Stikstof voor dummies: wist jij dat je zonder stikstof dood gaat?

Mestinjectie is een van de methoden waarmee boeren de uitstoot van ammoniak terugdringen. Foto: Hollandse Hoogte / Flip Franssen

Nederland produceert te veel stikstof. Dat is slecht voor mens en natuur, zo weten we inmiddels. Maar klopt dat wel helemaal? Zes vragen en antwoorden over een gas dat verwarring zaait.

Is stikstof gevaarlijk of ongezond?

Integendeel. Zonder stikstof gaan wij dood. De lucht die wij inademen bestaat voor 80 procent uit stikstof, een onschuldig gas dat we in de scheikunde aanduiden als N2.

Maar waarom hebben we dan een stikstofprobleem?

Stikstof kan schadelijk worden zodra het zich bindt aan andere elementen. Dan krijg je stikstofoxiden en ammoniak. In grote hoeveelheden zijn die slecht voor mens en milieu.

Hoe ontstaan die ongewenste stoffen?

Het verkeer produceert veel stikstofoxiden (NOx). De veeteelt produceert veel ammoniak (NH3). Een derde van ons stikstofprobleem komt uit het buitenland.

Stikstofuitstoot 2018 (RIVM)

Stikstofbron %
Landbouw 46
Buitenland 32,3
Wegverkeer 6,1
Huishoudens 6,1
Internationale scheepvaart 2,9
Overig verkeer 2,2
Ammoniak uit zee 2,2
Industrie 1
Handel, Diensten, Bouw 0,6
Energiesector 0,3
Afvalverwerking 0,3


Waarom zijn stikstofverbindingen schadelijk?

Stikstofoxiden vervuilen de lucht. Ze treffen vooral mensen met longklachten en astma. Ammoniak werkt als een meststof die vooral schade aanricht in natuurgebieden.

Waarom is ammoniak schadelijk voor de natuur?

Planten die veel voedsel nodig hebben groeien er goed op. Ze verdringen planten die weinig voedsel vragen. Vaak zijn dat zeldzame soorten in natuurgebieden.

Wat doen de boeren om de uitstoot van ammoniak te verminderen?

Veel. Sinds 1990 heeft de landbouw de ammoniakuitstoot met tweederde verminderd. Boeren injecteren mest in de grond, dekken mestsilo’s af, zuiveren de stallucht met filters, gebruiken emissiearme stalvloeren en geven de dieren aangepast voer.

menu