Elke dinsdag is een hel voor de broers Isaacs

Elke dinsdag is een hel. ’s Ochtends melden de broers Darlington en Prosper Isaacs uit Assen tussen 8.00 en 8.30 uur zich dan op het politiebureau in de Drentse hoofdstad. Om een stempel op te halen. En elke dinsdag kunnen ze in verzekerde bewaring worden gesteld en worden uitgezet. Over vier dagen is het weer dinsdag.

Ondraaglijk

De broers wonen al vijftien jaar in Assen, maar hebben geen verblijfsvergunning. Uitzetting naar hun geboorteland Sierra Leone hangt hen nog steeds boven het hoofd.

Elke dinsdag tussen 8 en 8.30 uur weer. ,,Elke week maak je weer die gang. De spanning, de angst, het verdriet. De dreiging is nooit weg. Het is ondraaglijk. Onmenselijk’’, zegt Darlington (29).

Het gesprek vindt plaatst op het sjofele kamertje van nog geen tien vierkante meter dat Prosper (26) sinds enige tijd als onderhuurder bewoont. Blauwe, versleten en gerafelde vloerbedekking. Bruinig behang waar ooit een duidelijk patroon op stond aan de muren, half afgepulkt aan de kant van het houten eenpersoonsbed. Daarachter een kledingkast met jassen. Achter het bed een stapel kleding op een printer. Een bureau dient als televisiemeubel en de stoel heeft z’n beste tijd gehad. De rugleuning klapt achteruit wanneer je enige steun zoekt.

Tegen de muur staat nog een fitnessbankje. ,,Dat gebruik ik nog wel eens. Dan schuif ik ’m naar het midden van de kamer’’, vertelt Prosper.

Leunen op elkaar

De broers zitten op het bed, schouder aan schouder. Alsof ze op elkaar leunen. Zoals ze al vijftien jaar op elkaar zijn aangewezen. Vijftien jaar geleden werden Darlington en Prosper (toen 14 en 11 jaar) door een vriend van hun vader vanuit Freetown in het door burgeroorlog verscheurde Afrikaanse Sierra Leone op de boot gezet naar Rotterdam.

Na enkele omzwervingen kwamen ze in Assen terecht, gingen er naar school en spraken binnen twee jaar bijna accentloos Nederlands. Na de middelbare school studeerde Darlington af aan de Rijksuniversiteit (communicatie en informatiewetenschappen) en Prosper aan de Hanze Hogeschool als civiel technisch ingenieur.

Dat is al weer enkele jaren geleden. Sindsdien zitten ze thuis. Want zonder verblijfsvergunning geen identiteitsbewijs en dan mag je niet werken. ,,En niet naar het buitenland. Je bent niet verzekerd, je kunt je niet inschrijven voor een huurwoning, geen rijbewijs halen’’, zegt Prosper. Hij is even stil. ,,Eigenlijk mag je helemaal niets.’’

Zelfs de liefde gaat aan hen voorbij. ,,Ik heb mij van de meisjes afgewend’, vertelt Darlington. ,,Elke keer is er wantrouwen. Of het echte liefde is of dat ik wil trouwen voor een verblijfsvergunning.’’

,,Natuurlijk willen ook wij graag bouwen aan onze toekomst, een gezinnetje stichten’’, vult zijn broer aan. ,,Maar op deze manier gaat dat niet.’’

Van adres naar adres

Driehonderd euro per maand krijgen de broers per persoon om van rond te komen. Daar gaat de huur van het kamertje waar ze verblijven van af. Reiskosten, eten, kleding: 300 euro is zo op.

Niet voor niets woonden ze op meerdere adressen, elke keer zijn ze blij wanneer ze weer een dak boven hun hoofd hebben gevonden. Vaak door steun van vrienden.

Maar dan is het weer dinsdag en kan alles zomaar voorbij zijn. Prosper verschuift een beetje. ,,Die onzekerheid blijft’’, zegt hij. Dan iets feller: ,,Waarom mogen wij niet net als onze schoolkameraden aan onze toekomst werken? Stel dat het allemaal nog goed komt, dan zitten we al drie, vier jaar thuis niets te doen. Wat is onze opleiding dan nog waard?’’

