Digitale munt bitcoin was nog nooit zoveel waard, honderdduizenden particulieren nemen er een gokje mee nu de spaarrente weinig biedt. Veel jongeren verdienden afgelopen maanden tienduizenden euro’s aan deze nieuwe cryptomunt. Tienduizenden overwegen ze ook te kopen. Maar bij welke partij moet je dat doen? En hoe voorkom je een financiële strop?

Het aantal Nederlandse beleggers in dergelijke digitale valuta’s - naast bitcoin, ether en ripple zijn er drieduizend - is weer boven de half miljoen gekomen.

Ze lezen verhalen over mensen die al vroeg bitcoins kochten en profiteren van de ongekende prijsstijging: ook in de eerste maanden van dit jaar is de bitcoin alweer 65% duurder geworden.

Voor sommigen is de bitcoin - die je onderling kunt uitwisselen op een apart netwerk, de blockchain - hét alternatief voor gewoon geld van de banken, die zij verantwoordelijk houden voor de pijnlijke kredietcrisis en de huidige enorme schuldenlast.

Weer net zoveel belangstelling als in 2017

Die populariteit als belegging zorgt voor een stormloop: in een jaar tijd dikte deze munt, die twaalf jaar geleden werd bedacht door de geheimzinnige en nog altijd onbekende ’Satoshi Nakamoto’, met 380% in waarde aan

Nederlanders vinden de ’crypto’ erg interessant. Het aantal bezitters van dergelijke elektronische munten lag eind december op grofweg 430.000, zo concluderen Joost van Spanje, hoogleraar in Londen, en onderzoeker Manuel Kaal van Kantar Public op basis van een steekproef. Afgaande op de groeicijfers die diverse brokers De Telegraaf melden, is de half miljoen inmiddels ruimschoots gepasseerd. Daarmee is de belangstelling terug op het niveau van eind 2017.

'Geen wettig betaalmiddel'

Ook toen gingen de prijzen door het dak. Destijds werd bitcoin even bijna $20.000 waard, en na een forse correctie piekte de crypto begin januari bij $41.500. Vooral hoogopgeleide mannen onder de zestig proberen hier volgens de onderzoekers een graantje van mee te pikken.

Toezichthouder AFM waarschuwt wel: cryptomunten zijn geen valuta of ’wettig betaalmiddel’. „Evenmin zijn het financiële producten.” Economen zien geen onderliggende waarde: je kunt ze niet vasthouden.

Tracker en broker

Wie bij zijn eigen bank of een in aandelen gespecialiseerde broker in cryptovaluta’s wil beleggen, zal merken dat dit veelal slechts ’passief’, in een mandje via een zogenoemde etf kan. De mobiele broker BUX gaat verder en heeft sinds kort een platform waarop gebruikers direct in cryptovaluta’s kunnen handelen. Het transactietarief is met 0,5% relatief laag. Wie zogenoemde BUX-tokens voor een totaal bedrag van ongeveer €45 koopt, kan zelfs gratis handelen.

Inmiddels biedt een twintigtal Nederlandse brokers handel via hun cryptoplatform aan. Sinds mei 2020 is daarvoor registratie verplicht bij de waakhond DNB, met strenge eisen om witwassen te voorkomen. Vijftien platforms zijn geregistreerd, nog veertien worden beoordeeld.

Het Amsterdamse Bitvavo profileert zich als de grootste aanbieder van ons land en is met een transactietarief van 0,25% goedkoop.

Bitcoin Meester hanteert een hoger transactietarief van maximaal 1,5% en minimaal 0,25%. Hoe meer je handelt, hoe meer korting je krijgt. De broker heeft wel een betere klantenservice en besteedt veel aandacht aan educatie. Klanten worden bovendien beloond voor het laten staan van hun valuta’s bij de broker, het zogenoemde staken. Voor de bitcoin is dit op jaarbasis 2%.

Steun bij hack

Bitonic biedt uitsluitend handel in bitcoins aan, omdat het niet overtuigd is van de toegevoegde waarde van veel andere cryptovaluta’s. De oudste cryptobroker van Nederland heeft een handelsplatform en verkoopt eigen bitcoins, die vrijwel direct tegen een concurrerende prijs aan klanten worden geleverd.

