Openbaar Ministerie verliest kort geding over documentaire moordbroers

Het Openbaar Ministerie Noord-Nederland heeft een kort geding tegen de makers van een documentaire over de Hoogeveense moordbroers verloren. De rechter heeft dinsdag bepaald dat geen beeldmateriaal geschrapt hoeft te worden uit de documentaire 'De Zaak Richter en Richter'.

De documentairemakers Maria Mok en Meral Uslu hebben een docu gemaakt over de aanloop naar en het strafproces tegen de van drievoudige moord verdachte broers Admilson (32) en Marcos R. (31) uit Hoogeveen. Ze filmden ook bij het Openbaar Ministerie Noord-Nederland. Onlangs stapte het OM naar de rechter. Het OM wilde met een dwangsom van 100.000 euro afdwingen dat de beelden worden geschrapt. De rechtbank wijst dat verzoek af. De documentaire mag gewoon uitgezonden worden.

Nabestaanden vermoord echtpaar

Het OM werkte in eerste instantie volledig mee met makers Mok en Uslu. De nabestaanden van het vermoorde echtpaar Veenendaal uit Exloo zijn altijd fel tegen de documentaire geweest. Na lang onderhandelen met de familie besloot het OM de medewerking aan de docu in te trekken. De documentairemakers is gevraagd de al gemaakte opnames te vernietigen. Schrappen van de beelden, bijna een kwartier van docu van ongeveer een uur, is voor de makers eigenlijk geen optie. Ze willen de kant van de verdediging van de van drievoudige moord verdachte broers belichten, maar ook dat van het rechercheteam en de aanklagers.

In het najaar van 2014 tekenden de documentairemakers een zogeheten mediacontract met het OM. Dergelijke overeenkomsten worden standaard gesloten als journalisten langere tijd achter de schermen meelopen bij politie en justitie voor een journalistieke productie. In zo’n contract wordt afgesproken dat bepaalde beelden uit onderzoeks- of privacyoverwegingen niet gebruikt mogen worden en dat sommige informatie geheim moet blijven. Het OM stelt dat de journalisten contractbreuk plegen door de beelden te gebruiken.

Mediacontract

De rechter in Den Haag gaat hier niet in mee. Volgens de rechter kan het mediacontract in dit geval door het OM niet gebruikt worden om de vernietiging van de beelden af te dwingen. ,,Een artikel uit het mediacontract geeft aan het OM een vergaande discretionaire bevoegdheid om uitzending van bepaalde beeld- en geluidsopnamen tegen te houden. Maar deze bevoegdheid gaat niet zo ver dat de medewerking aan de documentaire in zijn geheel kan worden gestaakt, zonder toetsing van de beelden aan de belangen die genoemd worden in het artikel van het contract. Deze toetsing heeft het OM niet uitgevoerd. De documentaire is niet bekeken.”

De rechter constateert dat het stoppen van de medewerking uitsluitend verband had met het bezwaar van de nabestaanden van het echtpaar uit Exloo tegen het tot stand komen van de documentaire, nu daardoor de rouwverwerking zou worden verstoord en vertraagd. ,,Alhoewel het standpunt van de nabestaanden begrijpelijk is, is dit onvoldoende om categorale uitzending van met toestemming van het OM gemaakte opnames te verbieden.”

Ook vindt de rechter het van belang dat voorafgaand aan het sluiten van het mediacontract al bij het OM bekend was dat de nabestaanden van het door de broers vermoorde echtpaar Jan en Greet Veenendaal uit Exloo grote bezwaren hadden. ,,Kennelijk was dat op dat moment voor het OM geen reden om van medewerking af te zien.”

Uitzending beelden niet verboden

Het OM wist dus dat de kinderen van het echtpaar tegen waren, voordat het OM met de documentairemakers in zee gingen. De familie van Berend Smit, die tijdens het uitlaten van zijn hondjes door de broers is doodgeschoten, hebben geen bezwaren geuit tegen de documentaire. De rechter stelt vast dat het standpunt van de nabestaanden niet zodanig is veranderd dat nu uit oogpunt van slachtofferbescherming uitzending van beelden verboden moeten worden op basis van het mediacontract.

De documentairemakers zijn dolblij met het vonnis van de kortgedingrechter. De film 'De Zaak Richter en Richter' wordt uitgezonden op televisie. Een uitzenddatum is nog niet bekend. Het OM wil nog geen reactie geven: ,,We hebben kennis genomen van de uitspraak en gaan nu eerst het vonnis bestuderen.” Tegen de twee broers, die zelf ook in de gevangenis en in de rechtszaal gefilmd zijn voor de documentaire, is overigens onlangs in hoger beroep levenslang geëist. Woensdag doet het gerechtshof in Leeuwarden uitspraak.

Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.