Foto: ANP

Gaat de reisbranche dit overleven? ‘Dit is de grootste ramp ooit’

Foto: ANP

De dag van de waarheid nadert voor de reiswereld. Tienduizenden banen hingen al aan een zijden draadje. Nu de tweede coronagolf onvermijdelijk lijkt, kunnen harde personeelsingrepen niet uitblijven.

TUI alleen al verwacht 8000 van de 71.000 banen te moeten schrappen. Hoeveel banen in Nederland op de tocht staat, is onduidelijk. Ook ondernemingen als Corendon en Booking.com verwachten meer mensen te moeten ontslaan.

Net voor de zomer zagen sommige reisorganisaties het nog enigszins zonnig in. Even leek het erop dat Nederlanders massaal op vakantie zouden gaan naar het buitenland. Máár met een groeiend aantal gebieden in Europa op oranje, ging er al snel een streep door de reisplannen van velen.

Wie de stille hoop koesterde dat de wintervakanties nog wel zouden aantrekken, komt van een koude kermis thuis. Voorlopig ziet het er, met het oplopend aantal besmettingen en met nog meer plekken op oranje, niet best uit. Zo dacht KLM het aantal Europese vluchten de komende maanden wel te kunnen opvoeren, maar de maatschappij kwam deze week terug op dat besluit. In november verwacht de luchtvaartmaatschappij op ‘slechts’ 55 procent van de normale capaciteit te zitten.

,,Er valt heel weinig te reizen in Europa. Om maar niet te spreken van de rest van de wereld”, constateert Mirjam Dresmé van de ANVR, de brancheorganisatie van reisondernemingen. De bestemmingen zijn deze herfst beperkt en voor de wintermaanden nog beperkter, beaamt de Vakantiediscounter. Corendon bijvoorbeeld biedt voor deze winter slechts één bestemming aan: Curaçao.

loading

Fractie

,,De andere bestemmingen waar we nu nog op vliegen, zoals Sardinië, Madeira of de Algarve zijn geen winterbestemmingen”, zegt woordvoerster Audrey Drenkelaar. Ze verwacht dat een paar duizend Nederlanders naar Curaçao gaan, een fractie van wat het ooit was.

Ook Sunweb krijgt heel wat minder boekingen te verwerken, doordat veel populaire bestemmingen een negatief reisadvies hebben. Bij D-reizen zijn nog wel bestemmingen in Portugal, Italië en Duitsland te boeken, maar dat gebeurt mondjesmaat, laat directeur Jan Henne De Dijn weten.

De extreme terugval in boekingen levert de reiswereld ongekend harde klappen op. Van luchtvaartmaatschappijen, vliegtuigbouwers, verre reizen specialisten tot cruiseaanbieders, schoolreizenorganisatoren en aanbieders van zonbestemmingen, allen zagen het afgelopen halfjaar hun omzet drastisch kelderen. Dresmé: ,,We kennen allemaal de verhalen van horecaondernemers die het zwaar hebben, maar zij draaien tenminste nog én zij hebben gelukkig een prachtige zomer achter de rug. De meeste reisbedrijven liggen al sinds maart stil.”

Wonder

Dat ze nog niet massaal omvallen, lijkt bijna een wonder. Volgens de ANVR is dat vooral te danken aan de steunmaatregelen. Nu die maatregelen in het derde steunpakket worden afgebouwd en de criteria worden aangescherpt, houdt de brancheorganisatie zijn hart vast voor wat gaat komen. Al eerder sprak het de vrees uit dat een op de drie reisbedrijven het niet gaat redden.

Directeur Jan Henne De Dijn van D-reizen ziet het voor zijn eigen organisatie niet somber in. Zenuwachtig is hij evenmin. Hoewel dit naar zijn zeggen ‘by far de grootste ramp ooit in de reiswereld’ is, weet zijn onderneming zich ‘aardig’ staande te houden. Het scheelt, zegt hij, dat het bedrijf een reisbemiddelaar is en geen hotels of vliegtuigen in eigendom heeft, waardoor de kosten hanteerbaar zijn. Tot dusver heeft het 50 winkels samengevoegd met andere vestigingen en van elf mensen op het hoofdkantoor afscheid genomen. ,,Met dank aan de steun van de overheid, onze verhuurders en onze shareholder heeft de crisis ons op personeelsgebied niet heel hard geraakt.”

