De de replica van De Nachtwacht in het Rensenpark is bijna klaar.

Ruim 5600 uur schilderen aan de Nachtwacht van Emmen: 'Er heerst een familiegevoel'

De de replica van De Nachtwacht in het Rensenpark is bijna klaar. Foto: Jan Anninga

Nog een week of drie, vier en dan is de Emmer Nachtwacht klaar. Een monsterklus van bijna twee jaar, waar door veertig schilders aan is gewerkt.

Wie voor het eerst de replica van De Nachtwacht in het voormalige verblijf van de giraffes in de oude dierentuin van Emmen ziet, voelt als vanzelf de onderkaak naar beneden zakken. Door de verplichte mondkapjes voor bezoekers is het alleen niet zichtbaar.

‘Zo knap gedaan’

,,Imposant’’, mompelt een Haagse vrouw die deze zaterdag bij kennissen op bezoek is. ,,Zo knap gedaan.’’ De aanblik van de Emmer Nachtwacht fascineert. De natuurgetrouwe kopie is door veertig schilders met olieverf tot leven gewekt. Net als bij het meesterwerk van Rembrandt in het Rijksmuseum lijken de figuren op het doek er zo van af te kunnen stappen.

De replica in Emmen onderscheidt zich in afmeting. Het is de ware grootte van het origineel uit 1642, ruim vier bij vijf meter. ,,Het schilderij van De Nachtwacht in Amsterdam is kleiner: 3,6 bij 4,3 meter ’’, weet Harrie Visser, stichtingsvoorzitter en creatief leider.

Bijna vier eeuwen geleden was het topstuk te groot om aan de muur in de kleine krijgsraadkamer van het toenmalige stadhuis (nu Paleis op de Dam) op te hangen. Aan alle kanten werden daarom stukken afgesneden. Niemand weet waar die gebleven zijn. Visser, grijnzend: ,,Ik had ze graag in bezit gehad.’’

‘Kleine familie geworden’

In Emmen is lang en nauwgezet aan de replica van De Nachtwacht gewerkt. In de traditie van Rembrandt werden eerst de bruintinten opgezet, daarna de grote vlakken om als laatste stap de portretten te schilderen. De bijzondere licht-donkercontrasten, claire obscure , zijn het meest lastig, weet Geert Joling. Hij begeleidt de schilders; amateurs van verschillend niveau. ,,In de voorbije twee jaar zijn ze een kleine familie geworden. Dat gevoel heerst. Ze leren van elkaar.’’

De eindstreep van het opmerkelijke project is in zicht. ,,We zijn bezig met de laatste details’’, zegt Harrie Visser. ,,In november is het klaar.’’ Er is dan ruim 5600 uur aan gewerkt, zo heeft Visser bijgehouden. ,,Als we de uren van de overige 32 vrijwilligers er bij op tellen komen we nu al op 9360.’’

Veel belangstelling

De totstandkoming van de Emmer Nachtwacht is inmiddels door meer dan 50.000 belangstellenden gadegeslagen. Joling: ,,Er waren dagen met wel 800 bezoekers.’’ Het project wordt financieel ondersteund door 46 sponsors. De stichting werkt met een budget van ruim 53.000 euro. ,,De kosten zijn gedekt’’, weet Visser.

Grote vraag is wat er straks met de Emmer Nachtwacht gebeurt. Blijft het doek in het Savannegebouw in het Rensenpark of krijgt het een plek in een andere publieke ruimte? De entree van Wildlands misschien of in de hal van het ziekenhuis?

De waarde van de originele Nachtwacht is niet in geld uit te drukken. Het meesterwerk is niet te koop of ooit verkocht. In Emmen heeft Visser er wel een eerste rekensom op losgelaten, gebaseerd op uren, materiaalgebruik, etcetera. ,,Ik kom op 477.000 euro.’’ Dat zou bij een veiling de ondergrens kunnen zijn, maar daar moeten ze in Emmen niet aan denken. Hún Nachtwacht is niet te koop en blijft in deze plaats. Punt.

Van Gogh

Wie denkt dat na de voltooiing van de replica het zwarte gat volgt, heeft het mis. Er zijn plannen voor een nieuw project: het naschilderen van alle (bekende) zelfportretten van Vincent van Gogh: 35 stuks. Visser: ,,Die zijn nog nooit op één expositie bij elkaar gebracht. Laten we dat in Emmen gaan doen.’’

Langs de Vaart in Nieuw-Amsterdam/Veenoord staat het Van Gogh huis, waar de schilder in het najaar van 1883 enkele maanden verbleef. ,,Bovendien bestaat het Van Gogh Museum in 2021 vijftig jaar.”

menu