Zelfstandigen vrezen Wiebescontracten

Paniek, onrust en onduidelijkheid bij zzp’ers. De Belastingdienst komt met nieuwe regels en gaat strenger kijken naar de verhouding tussen opdrachtgever en zzp’er.

Per 1 mei verdwijnt de VAR (Verklaring Arbeidsrelatie). Daarvoor in de plaats komt de Wet DBA (Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties) die via modelcontracten de verhouding tussen opdrachtgever en zzp’er regelt. Staatssecretaris Eric Wiebes van Financiën wil met de wet schijnzelfstandigheid zoals in de thuiszorg, de bouw en de postbezorging tegengaan. De staatssecretaris vindt namelijk het aantal zzp’ers dat als verkapte werknemer aan de slag is te hoog. Hun positie holt de arbeidsmarkt uit en al die nepondernemers zijn slecht voor de schatkist, want ze maken wel allemaal gebruik van royale fiscale voordelen zoals de zelfstandigenaftrek.

Bij ZZP Nederland, de grootste belangenorganisatie voor zzp’ers, gevestigd in Groningen, zijn ze overstelpt met vragen van bezorgde zelfstandigen. Alle onduidelijkheden rondom de eerste aankondigingen, nog eens aangedikt door een satirische kijk op de wet DBA door Arjen Lubach in zijn zondagavondprogramma, hebben hen de stuipen op het lijf gejaagd. Tijd voor een nuchtere blik, vindt directeur Frank Alfrink van ZZP Nederland.

Met de administratieve wanorde door de Wiebescontracten zal het wel wat meevallen, denkt Alfrink. Goed, het zal zeker in het begin gedoe opleveren, maar wanneer afspraken over de werkzaamheden eenmaal zijn vastgelegd in een modelovereenkomst hebben zzp’er en opdrachtgever afgetimmerd onder welke condities de werkzaamheden worden gedaan.

Om de partijen wat te helpen, heeft de Belastingdienst tientallen modelcontracten op zijn site gezet. Beloofd is dat er nog veel meer van deze modelovereenkomsten worden geplaatst.

,,Zo’n contract – dat overigens niet verplicht is – maakt duidelijk dat geen sprake is van een dienstbetrekking. Dat is het goede ervan”, aldus Alfrink. ,,Een goedgekeurde overeenkomst vrijwaart de zzp’er van naheffingen van sociale premies en belastingen. Een evenwichtiger situatie dan met de VAR, toen de zelfstandige volledig opdraaide voor nabetaling wanneer bleek dat eigenlijk sprake was van werkgever-werknemerrelatie.”

Wel zegt de Belastingdienst te toetsen of het contract strookt met de werkelijkheid van de werkvloer. Hoe het met die controle zal gaan, is afwachten. Bij de VAR werd ook gezegd dat naleving ervan streng zou worden gecontroleerd, in de praktijk gebeurde dat amper. Van de 600.000 verstrekte VAR’s zijn al met al zo’n 1500 ooit gecontroleerd. Waarmee de VAR een nietszeggend, overbodig stuk papier blijkt te zijn geweest.

Nieuw is dat scherper wordt beoordeeld of inderdaad geen sprake is van werk in dienstbetrekking, legt Alfrink uit. Het criterium ‘gezag’ weegt hier zwaar maar ligt in een grijs gebied waarvan nog niet helemaal duidelijk is hoe de Belastingdienst ermee om zal gaan. De kans is groot dat veel zzp’ers die werken in een organisatie waar een chef de invulling van hun werkzaamheden bepaalt, door de Belastingdienst voor die betreffende klus niet meer als ondernemer zullen worden gezien. Dat zal ook gelden wanneer ze hetzelfde werk doen als hun collega’s in vaste dienst. En heeft een zelfstandige maar één of enkele opdrachtgevers dan kan dat het einde van zijn bedrijf betekenen.

menu