Dat laatste kunnen niet veel reisondernemingen hem nazeggen. Zo verwacht Corendon aan het eind van dit jaar in vergelijking met maart dit jaar een derde minder personeel te hebben. Eerder zei het van een kwart van het personeel afscheid te moeten nemen. Ook Booking stelt vanwege de verslechterde vooruitzichten zijn verwachtingen bij. In augustus kondigde het aan een kwart van het personeel te moeten ontslaan, nu sluit het meer ontslagen niet uit.

loading

Onwaarschijnlijk

,,Hoewel we veel hebben gedaan om zoveel mogelijk banen te redden, met aanzienlijk lagere reisvolumes en het onwaarschijnlijk is dat dit in de komende jaren zal herstellen tot het niveau van vóór de pandemie, moeten we helaas net zoals veel andere bedrijven binnen de reisindustrie onze organisatie herstructureren om te voldoen aan de verwachtingen voor de toekomst van het reizen en om te slagen in een nieuwe reisomgeving”, aldus een woordvoerder bij Booking.

Ook Sunweb zegt genoodzaakt te zijn om de organisatie te herstructureren vanwege de terugloop in het aantal boekingen en de te boeken bestemmingen. ,,Dit betekent dat, naast het niet verlengen van tijdelijke contracten en stopzetten van vacatures, helaas ook noodgedwongen ontslagen niet zijn uitgesloten”, reageert Martine Langerak van Sunweb.

Het mega reis- en luchtvaartbedrijf TUI zet eveneens het mes stevig in de organisatie. Daar verdwijnen zo’n 8000 van de 71000 banen. Hoeveel banen in Nederland op de tocht staat, is onduidelijk. Dat er weinig geboekt wordt, bleek wel uit de cijfers. Van de wintervakanties is bij TUI slechts 30 procent geboekt. Voor de zomer gaat het uit van een vijfde minder vakantiegangers.

loading

Hoop

Toch houden reisorganisaties de moed erin. Zo putten Corendon en Sunweb hoop uit het feit dat er al wat boekingen binnendruppelen voor deze zomer. ,,Vooral families die niet op vakantie zijn geweest in 2020, hebben nu al geboekt hebben voor 2021. Populaire landen zijn Griekenland, Spanje, Portugal en Egypte”, aldus Langerak van Sunweb.

Om reizigers over de streep te trekken om te boeken, heeft Sunweb bovendien een geldteruggarantie in het leven geroepen voor klanten die vanaf nu een vakantie boeken en die tussen 15 december en 15 mei vertrekken. ,,Onze klanten ontvangen dan hun geld terug wanneer hun vakantiebestemming binnen twee weken voor vertrek code oranje of negatief reisadvies krijgt.”

D-reizen is voorzichtig positief en verwacht dat het aantal boekingen ná april wel weer zal toenemen. De behoefte om op reis te gaan, is volgens directeur Jan Henne De Dijn onverminderd groot. ,,Als het kan, dan zullen mensen willen boeken. We verwachten dat het veel lastminutes zullen worden.” Tegelijkertijd houdt hij er rekening mee dat het nog tijden kan duren voordat het reizen weer op het oude niveau van 2019 zit. ,,Wij zitten onze tijd wel uit”, zegt hij vol goede moed.

Vaccin

Veel zal afhangen van het beschikbaar komen van een vaccin, denkt Sander van Veen van Vliegtickets. Hij verwacht dat consumenten weer heel graag op vakantie gaan, zeker nu veel mensen dit jaar niet zijn gegaan. Vakantiediscounter is nog wat optimistischer en denkt dat het dieptepunt achter zich heeft liggen. ,,Maar uiteraard zijn we zeer afhankelijk van het open blijven van grenzen en de reisadviezen per bestemming. We hopen dat hier steeds meer maatwerk voor komt in plaats van het rücksichtslos een heel land op oranje te zetten”, voegt Thijs Keukenmeester van de Vakantiediscounter eraan toe.

Daar sluit de ANVR zich bij aan. Volgens de brancheorganisatie zou het bovendien helpen als er meer getest wordt. Volgens de woordvoerster zijn er tal van plekken in de wereld waar je ‘nu veiliger bent dan in de Randstad’.

Volgens de ANVR zal het voor veel bedrijven een kwestie van tijd uitzitten zijn. Hoe lang ze dat volhouden, is de vraag. Dresmé: ,,Je ziet dat alle reisondernemingen aan het herstructureren zijn. Ze nemen afscheid van mensen of bieden omscholing aan. Maar als er nauwelijks nieuwe boekingen binnenkomen, dan houdt het op een gegeven moment op. Op de lange termijn houdt niemand dit vol.”

menu