Soms is het helemaal niet fijn om bij de stad Emmen te horen. In Noordbarge weten ze daar alles van. Het leidde in 1985 tot de sluiting van de toen enige lagere school in het dorp, OLS III. Vanaf eind volgende week is er een boek waarin deze school in al haar facetten wordt beschreven: Speulkwartier .

Geert Nijhof (82) herinnert het zich nog goed. Begin 1985 reisde hij met twee bussen vol inwoners van Noordbarge naar Den Haag. De toekomst van de openbare lagere school in het dorp zag er belabberd uit. Volgens de normen had de school te weinig leerlingen om na de zomer van 1985 door te kunnen gaan als basisschool.

In een uiterste poging om het onheil te voorkomen, stapte Noordbarge naar de Raad van State. ,,Ik was voorzitter van Plaatselijk Belang, maar liet daar het woord over aan huisarts Peter Quispel. Hij kon dat beter dan ik.’’ Het hielp allemaal niets. Nadat eerder de protestants-christelijke lagere school al uit het dorp was verdwenen, was het eind juni 1985 ook gedaan met de openbare lagere school aan de Noordbargerstraat.

loading


Van de school is niets meer over, alleen foto’s en herinneringen. Rond de eeuwwisseling ging het pand tegen de vlakte en maakte plaats voor een tandartsenpraktijk met woning. Gelukkig voor de oud-leerlingen en andere liefhebbers verschijnt er een boek over de school, die ook wel OLS III werd genoemd, ofwel Openbare Lagere School III. ,,OLS I stond in het centrum van Emmen naast de Grote Kerk en OLS II is de huidige Meester Vegterschool in Bargermeer’’, zegt Henk Jeurink, oud-leerling van OLS III.

loading

De 74-jarige Jeurink maakt deel uit van de historische commissie Noordbarge, de club die het boek over OLS III samenstelde. Ab Engbers (78), gepensioneerd Emmer onderwijsman, nam veel van het schrijfwerk voor zijn rekening. ,,We hadden al heel veel informatie over de school verzameld voor een boek over Noordbarge dat vorig jaar uitkwam. Daarin konden we uiteindelijk maar een beperkt deel kwijt. Om die reden komt er nu een boek alleen over de school’’, zegt Engbers.


loading

Het boek telt 90 pagina’s en verschijnt in een oplage van 600 exemplaren. Uiteraard wordt de historie uitvoerig beschreven, maar ook is veel plek ingeruimd voor foto’s en persoonlijke herinneringen.


loading

Het verhaal over openbaar lager onderwijs in Noordbarge begon in 1830 toen er plannen ontstonden voor de bouw van een winterschool. Die school, waarin kinderen in de voor de landbouw rustige wintermaanden les kregen, kwam er. Op de brink, de plek waar tegenwoordig de stoetbakoven te vinden is.

Het gebouwtje deed dienst van 1849 tot 1877. Toen verrees er aan de Noordbargerstraat een nieuwe school, OLS III. In 1905 werd de toen tweeklassige school uitgebreid en voorzien van een onderwijzerswoning. Bijna een kwart eeuw later, het leerlingenaantal was gegroeid naar 163, kwam er een vierde stenen klaslokaal bij.

loading

Daarna liep het aantal leerlingen terug tot 32 in het midden van de jaren zestig. In het begin van de jaren zeventig was er nog een groei, maar daarna ging het weer bergafwaarts.

In de jaren tachtig pakten zich pas echt donkere wolken samen boven het dorpsschooltje. Het basisonderwijs diende te worden ingevoerd en OLS III werd hierbij tot haar verdriet tot de stad Emmen gerekend. Dit betekende dat de school minimaal 75 leerlingen moest hebben om als basisschool te kunnen doorgaan. En zoveel leerlingen had de school in Noordbarge bij lange na niet. Voor het platteland golden andere normen.

loading

In rap tempo werd een actiecomité opgericht, dat een open dag op touw zette. De bedoeling was om leerlingen uit de nabijgelegen nieuwbouwwijk Bargeres te lokken, maar dat zette te weinig zoden aan de dijk. Net als een gang naar de Raad van State.

Op 8 juni 1985 was er een grote reünie, waar zo’n 550 mensen op afkwamen. ,,Wat een feestmaal had moeten zijn, wordt nu een galgenmaal’’, sprak de Emmer wethouder Alle Pijlman. Nog geen maand later werd de deur van het 108 jaar oude schoolgebouw voorgoed op slot gedraaid.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Drenthe