Rob Bruins Slot is het zat. Jaarlijks schept hij 70 vuilniszakken woekerplant Japanse duizendknoop uit de sloot voor het huis van zijn ouders in Veeningen, om te voorkomen dat het zich verder verspreidt. „Wat sta ik hier eigenlijk te rommelen? Dit is grond van de gemeente!”

De temperatuur is er allerminst naar, maar toch staat Bruins Slot ‘s ochtends in zijn korte broek in de sloot langs de Veeningerveldweg in Veeningen. Gewapend met een schep en een vuilniszak gaat hij de strijd aan tegen de duizendknoop. Daar krijg je het vanzelf warm van. Bij elke mep in de aarde hoor je het knarsen. Het zijn de wortels die tegen de spaan afbreken.

loading

Het gaat dus om de Japanse duizendknoop. Een exotische plantensoort die op veel plekken in Nederland voor veel overlast zorgt. De wortels van de planten zijn zo sterk dat ze dwars door bestrating en rioleringen kunnen groeien. Een echte manier om de plant de das om te doen, is er niet. „De enige oplossing die ik nu zie: deze hele berm afgraven en nieuw zand storten. Deze plant beheersen, is totaal onmogelijk.”

Wortels zo dik als een bovenbeen

De greppel is nu nagenoeg leeg, slechts wat gras en wat omgespitte zandhopen, maar ondergronds grijpt de vijand van Bruins Slot gestaag om zich heen. Eigenlijk weet hij nu al dat hij de strijd kansloos gaat verliezen. Hij wijst op een wortelknoop in de slootwal die hij heeft uitgegraven: het gevaarte is zo dik als een bovenbeen. „De afgelopen weken heb ik alles weg proberen te spitten, maar ik weet nu al dat het in de zomer weer helemaal volstaat.”

loading

Het begon vier jaar geleden toen Bruins Slot, die in Almere woont, de plant voor het eerst opmerkte bij het huis van zijn ouders. Hij zocht op internet en ondernam meteen actie. Hij nam contact op met de gemeente, schreef politieke partijen in De Wolden aan en ging op onderzoek uit in de buurt. Wat bleek: veel meer bermen met groeihaarden van de duizendknoop.

Vier groeihaarden in de straat

De plant heeft zich volgens Bruins Slot door de buurt kunnen verspreiden door onzorgvuldig maaien van de gemeente. „De wortels kunnen aan de bladen van de gemeentemaaiers zijn blijven hangen. Als die wortels ergens anders terechtkomen, groeien ze daar rustig verder.” Inmiddels telt de Veeningerveldweg al vier sloten waar de woekerplant hoogtij viert.

Als de weersomstandigheden goed zijn, groeit de duizendknoop boven de grond zo’n tien centimeter per dag, schat Bruins Slot. Daarnaast woekeren de wortels in alle richtingen. Naar het oppervlak, dieper de grond in, onder de naastgelegen straat door en in de richting van een naastgelegen weiland. „En als het daar begint te groeien, kan de gemeente misschien zeggen: dat is particuliere grond, daar doen we niks aan. Dus ik sta hier nu als mannetje met een schep het werk van de gemeente te doen.”

‘Niets doen geen optie, dat kost alleen maar meer’

Van die gemeente kreeg de duizendknoopbestrijder te horen dat hij beter kon wachten tot de nieuwe bermbeheernota van De Wolden de gemeenteraad was gepasseerd. Eind maart was het moment daar. Bruins Slot sprak die raadsvergadering ook in. Zonder tastbaar succes.

„In de nota staat keurig dat deze plant een probleem is, maar dat de gemeente niet weet wat ze ertegen moet doen. Dat snap ik wel, maar dat betekent toch niet dat je het gewoon moet laten? Als deze plant de straat kapot maakt, zijn de kosten nog veel hoger”, beargumenteert hij.

Hij maakt een vergelijking met een illegale olieopslag. „Stel dat ik zoiets zou hebben en die olie zou lekken op gemeentegrond. Dan gaat het geen maanden duren eer hier controleurs op de stoep staan, om mij te vertellen dat ik iets aan dat lek moet doen. Als ik dan zeg dat ik niet weet hoe ik dat moet doen, of het zou me teveel geld kosten, en het dan maar gewoon zo laat, zou ik daar absoluut niet mee wegkomen. En terecht. Waarom de gemeente dan wel?”

Zelf opdraaien voor de kosten van plantenafval

De wortels die Bruins Slot met al zijn werkzaamheden uit de grond peurt, mogen niet bij het groenafval om eventuele verspreiding via compost tegen te gaan. „Ik kan deze hoeveelheden helemaal niet kwijt in De Wolden. De stort wil het niet hebben en de containers zijn te klein. En de gemeente hanteert het afvalsysteem diftar. Telkens rekenen ze 8,40 euro voor het ophalen van de restafvalcontainer. Dus zouden mijn ouders ook nog moeten opdraaien voor het bermbeheer dat gemeente zelf had moeten doen. Dat is waanzinnig.”

Om de kosten te drukken, neemt hij vuilniszakken vol mee naar zijn woonplaats, waar restafval nog kosteloos kan worden geloosd. Afgelopen jaar waren dat er zo’n 70, rekent Bruins Slot.

Hij hoopt dat de gemeente, dan wel de provincie, zijn problemen serieus neemt. Dat de verantwoordelijk wethouder hem eens opzoekt. „Want om biodiversiteit te bevorderen wordt er meer en meer ecologisch bermbeheer toegepast. Dat is leuk, ben ik ook zeker voor, maar als je hier niets aan doet, blijft alleen deze plant nog over. Daar gaat je biodiversiteit...”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Drenthe
Video