. Archieffoto: Hans van Dijk

Steeds meer gemeenten willen af van rubberkorrels op kunstgrasvelden. In Emmen heeft het bedrijf Senbis een uniek duurzaam alternatief ontwikkeld dat naar verwachting binnenkort bij een Emmer voetbalclub wordt getest.

Jarenlang werd het door velen beschouwd als een aansprekend voorbeeld van hergebruik van materialen: gebruikte autobanden die worden versnipperd en vervolgens over kunstgrasvelden worden gestrooid.

De rubberkorrels zorgen voor demping. De bal rolt er minder snel door en ook stuit de bal minder hoog. Daarnaast wordt het kunstgras door de korrels geschikter voor het maken van slidings. In rap tempo werden in Nederland de afgelopen jaren een kleine tweeduizend kunstgrasvoetbalvelden met dit rubbergranulaat bedekt.

Een echt unieke korrel uit Emmen

,,Per veld wordt wel tot 120.000 kilo aan korrels ingestrooid. Dat zijn vier tot zes grote vrachtwagens vol’’, weet Gerard Nijhoving, directeur/eigenaar van Senbis Polymer Innovations BV in Emmen. Senbis is gevestigd op het grote Emmtec-industriepark en werkt met tien onderzoekers aan de ontwikkeling van allerlei duurzame plastics.

Sinds 2017 is het bedrijf bezig met een nieuwe korrel voor voetbalvelden. Een korrel die qua eigenschappen aansluit bij de wensen van voetballers, geen risico’s oplevert voor de volksgezondheid, lange tijd meegaat én biologisch afbreekbaar is. En dat laatste, dát maakt deze korrel volgens Senbis echt uniek.

Uitzending Zembla

De ontwikkeling van de korrel kan niet los worden gezien van de ophef die is ontstaan over de stukjes autobanden die jarenlang over kunstgrasvelden zijn gestrooid. In 2016 stelden wetenschappers in het televisie-programma Zembla dat de rubberkorrels kankerverwekkend zouden kunnen zijn.

Vele gemeenten, clubs en sporters maakten zich daarna grote zorgen of krabden zich op zijn minst achter de oren. Hoewel het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) liet weten dat de gezondheidsrisico’s voor spelers en publiek verwaarloosbaar klein zijn, verdween de onrust niet.

Later maakte het RIVM bekend dat het rubbergranulaat wel schadelijk kan zijn voor het milieu in de directe omgeving. Uit de korrels kunnen stoffen lekken die terechtkomen in de bodem en in sloten. Onderzoek toonde aan dat diverse stroken bij kunstgrasvelden verontreinigd zijn met zink, minerale olie en kobalt.

Emmen en daarna Groningen

In de zomer van 2017 besloot de gemeente Emmen dat zij op nieuwe kunstgrasvelden geen rubbergranulaat meer wil gebruiken. Vorige maand volgde de gemeente Groningen dit voorbeeld. Kortom, de markt wordt steeds meer ‘rijp’ voor alternatieven voor versnipperde autobanden.

Er kan nu al gekozen worden voor een ander instrooimateriaal. Dan moet je denken aan kurk, de kunststof PE en TPE- en EPDM-rubbers. Senbis wil daar nog een andere variant naast zetten: biologisch afbreekbare korrels van kunststof. ,,Veel korrels op een kunstgrasveld komen na verloop van tijd op andere plekken terecht’’, zegt Nijhoving. ,,Ze worden min of meer meegesleept door sporters, publiek, wind en regen en komen in het milieu terecht.’’

The proof of the pudding is in the eating

Heb je biologisch afbreekbare korrels, dan verdwijnen die na verloop van tijd. ,,Bacteriën kunnen deze korrels namelijk afbreken, ofwel opeten. Bij de gebruikelijke plastic- en rubberkorrels is dit niet mogelijk.’’ En de korrels op het veld dan? ,,De verwachting is dat dit daar niet of nauwelijks gebeurt. Dit omdat op kunstgras de biologische activiteit totaal anders is dan bijvoorbeeld in de bodem naast het veld.’’

De korrel die Senbis heeft ontwikkeld, is zo’n twee millimeter groot en terra-bruin van kleur. De korrels zijn al door externe partijen op allerlei facetten in laboratoria getest. ,,De resultaten waren erg positief. Maar, the proof of the pudding is in the eating . Met andere woorden; nu is het zaak om de korrels uit te testen in de praktijk.’’

Proef op een puppyveld in Emmen

Senbis heeft hierover contact opgenomen met de gemeente Emmen en die kijkt waar een dergelijke test mogelijk is. De gemeente is enthousiast en dat is niet verwonderlijk. Senbis is een bedrijf uit de eigen streek en Emmen afficheert zich graag als een gemeente met oog voor duurzaamheid en moderne technologie.

De gemeente Emmen is met twee voetbalverenigingen in gesprek om te kijken of de test daar uitgevoerd kan worden, zo laat een woordvoerder van die gemeente weten. ,,Het gaat om clubs die een puppyveld willen hebben’’, zegt Nijhoving, die graag ziet dat de proef voor de zomer van 2019 begint.

Internationaal de markt op

De hoeveelheid korrels die nodig is, is sterk afhankelijk van de manier hoe het veld is aangelegd. ,,Maak je gebruik van een dempende mat, dan heb je veel minder korrels nodig.’’ Senbis heeft grote verwachtingen van het product, zegt Nijhoving. Het Emmer bedrijf wil het product ook internationaal gaan verkopen.

menu