DVHN Live over de Amerikaanse presidentsverkiezingen met universitair docent Jelte Olthof: 'Trump zal overwinning van Biden nooit accepteren'

Universiteitsdocent Jelte Olthof van de Rijksuniversiteit Groningen was woensdagmiddag te gast in DVHN Live om te praten over de Amerikaanse verkiezingen.

Wie wordt de volgende president van Amerika? Het is een nek-aan-nek-race, waarbij een voorlopige winnaar nog op zich laat wachten.

Olthof, die is gepromoveerd op de Amerikaanse grondwet en politiek, volgt de verkiezingen met argusogen: „Ik ben gisteravond om negen uur naar bed gegaan, zodat ik het vanochtend vanaf vier uur ‘s ochtends kon volgen. De verkiezingen die we dit jaar hebben, zijn spannender dan die van vier jaar geleden. Toen wisten we al vrij snel dat Trump zou gaan winnen, maar nu is het nog steeds afwachten geblazen.”

Winner takes all

Olthof vertelt dat de verkiezingen in de Verenigde Staten beduidend anders werken dan hier in Nederland. „Amerika werkt met een systeem van kiesmannen. Als presidentskandidaat moet je de grootste van een staat worden en daarmee de kiesmannen achter je krijgen.” Dit kan al door 51 procent van de stemmen in een staat te krijgen. Elke extra stem maakt dan in feite niet meer uit.

Het aantal inwoners van een staat bepaalt het aantal kiesmannen. Zo telt Californië 55 kiesmannen en een staat als Montana slechts drie. In totaal telt het Amerikaanse kiescollege 538 leden, waardoor de presidentskandidaten minimaal 270 moeten halen.

Stemmen

De uitslag van de verkiezingen laat dit jaar beduidend langer op zich wachten. Niet alleen omdat het een nek-aan-nek-race is, maar ook omdat ruim 100 miljoen Amerikanen van tevoren via de post hebben gestemd.

„Door het coronavirus hebben ongelooflijk veel mensen van tevoren hun stem uitgebracht. Omdat het per staat verschilt wanneer deze stemmen per post worden geteld, laat de uitslag nog langer op zich wachten. Zo begonnen ze in Pennsylvania pas op de ochtend van de verkiezingen, terwijl ze in Florida al begonnen waren.”

President Trump ziet de uit stemmen die per post zijn uitgebracht als een bedreiging en riep al op om de verkiezingen nu te stoppen. „Trump heeft gezegd dat de Amerikanen moeten stoppen met stemmen. Veel van de stemmen die per post zijn uitgebracht, mogen nu pas worden geopend en Trump doet het voorkomen alsof dit illegale stemmen zijn die ergens uit een vuilnisbak zijn getrokken. Er is hier alleen geen bewijs voor. De meeste stemmen die per post zijn uitgebracht, gaan ook naar Biden. In sommige staten tot wel zeventig procent.”

Een overwinning voor Biden zal Trump sowieso niet accepteren, stelt Olthof. „Hij heeft al gezegd dat hij dat niet gaat doen. Hij kan dan in bepaalde staten een hertelling afdwingen, maar alleen wanneer de uitslag binnen een bepaalde marge valt. Uiteindelijk wil hij naar het hooggerechtshof waar hij net een nieuwe, conservatieve jurist heeft benoemd. Het is in ieder geval zeker dat dit nog langer gaat duren.”

Verdeeld

Van tevoren bestond de angst dat er door deze verdeeldheid grote ongeregeldheden tussen de aanhangers van de verschillende partijen zou ontstaan. Dat is vooralsnog nog niet gebeurd.

 „Eén van de lichtpuntjes van deze verkiezingen is dat het nog vrij ordelijk verlopen is,” meldt Olthof. „Misschien gaan de twee kampen zich nog wel meer roeren naarmate de uitslag op zich laat wachten. Dan ontstond er een soort vacuüm en willen mensen weten waar ze aan toe zijn.”

Mocht Biden winnen, dan betwijfelt Olthof of hij het land weer bijeen kan brengen. „Ik heb er een hard hoofd in dat het land verenigd gaat worden. Obama won in 2008 met een grote overmacht en probeerde de dialoog met de republikeinen op te zoeken, maar kreeg het deksel volledig op zijn neus. Ik verwacht dat deze keer weer te zien.”

DVHN Live is elke woensdag van 12.15 tot 12.45 uur te zien op www.dvhn.nl en via Facebook .

menu