De eerste woningen in de wijk Erflanden in Hoogeveen moeten over zo’n anderhalf jaar over van aardgas op waterstof. Althans, dat is het plan. Op dit moment is de enige zekerheid over deze ingrijpende operatie de ónzekerheid of het er ook van komt.

Dat werd donderdagavond duidelijk tijdens een online startbijeenkomst. Meer dan honderd wijkbewoners volgden de live sessie. Bewoners van 427 woningen kregen informatie over de stand van zaken. Ook mochten ze vragen stellen. Die kwamen er bij bosjes.

Gemeente Hoogeveen, tal van bedrijven en organisaties op het gebied van energie(transitie) én een zak met 4,4 miljoen euro subsidie zijn bezig aan een ‘reis’ richting waterstof in woningen. Technisch kan dat en nog veilig ook, zo wees een onderzoeksrapport eerder uit.

‘Niet dwingen’

Bewoners van het westelijke deel van de wijk Erflanden worden nu gevraagd mee te reizen. Het project kan namelijk niet zonder hun steun. ‘U heeft het stuur in handen’, klonk het meermaals. En: ‘We kunnen u niet dwingen om mee te doen’.

In de wijk komt een modelwoning waar te zien is wat er technisch moet gebeuren. Verder moeten draagvlakpeiling, ‘werktafels’ en bewonersraad de weg plaveien naar een besluit over verwarming van huizen met een cv-ketel op waterstof in plaats van aardgas. Ziet de wijk het vanaf medio 2022 zitten of niet?

Protest

Veel bewoners zijn niet overtuigd van nut en noodzaak. Ook is er protest tegen de komst van waterstof in de wijk, zo is al maanden op borden te lezen. Draagvlak is echter nodig voor het welslagen van deze operatie, die invulling moet geven aan het klimaatakkoord (tot 2050).

,,De meeste weerstand komt voort uit een soort angstbeeld’’, poneerde communicatiewetenschapper Wim Elving. Hij gaat meehelpen bij het voeren van ‘een goed gesprek’ met de bewoners.

,,Het is niet zo dat er al een blauwdruk ligt, hoe we het gaan doen. Iedere mening telt. We zetten niemand een pistool tegen het hoofd om mee te doen.’’

Van alle vragen was de meest prangende: wat gaat de komst van waterstof per woning kosten? Wat wordt allemaal vergoed en wat niet?

Maatwerk

Daar kwam geen rechtstreeks antwoord op. Kan ook niet, stelden de deskundigen aan tafel. Per woning is de situatie anders en moet maatwerk geleverd worden. Die 4,4 miljoen euro subsidie is echter geen willekeurig bedrag. Het is gebaseerd op de te verwachten kosten per woning.

Wordt er nog gekookt op aardgas? Zijn er gas(sier)haarden in de woning? Is het leidingenwerk in het huis wel geschikt? ,,Daar is op basis van offertes bij bedrijven een gemiddelde prijs uit gekomen’’, verklaarde Bastiaan Meijer, verbonden aan energiebedrijf Rendo.

En hoe zit het met de sociale druk? Als de ene buurman wel over wil op waterstof, maar de andere niet? ,,Is er zoveel vrijheid zoals in de presentatie wordt verteld’’, wilde iemand weten.

In blokjes

,,Niet iedereen hoeft in één keer over’’, stelde Meijer. ,,Het kan ook gefaseerd, in blokjes van 10, 8 of 6 woningen die mee willen doen.’’ Volgens Kees Boer ligt de kracht en betaalbaarheid van dit project juist in zoveel mogelijk deelname: het collectief.

En wat moeten bewoners doen van wie de cv-ketel nu kapot gaat? Daar konden de deskundigen geen antwoord op geven. Pas over een jaar is duidelijk of het waterstofproject in Erflanden begint. Of niet

Projectleider Boer: ,,We kunnen nu niet zeggen: u moet u zo doen. Ieder voor zich zal een verstandige keuze moeten maken. Met bewoners die nu of op korte termijn een nieuwe ketel nodig hebben gaan we wel kijken hoe daar een mouw aan te passen. Een van de ideeën is om een soort Marktplaats te beginnen.’’

Voorwaarde is dat iedere fase betaald kunnen worden. ,,Dat het dus nooit meer gaat kosten voor gemeente of bewoners’’, lichtte Boer toe. Mocht waterstof in Erflanden doorgaan, dan krijgen bewoners 15 jaar garantie op de prijs van deze energiedrager. Het mag dus niet duurder zijn dan de aardgasprijs.

Geen succes? Dan terug naar aardgas

,,Na die periode hopen we dat de waterstofprijs inmiddels fors gedaald is en dat de toekomst er supergoed uitziet.’’ En wat als waterstof geen succes wordt, wilde een bewoner weten. Dan kan de wijk terug op het aardgassysteem, liet Bastiaan Meijer weten.

,,Technisch kan dat en er is ook geld voor gereserveerd.’’ In de woorden van projectleider Boer: er zit een parachute aan het plan.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Drenthe