De gemeente Emmen is vanaf volgend jaar de enige aandeelhouder van Wildlands Adventure Zoo en krijgt daarmee veel invloed op het beleid van de dierentuin. Moet je als lokale overheid wel zoveel zeggenschap willen hebben over een commercieel bedrijf?

Dat de gemeente Emmen de baas wordt in Wildlands is verre van een ideale situatie, vindt hoogleraar bestuurskunde Heinrich Winter van de Rijksuniversiteit Groningen. „Het eerste wat ik dacht, was: wees hier heel terughoudend in als gemeente. Er zijn genoeg voorbeelden te vinden van overheidsingrijpen bij commerciële bedrijven of projecten waarbij het vreselijk misging. Of waar het wel heel erg op ongeoorloofde staatssteun leek.”


‘Tussen voetbalclub en Wildlands zit weinig verschil’

Winter neemt voetbalclubs als voorbeeld. „Langzamerhand zijn we gaan vinden dat financiële steun en overheidsbemoeienis aan clubs eigenlijk niet meer kan. De kritiek erop is toegenomen. Dat zag je bijvoorbeeld toen de gemeente Eindhoven de grond onder het PSV-stadion overnam, toen de club in nood verkeerde.”

Tussen een voetbalclub en Wildlands zit niet veel verschil, vindt Winter. „Een voetbalclub is goed voor de uitstraling van een stad of regio, zorgt voor trots, naamsbekendheid en werkgelegenheid. Dat geldt ook voor Wildlands. Hoe je het ook wendt of keert, het zijn allebei commerciële activiteiten. Zeker nu educatie niet echt meer aan de orde is in belevingspark Wildlands. Je concurreert gewoon met andere attractieparken.”

De gemeente Emmen heeft bij financiële injecties in de dierentuin altijd laten onderzoeken of sprake zou zijn van ongeoorloofde staatssteun. Of je op de aandeelhoudersstoel moet gaan zitten, zoals nu gaat gebeuren, is volgens Winter vooral een politieke vraag. „Ik kan me voorstellen dat de gemeente invloed zou willen hebben, bijvoorbeeld op de aankoop van zo’n achtbaan. Het ging niet goed met Wildlands, maar dat wil niet zeggen dat het nu beter zal gaan.”

‘Talmen het grootste gevaar van politieke zeggenschap’

Alfred Welink, voorzitter van werkgeversorganisatie VNO-NCW Noord, vindt dat in de politieke bemoeienis een ander gevaar schuilt. „In de politieke arena moet iedereen zijn zegje over onderwerpen doen. Als dat tot gevolg heeft dat het te lang duurt voor beslissingen worden genomen, dan is de kans heel groot dat het misgaat.”

Toch is hij blij dat één partij de regie pakt. „Ik denk dat het niet anders kon. Maar je moet het bedrijf wel op afstand houden van de gemeente. Mijn advies zou zijn: stel een groep mensen aan met verstand van zaken en kennis van ondernemerschap. Geef hen een mandaat om de boel te leiden en toezicht te houden op het bedrijf. Je wilt niet dat de overheid bij alle kleine beslissingen op de rem gaat staan.”

Als dit lukt, denkt Welink niet dat ondernemers moeite hebben met de gemeentelijke bemoeienis met Wildlands. „De dierentuin is van maatschappelijk belang en zeer bepalend voor Emmen. Dat weten de ondernemers ook. Om dit draagvlak te behouden, zou ik een raad van advies opzetten. Met daarin lokale ondernemers, afgevaardigden uit de politiek en bewoners. Die raad kan ideeën van de directie toetsen en meedelen hoe de samenleving hier tegenaan kijkt. De dierentuin moet in plaats van een last weer de trots van Emmen worden. De kans om dat goed aan te pakken ligt er nu.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Emmen