Bewegen in een wereld die bijna stilstaat. Daarover gaat de DvhN -serie Op de Loop . In deel 13 een wandeling rond Zwinderen en Gees.

Het is zaterdagochtend even voor acht uur. Terwijl ik met mijn wandelvriend Pepijn van Emmen richting Zwinderen rijd, zie ik op een akker naast de snelweg A37 drie reeën lopen. Even verderop staat het bord van de afslag Zwinderen. Wat zou het leuk zijn als we die beesten later nog een keer tegenkomen, denk ik bij mezelf. Even later stappen we uit in het ruim 800 jaar oude dorp. We gaan een Knapzakroute lopen, van Zwinderen naar Gees en weer terug. Vijftien kilometer in totaal.


loading

Ik vind wandelen heerlijk, er zijn maar weinig dingen die ik leuker vind. Maar ik wil niet verdwalen. Dat doe ik op doordeweekse dagen al meer dan genoeg, als ik met allerlei computertoestanden in de weer moet. Vandaar een Knapzakroute, met een boekje met daarin een routebeschrijving, een kaartje en tekst en uitleg over dingen die je onderweg tegenkomt. Dat laatste maakt het extra leuk. Je steekt er ook nog wat van op. Handig bij een regionale pubquiz of als ik nog een keer iets over Zwinderen of Gees ga schrijven.


loading

,,Ik hoorde dat je Knapzakroutes tegenwoordig ook via een app kunt downloaden. Als deze route daarbij zit, kunnen we ook alleen de telefoon gebruiken’’, zegt Pepijn. Ik kijk hem wat verbaasd en geïrriteerd aan. Natuurlijk wist ik dat, maar ik heb er bewust niets over gezegd. Die telefoon gaat uit. Niet omdat het moet, maar omdat het kan! We hebben toch niet voor niets een boekje? Heerlijk, even drie uurtjes zonder schermpjes, piepjes en gerinkel. Ik grijns. ,,Die reeën van net, die zitten daar ook niet op te wachten. Kom, we gaan!’’


loading

We laten de auto staan bij het dorpshuis en een minuut of tien later wandelen we bij het openluchtzwembad. Daar vlakbij, in het bos, liggen twee mensen begraven. Een duo dat naam maakte in Zwinderen: Jan en Geessiena Rigterink. Zij waren de belangrijkste verveners en landeigenaren van het dorp en lieten in 1912 de villa bouwen bij de grote brug. Het waren ook mensen die veel deden voor Zwinderen en omgeving. Het bos waarin ze onder twee grote grafstenen begraven liggen, hebben ze ooit zelf aangeplant en was ook toen al vrij toegankelijk. Bij hun laatste rustplaats ligt een kleine waterpoel en staat een boog die gemaakt is van keien.

loading


Even later lopen we langs de Verlengde Hoogeveensche Vaart. Alleen het geluid van vogels is te horen. Aan de overkant zitten er een heleboel in het natuurgebied. We passeren een huis uit 1862. In de Tweede Wereldoorlog was hier het distributiekantoor gevestigd, dat tot twee keer toe door het verzet werd overvallen. We blijven nog even in oorlogssferen, want zo’n kilometer verder gaan we bij de Johannes Postbrug linksaf richting een graspad langs het kanaal Coevorden-Zwinderen. De brug is genoemd naar de in 1944 doodgeschoten verzetsman, die voor de ARP raadslid en wethouder was in Oosterhesselen.


loading

We lopen langs het kanaal, tussen weilanden en een klein bosgebied door en komen uiteindelijk weer terug in Zwinderen, bij het brugwachtershuis Zwinderse Brug. De eerste lus van 7,5 kilometer over het Zwindersche Veld is achter de rug. Wandelen mag dan populair zijn in coronatijd, we zijn tot nu toe onderweg nog maar één wandelaar tegengekomen. En dat was op de doorgaande weg langs de Verlengde Hoogeveensche Vaart. In de lucht is bijna meer verkeer. We zagen al een luchtballon en een vliegtuigje. De reeën die we eerder waarnamen bij de A37, hebben we jammer genoeg nog niet gespot.

loading

De tocht gaat verder met lus twee, over de Zwindersche Esch richting Gees. Ook al zo’n mooi Drents dorp met nog mooie oude boerderijen in de kern. En een lekkere ijssalon bovendien. De route gaat langs het Loodiep, door kleine stukjes bos en over de es. Heerlijk om zover te kunnen kijken! En wat een geluk: de zon breekt ook nog door! Gees komt dichterbij, rechts zien we de voormalige basisschool De Klimop met uitzicht over de es. In het voorjaar van 2017 was ik er voor de krant. De openbare school ging sluiten en in het laatste jaar waren er nog maar drie leerlingen. Het schoolgebouw staat nog altijd leeg.


loading

Gelukkige mensen hebben geen haast, denk ik bij mijzelf en ondertussen vraag ik me af of de ijssalon van Gees al open is. De route gaat er niet langs, maar we informeren toch maar even. Jammer, de salon is dicht. Via de route wandelen verder, tussen de voormalige zuivelfabriek en groepsaccommodatie De Zwerfkei door. In 1896 kreeg Gees een handkrachtboterfabriek, die drie jaar daarna gebruik ging maken van stoom. In 1969 ging de zuivelfabriek dicht en later ook de daarbij gebouwde korenmalerij en kunstmestloods. Gelukkig is het complex behouden gebleven. Tegenwoordig wordt het gebruikt door De Herbergier, een instelling voor mensen met geheugenverlies.


loading

We wandelen Gees uit en komen via een zandpad en een bocht weer in Zwinderen. We passeren de prachtige villa van Jan en Geessiena Rigterink, het echtpaar dat even verder in het bijbehorende bos begraven ligt. Het is nog altijd superrustig. Hoog boven ons zien we het derde vervoersmiddel van deze dag door de lucht: een ultralight vliegtoestel, ook wel paramotor genoemd. Met een tevreden gevoel stappen we in de auto. We hebben heerlijk gelopen, veel gezien en nog wat opgestoken ook! En de telefoon? Die laat ik nog even uit. De rest van de wereld kan echt nog wel even zonder mij.

Er zijn ruim 60 Knapzakroutes

Knapzakroutes ontstonden halverwege de jaren tachtig op initiatief van de vereniging Brede Overleggroep Kleine Dorpen (BOKD) in Drenthe. Er verschenen ruim 60 routes, steeds in samenwerking met de dorpsverenigingen en geholpen door historici, geologen, archeologen en biologen. De laatste route van deze serie was die van Zwinderen.

loading

In 2006 werden de routes en de bijbehorende boekjes geactualiseerd en herzien. Ruim anderhalf jaar geleden werd bekend dat de papieren gidsjes zullen verdwijnen en dat de routes alleen nog digitaal beschikbaar komen. Veel wandelaars zijn al gewend aan digitale routes en bovendien is het makkelijker en minder duur om routewijzigingen digitaal door te voeren.

loading

Je kunt deze onderwerpen volgen
Drenthe