Kankerverwekkende stof in paracetamol; Hoe gevaarlijk is het slikken van deze pijnstiller?

Paracetamol bevat volgens onderzoeken kankerverwekkende stoffen. Foto: Archief DVHN/Annette van der Molen

De grootste producent van paracetamol ter wereld, het Chinese Anqiu Lu’an Pharmaceutical, verkoopt grondstoffen voor paracetamol die vervuild zijn met een kankerverwekkende stof. Hoe gevaarlijk is het slikken van een paracetamolletje? Vijf vragen.

Wat is er aan de hand?

Uit onderzoek van NRC Handelsblad en televisieprogramma Zembla blijkt dat de grootste producent van paracetamol ter wereld, het Chinese Anqiu Lu’an, grondstoffen voor paracetamol veroopt die vervuild zijn met de kankerverwekkende stof met 4-chlooraniline, afgekort PCA.

Hoe is dat vastgesteld?

Monsters van drie door Anqiu Lu‘an geproduceerde partijen van de pijnstiller en koortsremmer zijn geanalyseerd door een gecertificeerd laboratorium in Duitsland.

De drie vervuilde partijen zijn geproduceerd in het voorjaar van 2019 en goed voor zo'n 36 miljoen pillen paracetamol die nu in de winkels liggen. Waar ter wereld de vervuilde pillen zijn beland, is niet bekend.

Uit de analyse blijkt dat alle drie de partijen vervuild zijn met 4-chlooraniline, afgekort PCA. Deze stof, ontstaan bij de productie van paracetamol, is genotoxisch carcinogeen.

Volgens het Europees Geneesmiddelenbureau EMA en de Europese voedselveiligheidsautoriteit EFSA kan PCA levertumoren veroorzaken bij proefdieren door aantasting van het genetisch materiaal.

Hoe gevaarlijk is dat voor mensen?

Daarover verschillen de deskundigen van mening. Volgens het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) staat de veiligheid niet ter discussie. De hoeveelheid para-chlooraniline (PCA) in de geteste paracetamol komt volgens het CBG niet boven de toegestane hoeveelheid uit.

Als de gevonden concentraties worden afgezet tegen de richtlijn die EMA hanteert, dan blijkt iemand die dagelijks niet meer dan zes vervuilde tabletten slikt, binnen de ‘toelaatbare dagelijkse inname’ van PCA te blijven.

Maar de Europese voedselveiligheidswaakhond EFSA stelt juist dat bij meer dan één vervuilde pil per dag al een onacceptabel risico op kanker ontstaat, omdat het dna kan worden aangetast.

Toxicologen uit Nederland en België steunen de strenge veiligheidsmarge van EFSA. Zij stellen dat er boven de marge van één pil een bewezen risico is dat PCA kankerverwekkend is. Zij roepen de toezichthoudende instanties op de vervuilde partijen te traceren en uit de handel te nemen.

Het CBG stelt echter dat de risico’s bij kortdurend gebruik klein zijn.

Liggen de vervuilde paracetamol-pillen bij mijn drogist?

Paracetamol is de meest geslikte pijnstiller en koortsremmer ter wereld. Alleen al in Nederland gaat het jaarlijks om 2 miljard pillen, poeders en drankjes. Volgens de onderzoeksjournalisten wordt ongeveer de helft hiervan gemaakt door farmaceut Apotex in Leiden, dochter van het Indiase concern Aurobindo.

Apotex had, zo bevestigen bronnen aan beide media, afgelopen jaren Anqiu Lu’an als belangrijkste grondstofleverancier. Apotex maakt paracetamol voor de (huis)merken van onder meer Albert Heijn, Etos, Jumbo, Trekpleister, DA en Kruidvat.

Aurobindo wil geen commentaar geven en dus is het onduidelijk of en hoeveel vervuilde stoffen zijn gebruikt.

Wat doen de autoriteiten?

Voorlopig nog niet veel. De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) ziet in deze kwestie geen rol voor zichzelf als het gaat om het onderzoeken van de pijnstillers.

Ook het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) ziet geen reden de vervuilde partijen op te sporen of om breder onderzoek te doen.

De onderzochte monsters vallen volgens het CBG ruim onder de limiet die geneesmiddelenbureau EMA hanteert. PCA zou enkel ‘mogelijk kankerverwekkend’ zijn.

menu