Nu de onderhandelingen over een nieuw kabinet een volgende fase in gaan komt de traditionele lobby voor de invoering van rekeningrijden weer op gang. Deze keer zoekt de autobranche de opmerkelijke samenwerking met een milieuclub voor een ’nieuw plan’ om betalen per kilometer op de formatietafel te krijgen.

ANWB, Bovag, Rai Vereniging en de leasebedrijven hebben in stichting Natuur & Milieu een bondgenoot gevonden om de huidige opeenstapeling van autobelastingen te vervangen voor een ander systeem. De vijf clubs presenteren woensdag hun plan.

In deze variant van rekeningrijden moeten (zakelijke) veelrijders nog meer gaan betalen en zou de gemiddelde automobilist er iets op vooruit gaan, zo denken de initiatiefnemers. Ook stellen de partijen voor, net als een reeks linkse partijen in de Tweede Kamer, om het tarief per kilometer te koppelen aan de CO2-emissie van het voertuig.

'Kan jaren duren'

De commissie-Van Geest waarschuwt de formatietafel in een rapport vol suggesties voor groene plannen dat de invoering van een kilometerheffing jaren kan duren. Zo lang dat het nog maar de vraag is of het wezenlijke bijdrage kan leveren aan de nationale en Europese klimaatdoelen voor 2030.

De asfalt- en milieucoalitie pleit daarom voor om de invoering zo snel mogelijk vast te leggen in een wet. Daarnaast zou Den Haag moeten inzetten op ’prikkels’ in het fiscale systeem om te zorgen voor ’bewuste keuzes’ in aankoop van auto’s en reizen. Dat komt neer op lagere belastingen bij de aankoop van een nieuwe (veel schonere) auto, wat een voordeel zou moeten opleveren bij rekeningrijden.

'Milieuvriendelijke auto’s moeten betaalbaarder worden'

„Wij kunnen de overgang naar een klimaatneutraal wagenpark niet alleen overlaten aan de politiek. Dat leidt tot onmogelijke compromissen op papier die Nederland het oudste en dus meest vervuilende wagenpark van dit deel van Europa hebben opgeleverd”, zegt Bovag-voorzitter Han ten Broeke.

„Maar als we een snellere instroom van milieuvriendelijke auto’s willen, dan moet die ook voor een kleine portemonnee betaalbaar worden. Dan moet er ook een tweedehandsmarkt komen. Hiermee profiteren niet alleen zakelijk rijders van subsidies, maar ook kopers van gebruikte elektrische auto’s. Maar die markt is er amper, maar jagen wij met dit autoplan aan.”

De kilometerheffing komt bij iedere formatie weer langsrijden. VVD en CDA houden het in naam van de automobilist al jaren tegen, maar de draai is in het vorige regeerakkoord al begonnen. De twee partijen hebben in 2017 tegen wil en dank ingestemd met een kilometerheffing voor vrachtwagens.

Later hebben ze een draai gemaakt in de onderhandelingen over het klimaatakkoord door in te stemmen met een onderzoek naar varianten voor de automobilist. De twee partijen hebben in hun verkiezingsprogramma opgeschreven dat het systeem er moet komen voor alleen elektrische rijders. Deze groep ontspringt de dans aan de pomp als het om accijns gaat.

In de jaren negentig is de taks op benzine ooit verhoogd met het idee om CO2 te belasten, maar onder het kabinet-Rutte II gaf toenmalig staatssecretaris van Financiën Eric Wiebes eerlijk toe dat de automobilist een melkkoe is.

In nieuw regeerakkoord?

Of rekeningrijden in een nieuw regeerakkoord komt te staan is nog maar de vraag. Partijen als D66, PvdA en GL zijn fan van het belasten per gereden kilometer. Met VVD en CDA valt te praten over een taks voor stekkerauto’s. Vanwege de wens voor een dun regeerakkoord is het nog maar de vraag of de autobelasting als afspraak zal worden opgeschreven.

Als er geen coalitiediscipline meer hoeft te zijn op dit onderwerp kan het spannend gaan worden. VVD en CDA kunnen het tegenhouden met steun van onder andere PVV, SP en FvD.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Extra