De broers hebben geen paspoort. ,,Al jaren zijn ze hiervoor in de slag met de IND. ,,Maar die wil steeds andere informatie,’’ zeggen ze. ,,Eerst de straatnaam waar we ooit woonden. Toen we die eindelijk boven water hadden, wilden ze een huisnummer weten. En ga zo maar door. We zijn heel jong naar Nederland gekomen. Veel weten we niet meer en alles is in vijftien jaar tijd enorm veranderd. Wij kennen ook niemand in Siera Leone.’’

Begin dit jaar leken de problemen even opgelost, toen Darlington en Prosper de nodige papieren over hun herkomst hadden gekregen van de ambassade van Sierra Leone in Brussel. Die ondersteunde de aanvraag voor een paspoort. Maar om die te krijgen moeten ze naar Sierra Leone. Een aanvraag kan dan nog een half jaar tot een jaar duren. Geld voor reis en verblijf is er niet.

Traumatische ervaringen

Darlington en Prosper hebben beiden onafhankelijk van elkaar al een keer een paar maanden vanwege dit gedoe vastgezeten. Op een van de helse dinsdagen werden ze aangehouden. Het waren traumatische ervaringen die van de trotse, sterke kerels gebroken mannen maakte. Beiden krijgen sindsdien psychische hulp. ,,We hebben als kind ernstige dingen meegemaakt. Ik heb nooit de neiging gehad om weer aan het verleden te denken. Ik kon het onderdrukken, maar sinds mijn detentie komt het vaak terug.’’ De wanhoop is soms zo diep dat zelfmoord de enige uitweg lijkt, verklaart Darlington. ,,En als ik naar Sierra Leone terug moet, weet ik zeker dat ik dood ga.’’

Aan een van de muren hangt een mooie illustratie van New York. ,,Van een vriend gekregen. Het is mijn droom om daar nog eens heen te gaan’’, zegt Prosper. Op tafel ligt een pakje met vier cakejes op tafel en een pak Djoez, een vruchtendrank. Speciaal gekocht voor het bezoek. Niemand raakt het aan.

,,Eigenlijk wil ik helemaal niet in de publiciteit met mijn verhaal”, zegt Prosper. ,,Vroeger op school wist ook niemand van mijn klasgenoten dat ik geen verblijfsvergunning had. Ik wilde dat niet vertellen. Pas op latere leeftijd kwam ik er achter dat we een bijzondere positie hadden en voor welke problemen dat zorgde.’’

Dieptepunt

In de vierde klas van het vwo kwam Prosper erachter dat hij haast moest maken met de middelbare school. Als illegaal mag je na je 18e niet meer aanmelden voor een vervolgopleiding omdat je dan niet meer leerplichtig bent. ,,Ik ben toen de sprinthavo gaan doen waardoor ik toch kon studeren. Ik mocht tijdens mijn studie geen stage lopen, want dat wordt gezien als werk. Het heeft mijn keuzes beïnvloed. En nu kan ik niets met mijn kennis.’’

Eind vorig jaar bereikte de situatie voor de broers een dieptepunt toen Darlington uitgezet dreigde te worden. Tal van maatschappelijke en politieke partijen, kerken en scholen kwam in actie om de uitwijzing te voorkomen. Er werden ruim 5000 handtekeningen ingezameld. De actie had in zoverre succes dat de geplande uitzetting werd verdaagd in afwachting van nader onderzoek.

Maar nog steeds wordt het elke week weer dinsdag. Zelfs na bijna vijftien jaar.

,,Waarom’’, vragen de broers zich dagelijks af. ,,We hebben nooit problemen gehad. Zijn volledig geïntegreerd. We verroesten op deze manier. Wij verdienen het ook om te leven. Maar we geven de hoop niet op en zijn blij dat we nog leven.’’

Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.