Vijf vragen over het schaarse aantal vrouwen in de techniek in Nederland

Assen: Girlsday in Drents Museum. Meiden maken zelf zonnecellen. Foto: Jaspar Moulijn

Op Girlsday gingen onlangs bijna 11.000 meisjes door heel Nederland op bezoek bij techniekbedrijven. Nederland loopt achter op de rest van Europa wanneer het gaat om het aantal vrouwen dat werkzaam is in technische beroepen.

Waarom werken er in Nederland zo weinig vrouwen in de techniek?

„Nederland is een welvarend land. Er wordt relatief veel verdiend in verschillende sectoren. Veel vrouwen werken parttime.” Dat zegt Cocky Booij, directeur van VHTO , de landelijke organisatie die Girlsday heeft opgezet. In een groot deel van Europa moeten beide partners fulltime werken om als gezin rond te kunnen komen. Veel vrouwen kiezen dan voor de goedbetaalde banen in de techniek. Er is immers veel werkgelegenheid in die sector. „In Nederland is het minder noodzakelijk om te kiezen voor een technisch beroep”, zegt Booij. Zo zouden ook stereotypen wat betreft mannen- en vrouwenwerk in stand worden gehouden. Van alle mensen die werken in de techniek in Nederland, is slechts 13 procent vrouw.

Hoeveel vrouwen in Nederland kiezen er voor een technische opleiding?

Het aandeel vrouwen dat kiest voor een technische opleiding is de laatste jaren op vrijwel alle onderwijsniveaus gestegen. Op het mbo koos 9 procent van de meisjes in het jaar 2017/18 voor deze richting. Tien jaar eerder was dit nog maar 6 procent. In het hoger onderwijs, het hbo en het wo, koos vorig jaar 18 procent van de vrouwen voor de techniek. Dit was 10 procent in 2007/08.

Het aandeel jongens dat kiest voor een technische opleiding is vele malen groter. Vorig jaar was dat op het mbo 47 procent en in het hoger onderwijs 41 procent.

Waarom is het aandeel vrouwen dat kiest voor de techniek in het mbo het laagst?

„Het idee dat techniek niet voor meisjes is, leeft sterker op het mbo”, zegt Lia Bleijenberg, projectmanager mbo bij het VHTO. Op niveau 4 kiest nog een relatief groot aandeel van de mbo-meisjes voor techniek, namelijk 11 procent, maar op de lagere niveaus is dit vele malen kleiner. Vorig jaar koos slechts 5 procent van de meisjes op niveau 2 voor de techniek en op niveau 3 was dat maar 4 procent. Dit komt volgens Bleijenberg doordat de technische studies op de lagere niveaus minder aanspreken. „Denk hierbij aan opleidingen tot stratenmaker of metselaar.”

Volgens Mike Roozeboom, opleidingsmanager techniek van het Drenthe College, zijn de opleidingen op de lagere niveaus van het mbo nu aan het veranderen. „Dit heeft te maken met de opkomst van de smartindustrie en de energietransitie”, zegt hij. Er komt meer ruimte voor creativiteit en experimenteren, wat ook meisjes aan zou kunnen trekken. Het Drenthe College wil de komende tijd volop inzetten op het opleiden van jongens én meisjes in de twee nieuwe sectoren.

Waarom is het belangrijk dat er meer vrouwen in de techniek gaan werken?

Enerzijds is er behoefte aan meer technische arbeidskrachten. „Het gaat goed met de economie”, zegt Booij. „Het potentieel van jongens wordt al maximaal benut, maar dat van vrouwen in Nederland nog niet”. Er is ook nog een andere reden om te pleiten voor meer vrouwen in de techniek. „Bedrijven staan te springen om meer genderdiversiteit op de werkvloer”, zegt Booij. Dit zorgt voor betere resultaten. „Als je anders bent, heb je iets toe te voegen.”

Hoe kan de schaarste aan vrouwen in de technische sector in Nederland worden opgelost?

Volgens Booij vallen er overal waar gekozen kan worden voor de technische sector vrouwen uit. „Zelfs in de overgang van studie naar beroep zien we ze verdwijnen”, zegt ze. Deze „lekkende pijplijn” zou gedicht moeten worden. De aanwezigheid van meer vrouwen op de werkvoer kan automatisch andere vrouwen aantrekken. Rolmodellen spelen dus een belangrijke rol, óók voor jonge meisjes. Op dagen als Girlsday komen meisjes volop in contact met vrouwen die werkzaam zijn in de technische sector. In de verdere loopbaanoriëntatie is het belangrijk dat scholen hen nog meer kennis laten maken met deze wereld. Meisjes zouden een beter beeld moeten krijgen van de mogelijke beroepen.

Op de website www.ditdoeik.nl staan foto’s, filmpjes en verhalen van veel vrouwen die werken in de techniek. Dit heeft tot doel om de stereotypering over de beroepen in deze sector te doorbreken. Hieronder is een filmpje te zien van Saskia, procesoperator bij Shell.

Video: VHTO - www.ditdoeik.nl

menu