Een gedeeltelijke zonsverduistering is donderdag in het hele land te zien. Radiotelescoop Dwingeloo zendt een livestream uit. Ga je naar buiten om te kijken? Zet dan wel een eclipsbrilletje op, adviseert vrijwilliger Tammo Jan Dijkema (40).

Eerst even, wat zien we donderdag eigenlijk tijdens de zonsverduistering?

„Nou, de aarde draait om de zon en de maan draait om de aarde. Donderdag schuift de maan een stuk voor de zon. Deze is dan niet helemaal foetsie. Dat was in 2015 wel het geval. Een volledige zonsverduistering, waarbij het helemaal donker wordt, komt heel weinig voor. Deze donderdag zien we een verduistering van 30 procent.”

Hoe kun je deze het beste bekijken?

„Niet met het blote oog! Dan verbrand je je netvlies. De enige optie om rechtstreeks naar de zon te kijken is door een eclipsbrilletje, die zijn speciaal gemaakt om naar een zonsverduistering te kijken.

„Er gaan geruchten rond dat je ook via een cd kunt kijken, maar doe dat niet. De zon is simpelweg te fel voor je ogen. Wat je wel kunt doen is een eigen projectiedingetje maken. Je prikt een gaatje in een stuk karton of dik papier, daarachter houd je een papier en daarop projecteer je de zon. Of je kijkt mee met onze livestream.”

Hoe laat begint de livestream en wat is er te zien?

„Wij beginnen om 11.00 uur al. De verduistering begint om 11.21 uur en duurt tot 13.34. Het maximum van de verduistering, wanneer het grootste deel van de zon is afgedekt, is om 12.26 uur. Tijdens de livestream in Dwingeloo bekijken wij de zon met radiogolven als een pixel. Die pixel zien we langzaam donkerder en weer lichter worden.

„Wij vertellen ondertussen over de geschiedenis van de verduisteringen, geven online een rondleiding door de telescoop en schakelen over naar Leiden, waar ze de verduistering met zonnecamera’s bekijken. Die hadden ze in 2015 aangeschaft om de volledige zonsverduistering te zien, maar het was toen bewolkt. Ook zien we de verduistering in Canada. Vanuit daar is de zon voor 80 procent verduisterd.”

Dus zelfs door een dik wolkendek is de zon bij jullie te zien. Hoe kan dat?

„Wij kijken met radiogolven. Die gaan bijna overal doorheen. Je moet een heel grote barrière hebben, wil er storing optreden. Zoals wanneer je in een tunnel rijdt. De radiogolven van de zon worden door de maan tegengehouden en zo kunnen we radiogolven gebruiken om de zonsverduistering te zien. De maan speelt de rol van tunnel.”

Hoe vaak komt een zonsverduistering voor? Is het bijzonder?

„Een volledige verduistering is echt uniek, maar een gedeeltelijke verduistering komt ook weinig voor. De eerstvolgende gedeeltelijke verduistering is op 25 oktober 2022.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Drenthe