Het normale leven is weer opgepakt. Een vrouw bezocht de Gele Kraanvogeltoren, een populaire attractie in de stad.

Wuhan een jaar later: van virushaard naar heldenstad

Het normale leven is weer opgepakt. Een vrouw bezocht de Gele Kraanvogeltoren, een populaire attractie in de stad. Foto: ANP

Het is zaterdag precies een jaar geleden dat Wuhan op slot ging en bewoners thuis in quarantaine moesten om verspreiding van een mysterieus nieuw coronavirus te voorkomen. De Chinese autoriteiten doen er sindsdien alles aan om de reputatie van Wuhan te veranderen van virusstad naar heldenstad.

Er staan hoge schermen met rustgevende schilderijen rond de lokale markt in Wuhan, waar de eerste coronapatiënten zijn ontdekt. De agenten die vorig jaar journalisten en andere pottenkijkers wegjaagden zijn verdwenen, net zoals het blauwe bord met daarop in het wit de Chinese karakters ’Huanan Zeevruchten Markt’.

Overal in de stad hangen propagandaposters met leuzen als: „Miljoenen mensen met één hart en één ziel. Samen overwinnen we alles.” Er zijn toeristische reizen naar ’heldenstad Wuhan’ georganiseerd en vrijdag is de documentaire Dag en Nacht in Wuhan in Chinese bioscopen in première gegaan.

Klokkenluider

Op acht kilometer van de zeevruchtenmarkt is bovendien een expositiecentrum veranderd in een museum. Vooral de helden van de lockdown worden uitgebreid tentoongesteld: president Xi Jinping, zorgverleners, soldaten van het Volksbevrijdingsleger, en zelfs pakketjesbezorgers en straatvegers zijn niet vergeten.

Aan het einde van de tentoonstelling hangt een tijdslijn die begint op 27 december 2019, toen een ziekenhuis in Wuhan „een paar gevallen van een onverklaarbare longziekte” meldde bij de Chinese versie van een GGD. „Toen droeg ik nog geen mondkapje, hoor. Die ben ik pas weken later gaan dragen”, zegt een bezoeker in een formeel uniform van een provinciale agent.

Vergeleken met de levensgrote wassen beelden van deze helden is de verwijzing naar artsen die al vroeg voor het virus waarschuwden, zoals klokkenluider Li Wenliang, slechts een voetnoot in het museum. Ook voor de duizenden Wuhanezen die aan het virus zijn overleden, of de blijvende impact die het op bewoners heeft gehad, is nauwelijks aandacht.

loading  

Studente Wen Zhuo draagt de nare ervaring van de lockdown nog altijd bij zich. „Het heeft mij depressief gemaakt. Ik huil nog vaak vanwege posttraumatische stress.” Via vrienden hoorde Wen destijds dat de stad op slot zou gaan. „Ik was bang en wilde weten wanneer we weer naar buiten zouden kunnen”, zo herinnert ze zich.

Eenzaam

Er was een dag tijdens de lockdown dat Wen geen water meer had en de elektriciteit uitviel. „Het was zo donker en ik voelde mij zo eenzaam. Ik stond op het punt van een zenuwinzinking”, aldus Wen. De 23-jarige studente kent een paar buren die besmet zijn geraakt, maar dat was niet de grootste tragedie in haar gebouw. „Een buurman was zo bang ziek te worden dat hij van de 28e verdieping sprong”, aldus Wen.

Lerares Wang Xinyi (28) woont dichtbij het ziekenhuis dat de eerste patiënten opnam. „Al om drie uur ’s ochtends hoorde ik de sirenes loeien en zag ik vanuit mijn raam een rij van ambulances”, aldus Wang. „Die eerste paar dagen waren verschrikkelijk. De zorg kon het aantal besmettingen niet aan. Als je het alarmnummer belde, werd er niet opgenomen.”

Samen met haar vader bleef Wang 76 dagen binnen en leefde ze van aardappelen en eieren. „Voordat Wuhan op slot ging, had ik online mondkapjes besteld, maar die kwamen pas een maand later aan.” Toen de lockdown eindelijk werd opgeheven, was het eerste wat Wang deed naar de KFC gaan. Het was toen nog verboden om in het restaurant te eten. „Ook op straat mocht je niet te lang blijven hangen, dus hebben we ons verstopt in een metrostation om daar te eten”, zegt Wang grijnzend.

Tijdens de hermetische afsluiting van de stad waren de sociale mediaposts van Fang Fang voor miljoenen mensen de manier om meer te leren over de situatie. In dagboekstijl vertelt de Wuhanese schrijfster hoe zij de lockdown heeft ervaren en schroomt daarbij niet fikse kritiek te leveren. Over de deskundigen die eerder beweerden dat het nieuwe virus niet van mens op mens overdraagbaar is, schrijft Fang Fang: „Zij hebben met die onverantwoordelijke geruststelling een gruwelijke misdaad begaan. Zouden zij ook maar een greintje fatsoen hebben zich schuldig te voelen, nu ze al deze mensen zien lijden?”

loading  

Fang Fang ontvangt nu al maanden dagelijks duizenden doodsbedreigingen en ook vrienden die voor haar opkwamen zijn daarvoor gestraft. „De Chinese trollen zien Fang Fangs dagboekposts als munitie voor buitenlanders die China willen aanvallen”, zo laat Michael Berry via Skype weten. Berry heeft Fang Fangs posts in het Engels vertaald en samengebundeld in het boek Wuhan Diary: Dispatches of a Quarantined City. „Ik snap niet hoe je dat erin kan lezen; de dagboekpagina’s zijn liefdesbrieven aan Wuhan in tijden van nood”, aldus Berry.

Angst

Hoewel de Chinese autoriteiten graag laten zien dat Wuhan helemaal hersteld is van de lockdown, merken bewoners dat de angst er nog goed in zit. Dat sentiment wordt gevoed doordat er elders in het land weer kleine uitbraken zijn en China dagelijks nieuwe maatregelen aankondigt. „Drukke straten en winkelcentra zijn veel leger. Mensen durven nog niet zo vaak naar buiten te gaan”, aldus lerares Wang.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Extra
Coronavirus
menu