Een jaar geleden nam Jamal Saksak op de thuisbasis Veteranen in Eelde hevig ontroerd de onderscheidingen in ontvangst die hij door een huisuitzetting was kwijtgeraakt. Vandaag gaat het goed met hem en dat laat hij zien in een documentaire die hoop moet geven aan veteranen: ,,Ik wil laten zien dat je er zelfs na jaren PTSS bovenop kunt komen.’’

Nee, hij woont niet meer op de thuisbasis voor Veteranen in Eelde waar militairen met PTSS prikkelarm kunnen leven. Hij kwam er destijds totaal gebroken. Hij had posttraumatische stressstoornis van zijn uitzendingen naar Irak en Bosnië en de dingen die hij daar heeft meegemaakt, was dakloos en zelfs zijn militaire onderscheidingen waren door een huisuitzetting afgenomen. ,,Ik wilde niet meer leven, ik was er helemaal klaar mee elke dag die angsten te voelen en mij bedreigd te voelen.’’

Het keerpunt

Vorig jaar maart kreeg hij die onderscheidingen terug uit handen van generaal Ron Smits, die zich het lot van Saksak aantrok. Dat ene moment bleek een gigantische positieve impact te hebben op Saksak.

,,Dat was een keerpunt voor mij’’, vertelt Saksak een jaar later. ,,Er is zo’n mooie dag van gemaakt, ik kreeg veel aandacht en zelfs een knuffel van de generaal. Het deed mij erg veel. Ik werd gezien, erkend. Dát is wat wij als veteranen zo nodig hebben. Toen ging er bij mij een knop om. Ik dacht bij mezelf: wat ga je nu met jezelf doen? Dit is niet het einde van de wereld. Vanaf dat moment ben ik gaan knallen en heb ik alle hulp aangepakt die er was.’’

Van gesprekstherapie tot EMDR (traumatherapie) gecombineerd met sporten, interne behandeling en gesprekken met andere veteranen in de sportschool. Alles probeerde Saksak. En het hielp.

,,Ik kreeg steeds meer rust in mijn hoofd. Ik kon de nachten weer normaal doorbrengen en leerde ook ‘nee’ accepteren. Ik kon eerder van nul naar honderd gaan, maar ik leerde mezelf op orde te houden. Met een fit lichaam ging de man met de hamer ook minder slaan. Natuurlijk ging het niet meteen aldoor goed, maar het ging wel steeds beter.’’

Klaar om de wijde wereld weer in te gaan: maar stempel PTSS valt bij nieuwe werkgever verkeerd

Afgelopen februari was het zover: Saksak was klaar om weer de wijde wereld in te gaan en verhuisde naar Arnhem, waar hij verder zijn therapie volgde. ,,Ik bedoel het niet verkeerd maar in het Veteranenhuis komen natuurlijk ook steeds nieuwe jongens binnen wat ook weer kan triggeren, ik moest verder.’’ Nog steeds heeft hij ‘restjes’ van zijn PTSS, zoals hij het noemt. Een te druk station of supermarkt is nog altijd niet prettig. ,,Maar ik breek erdoorheen en doe het toch.’’

Toen hij solliciteerde voor een baan als vlogger, struikelde zijn potentiele werkgever over het feit dat hij PTSS heeft. ,,Ik had alle testen goed gemaakt en aangegeven dat ik PTSS had. Daar heb ik nooit een geheim van gemaakt. Toch vonden ze dat een reden om mij af te wijzen. Dat triggerde mij en dat deed mij zoveel pijn dat ik iets wilde doen voor andere veteranen om het taboe te doorbreken.’’

loading


In de documentaire die Green Heart heet en die gemaakt wordt door Peat Boat Entertainment is het verhaal van Saksak de rode draad. Hij laat in de documentaire de verschillende therapieën zien die veteranen kunnen helpen. Van therapie met dieren tot meditatie en sporten. Ook gaat hij het gesprek aan over PTSS met veteranen die het hebben overwonnen. ,,Ik wil laten zien dat ook mensen met PTSS daarnaast ook kwaliteiten hebben en veel kunnen betekenen voor de maatschappij. Ook hoop ik dat veteranen hulp gaan omarmen als zij zien hoeveel verschillende vormen er zijn.’’

Het is de verwachting dat de film in september af is. De documentaire wordt uitgezonden op een van de grotere streamingdiensten, daarover lopen de gesprekken nog.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Drenthe
Defensie