Wie ervaren is en veel handelt, kan dit ook rechtstreeks op cryptobeurzen zoals Binance doen. De kosten zijn veelal erg laag, maar de platforms zijn minder gebruiksvriendelijk en volgens reviews laat de klantenservice vaak te wensen over. Voordeel bij Binance is dat klanten via verzekeringsfonds SAFU gedekt zijn bij een hack.

Geautomatiseerd beleggen met bots

Een vreemde eend in de bijt is BOTS. Via zijn mobiele app kunnen gebruikers eenvoudig geautomatiseerd in cryptovaluta’s beleggen. De kosten zijn 0,2% voor een storting en 0,2% van de waarde van een transactie, wat in de praktijk gemiddeld genomen enkele procenten per maand betekent.

Medeoprichter Colin Groos wijst er terecht op dat het om het totale rendement gaat en dat de meeste bots tot dusverre hoge rendementen laten zien. Natuurlijk wel geholpen door de enorme prijsstijgingen van diverse crypto’s, maar prijsdalingen hoeven niet altijd negatief uit te pakken omdat diverse bots hier ook op kunnen inspelen.

Adviezen

Hoewel vooral de voornaamste cryptovaluta’s in de afgelopen jaren prachtige prijsstijgingen hebben laten zien en recent diverse grote partijen zijn ingestapt, is de toekomst ongewis. „Beleg hierin alleen met geld dat je kunt missen en nooit meer dan 10% van je vrije vermogen”, adviseert de Consumentenbond.

Spreiding kan eveneens verstandig zijn, hoewel het voor kleinere, minder ervaren beleggers misschien verstandig is om de focus op de populairste crypto’s te leggen. En vanwege de hogere transactiekosten en het grotere verschil tussen de aan- en verkoopprijs geldt nog sterker dan bij aandelen dat veel handelen waarschijnlijk rendement kost.

Wallets

Bewaar je bitcoins zelf, dan heb je een digitale portemonnee nodig. Die bezit meerdere sleutels. Bij veel bitcoinbedrijven krijg je zo’n wallet. Die valt wel onder de controle van het bitcoinbedrijf, vergelijkbaar met de tegoeden op je bankrekening. Als je je inloggegevens kwijtraakt, kan je na identificatie door het platform weer toegang krijgen.

„Maar gevaar van hacks van zo’n platform met jouw wallet ligt op de loer”, zo wijst Robert-Jan Schutte (CryptoAcademy) naar recente miljoenenfraudes. Check bij platforms of je daar voor hack-schade verzekerd bent, stelt hij.

Dit ligt anders bij een private wallet. Daarbij beheert de klant zelf de eigen bitcoins, zoals je nu bijvoorbeeld bij cash geld doet. „Je bent volledig verantwoordelijk voor het bewaren van die sleutel”, zegt Patrick van der Meijde (Verenigde Bitcoinbedrijven Nederland).

Beveiliging

De digitale sleutel bestaat uit een serie woorden die je goed moet bewaren. „Zolang deze sleutel veilig is, kan niemand ooit bij je bitcoins. De keerzijde is dat als je de sleutel niet bewaart, je ook niet meer bij je bitcoins kunt”, zo verwijst hij naar recente drama’s. Bezitters struinden oude pc’s en zelfs vuilnisplaatsen af op zoek naar hun digitale sleutel. „Met de bevoegdheid dat je bitcoins zelf kunt beheren komt een grote verantwoordelijkheid.”

Zo’n private wallet kent meer vormen: een aparte app op je smartphone of een stuk hardware, een kastje of hardware wallet. „Voor kleinere bedragen is een wallet op je smartphone heus prima”, zegt Van der Meijde. „Voor grotere bedragen zou ik een hardware wallet aanraden: zo houd jij je crypto’s als enige in bezit.”

Criminelen vinden de cryptomarkt en vooral de wallets interessant. Van der Meijde adviseert: ,,Het is wel verstandig bij het aankopen van een hardware wallet deze te laten bezorgen op je werkadres of bij een afhaalpunt.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Extra