Wijnand Pon in zijn bedrijf Koepon in Feerwerd.

Wijnand Pon: verstand van koeien én van geld

Wijnand Pon in zijn bedrijf Koepon in Feerwerd.

Pon Holdings maakte deze week bekend dat het de Friese fietsenfabrikant Accell wil overnemen. Het bedrijf heeft Gazelle al in bezit en moet zo de grootste fietsenfabrikant ter wereld worden. De grootaandeelhouder van het concern woont in Feerwerd en zijn naam is Wijnand Pon.

Als je hoort dat Pon Holdings de Friese fietsenfabriek Accell (Batavus, Sparta, Koga) overneemt, zou je haast vergeten dat boer Wijnand Pon uit het Groningse Feerwerd eigenlijk de grote man is achter die transactie. Niet als animator, maar wel als mede-eigenaar van Pon Holdings. De 73-jarige veehouder  een van de rijkste Nederlanders  is grootaandeelhouder van het bedrijf.

Door de stront rennen

Wijnand Pon streek in 1966 als 23-jarige neer in Feerwerd. Hij wilde niet in de voetsporen treden van zijn in auto’s handelende familieleden, die Pon toen al groot maakten. Pon was bekend als importeur van onder meer Volkswagen. Wijnand Pon voelde veel meer verwantschap met het boerenbedrijf dan met het bedrijfsleven en toog om die reden naar Feerwerd. ,,Het moet je wel liggen dat boer zijn, altijd maar weer door de stront rennen’’, zei hij destijds in het Nieuwsblad van het Noorden.

Zijn start als boer was anders dan bij andere boeren, zo stelde hij zelf al eens vast. Wijnand Pon nam kapitaal mee naar Feerwerd, veel kapitaal, en hij bepaalde zelf wat hij wilde. Hij nam niet, zoals andere boerenstarters, het bedrijf over van vader. Hij koos zijn eigen leermeesters uit: ,,Vier jaar lang heb ik mijn eigen boerenvaders kunnen uitzoeken’’, stelde hij, ,,en dat is voor mij een van de belangrijkste voordelen geweest ten opzichte van boerenzoons of -dochters. Zij groeiden in het bedrijf van hun ouders op en leerden daar het vak. Ze hadden geen keus.’’

Wijnand Pon begon als aardappelboer, maar bouwde een wereldbedrijf op met Koepon. Stierensperma en melk zijn de bouwstenen van dat stevig renderende bedrijf. Hij heeft niet alleen in Feerwerd bedrijven; ook in Schotland, Duitsland en Polen is hij actief. Alta Genetics is zijn internationaal stieren- en KI-bedrijf (kunstmatige inseminatie).

Lekker leventje

Pon zoekt af en toe de publiciteit op, maar vooral niet te vaak. Zo liet hij vorig jaar van zich horen toen hij vond dat de discussie over weidemelk en weidepremie te emotioneel werd. Door de nadruk op het groene karakter te leggen van de weidegang van de melkkoe, kwamen bedrijven zoals die van hem  schaalvergroting, veel techniek  in een verkeerd daglicht te staan, was Pons gevoel. Zijn koeien kwamen niet buiten en via een rondleiding trachtte hij duidelijk te maken dat zijn koeien toch een lekker leventje leiden.

Pon Holdings werd na de Tweede Wereldoorlog groot onder Ben en Wijnand Pon. Vooral de eerste was een koopman, de tweede was meer van de cijfertjes. Ben Pon sr. stond direct na de oorlog al op de stoep bij VW in Wolfsburg: hij wilde maar al te graag de VW Kever naar Nederland halen. Dat lukte en later stond hij zelfs aan de basis van het ontwerp voor het bestelbusje van VW. Ben sr. overleed in 1968. Tot 1973 leidde Wijnand het bedrijf Pon Holdings.

Van de nazaten nam Mijndert Pon daarna de dagelijkse leiding op zich. Dat deed hij tot 1985, waarna externen Pon Holdings aanstuurden. De familie bleef eigenaar en zette zich ook in als commissaris. Er was nog een Ben Pon jr., die ook als coureur faam maakte. Hij verkocht al zijn aandelen in Pon Holdings in 1989 aan de familie. Meer familieleden, broer Mijndert en zus Ans bijvoorbeeld, verkochten hun aandelen aan de boerende Wijnand.

Wijnand Pon zat al vanaf 1966 hoog en breed in Feerwerd, op de grens met Garnwerd. Ver van de VW’s en Porsches die Pon importeert. Wijnand Pon is van de koeien en niet van de auto’s. Maar asls grootaandeelhouder heeft hij natuurlijk invloed op de gang van zaken bij Pon Holdings. Zijn houdstermaatschappij Wilg is enig aandeelhouder van Pon Holdings en als enig bestuurder van Wilg heeft Wijnand Pon dus heel wat in de melk te brokkelen. Bovendien, dochter Fanja zit in de raad van commissarissen bij Pon Holdings.

Goed geboerd

Vanuit Feerwerd heeft Wijnand Pon heel goed geboerd. Quote schat in 2016 zijn vermogen op 1,7 miljard euro waarmee hij de nummer vijf van de rijkste Nederlanders is, net achter John de Mol (2,5 miljard) en vóór Marcel Boekhoorn (1,6 miljard). De top 3 wordt overigens gevormd door Frits Goldschmeding (3,5 miljard), Dik Wessels (3,3 miljard) en Hans Melchers (2,5 miljard).

Achteraf kan met zekerheid worden geconcludeerd dat Wijnand Pon in 1966 ging doen waar hij goed in is: boeren en besturen op afstand. Want zowel de houdstermaatschappij Wilg, waartoe ook Koepon behoort, als Pon Holdings is immens gegroeid. Wilg, eind 1974 opgericht, had in 2015 een vermogen van iets meer dan 1 miljard euro.

Wijnand Pon heeft verstand van koeien en van geld. Een sterke en lucratieve combinatie.

menu