Nicolai Romashuk met helm tussen de rollators, dozen en rolstoelen voor Armenië.

Nicolai Romashuk is verweven met Armenië: rollators, rolstoelen, medicijnen en kleding vanuit Assen naar vaderland

Nicolai Romashuk met helm tussen de rollators, dozen en rolstoelen voor Armenië. Foto: Marcel Jurian de Jong

Armeniër Nicolai Romashuk uit Assen heeft tientallen rollators en rolstoelen verzameld. Deze week gaan de spullen naar zijn vaderland, dat in oorlog is verwikkeld met Azerbeidzjan.

Elk uur volgt Nicolai Romashuk vanuit de Drentse hoofdstad het nieuws op tv. ,,Ik heb een schotelantenne.” Elke dag hangt hij met landgenoten aan de telefoon. Hij probeert de ontwikkelingen in de enclave Nagorno-Karabach op de voet te volgen.

Het christelijke Armenië en het moslimland Azerbeidzjan voeren een oorlog over de Nagorno-Karabach, de Armeense enclave omringd door Azerbeidzjan. Maandag werd voor de derde keer in de twee maanden durende strijd een wapenstilstand geschonden. Na 45 minuten pakten beide partijen de wapens weer op.

Er zouden al meer dan duizend doden en evenzovele gewonden zijn gevallen. Niet alleen militairen, maar ook burgers. Veel van de ruim 130.000 inwoners van de enclave zijn voor het oorlogsgeweld gevlucht naar Armenië, vooral vrouwen en kinderen. De mannen voeren de strijd.

Kleding, verband, medicijnen

,,Wij proberen vanuit Assen gewonden te helpen met kleding, verbandspullen en medicijnen. En we hebben tientallen rollators en rolstoelen bij de kringloop verzameld. Eerder hebben we militaire kleding en helmen gestuurd”, zegt Nicolai Romashuk. Een vrachtwagen heeft de spullen uit Assen opgehaald en via Frankijk worden die naar de Armeense hoofdstad Jerevan gevlogen.

Het jarenlang slepende conflict over bij welk land de enclave hoort, laaide eind september op met grensbeschietingen. Daarop viel het door Turkije gesteunde Azerbeidzjan Nagorno-Karabach binnen. Armenië, dat het als zijn gebied beschouwd, stuurde, gesteund door Rusland, meteen extra soldaten naar de enclave, .

Ketting met groot kruis

Nicolai Romashuk (67) draagt een ketting met een groot kruis om zijn nek. Hij is overtuigd apostolisch christen, net als de meeste Armeniërs. Ze leven nog elke dag met het trauma van ruim honderd jaar geleden, toen de Turken een groot deel van de Armeense bevolking de dood indreven. De Armeense genocide is een zeer gevoelig stuk geschiedenis, bij Armenen en bij de Turken die de volkerenmoord ontkennen.

Romashuk is, sinds de genocide, een Armeniër van de derde generatie. Zijn oma overleefde in 1915 als enige van haar familie de genocide. Ze kwam als eenzame weduwe met haar dochter berooid aan in Jeruzalem, waar ze jaren in een grot woonden. Nicolaïs moeder werd nadat hij werd geboren geestesziek. Zijn vader verliet haar en zijn oma zorgde voor hem. Nadat oma overleed had hij geen familie meer. Via een Nederlandse toerist, die later zijn vrouw werd, belandde hij in Nederland.

Armeens monument Assen

De geschiedenis van Armenië en zijn familie in het bijzonder, houdt Romashuk elke dag bezig. In 2000 is op zijn initiatief, ondanks Turkse protesten, het Armeens monument op begraafplaats De Boskamp in Assen onthuld. Daar wordt sindsdien jaarlijks de genocide herdacht.

De oorlog in Nagorno-Karabach zit diep bij Romashuk. Hij vreest een herhaling van ruim honderd jaar geleden: Armeniërs die van hun grond worden verdreven door de moslims uit Azerbeidzjan. ,,Turkse legerleiders hebben het daar voor het zeggen. Ze steunen Azerbeidzjan met moderne wapens en laten huurlingen van IS uit Syrië en Pakistan het vuile werk opknappen. Op Armeense tv zijn persoonsbewijzen van dode strijders uit deze landen getoond.”

Wapenembargo en VN-vredesmacht

Wat moet er volgens Romashuk gebeuren om een einde aan de oorlog te maken? ,,De VN moet een wapenembargo instellen, een wapenstilstand afkondigen en vredesbesprekingen starten. Beide landen moeten concessies doen. In de tussentijd zou een VN-vredesmacht langs de grens van Nagorno-Karabach gestationeerd moeten worden. Het probleem los je niet op met oorlog. Die kent alleen maar verliezers.”

menu