Aardbevingsgoeroe Emile Ratelband: 'Ik wil mensen helpen, daar ben ik zó goed in'

Dexter en Emile Ratelband in Appingedam. Foto: Liselotte Schüren

Wat bezielt Emile Ratelband? Waarom denkt hij de Groningers te kunnen helpen met de aardbevingsellende? Dagblad van het Noorden vroeg het hem. Spoiler alert: we weten het - na anderhalf uur interviewen - nog steeds niet.

Emile Ratelband, volgens de rechter 69 jaar oud, woont sinds vier maanden in Appingedam. Maar hij is er nooit. „Ik heb hier in totaal twintig nachten geslapen.”

Deze week maakte hij de tongen los door aan te kondigen dat hij Groningers wil helpen met de aardbevingsellende. Ratelband gaat bijeenkomsten houden om mensen een hart onder de riem te steken.

Daar zitten ze in het gasgebied niet op te wachten. Inwoners maken op sociale media korte metten met het plan: weer zo’n bekende Nederlander die een slaatje slaat uit de ellende. Hoeft niet. Laat maar. Waar bemoeit hij zich mee?

Video: Emile Ratelband leest kritische tweets over hemzelf voor

Thuis in Appingedam

Collega Liselotte Schüren en ik zitten in het kantoor in zijn huis in Appingedam.

Tegen de muur staat een enorm portret van Emile Ratelband. Achter hem hangt een poster van Emile Ratelband. In de boekenkast staat, naast boeken van anderen, een trits van de hand van Emile Ratelband.

De stoelen waar we op zitten zijn fluffy. Rottweiler Dexter drentelt rond.

Waarom?

De eerste vraag ligt voor de hand: „Meneer Ratelband? Wat wilt u bereiken?”

Hij leunt achterover in zijn stoel en steekt van wal. Over zijn opa die uit Zuidbroek komt en waar hij een hekel aan had, maar nu niet meer, omdat hij ontdekte dat Groningers overal kerkjes bouwen. Over zijn moeder die hem nooit bekritiseerde. Over zijn missie officieel twintig jaar jonger te zijn. Ratelband stapte naar de rechter om zijn leeftijd aan te passen.

Het duurt even voor het over aardbevingen gaat.

'Wat een zooi'

Uiteindelijk vertelt hij hoe hij Appingedam leerde kennen. „Ik heb met de mensen gepraat en naar hun verhalen geluisterd. Een vrouw vertelde hoe de vloer bewoog. Iemand anders zei dat hij met zijn gezin in een container moest wonen. Ik dacht: wat een zooi. Daar moest wat aan gedaan worden. Ik besloot te doen wat ik altijd doe.”

Wat dat dan is?

Ratelband ratelt. Hij komt met voorbeelden van bedrijven die hij geholpen heeft. ABN Amro, Philips, Volkswagen. Hij kwam, hij zag, hij overwon.

Oké, oké. Maar wat gaat hij híer dan doen?

„De Groningers hebben het opgegeven. Je voelt een soort gelatenheid. Ik ga naar de mensen toe, huur een zaaltje en praat met ze. Ik wil mensen helpen, daar ben ik zó goed in.”

Motion en emotion

Emile Ratelband begint aan een nieuw betoog. Hoe de gewone mens zijn grootste fan is. Dat hij vies is van ambtenaren omdat zij nooit een eerlijk antwoord geven. Hoe hij, Ratelband, zichzelf vergelijkt met Donald Trump. Dat motion hetzelfde is als emotion.

Ik ben opgehouden met schrijven en staar naar mijn papier. Collega Liselotte schiet te hulp. „Wilt u dan een soort revolutie beginnen? De Groningers wakker schudden?”

Zeven bijeenkomsten, zeven plannen

Hij vertelt verder. „Ik zie het verdriet en dat wil ik oplossen. Ik wil ze een nieuw doel geven. Tijdens de bijeenkomsten gaan we brainstormen en een plan bedenken voor het gebied. Hoe willen de bewoners dat hun kinderen opgroeien? Hoe willen ze dat het er hier over 45 jaar uitziet? Bij elke bijeenkomst wijzen we mensen aan die het plan moeten dragen. Die zeven bijeenkomsten leiden tot zeven plannen waarvan we vervolgens één plan maken. Dat gaan we presenteren.”

Goed. Een soort van concreet antwoord. Emile Ratelband kent mensen bij een reclamebureau die er een campagne omheen kunnen bedenken. Daarmee wil hij naar de politiek.

Slaatje slaan

Ratelband vindt het raar dat mensen denken dat hij een slaatje uit de bevingsellende wil slaan.

„Hoezo dan? Ik betaal en huur die zaaltjes zelf. De bijeenkomsten zijn gratis. Ik snap het niet hoor. Mensen zijn altijd negatief. Er is altijd wel iemand die wat te zeuren heeft. Het maakt mij niet uit of er 2, 5, 15 of 1500 mensen komen. Als mensen willen blijven zeuren, dan blijven ze maar zeuren.”

In je hoofd

De eerste stap volgens Ratelband is dat mensen een doel moeten hebben. „Dan stopt het zeuren vanzelf. Je moet veranderen. Zo ga je door die weerstand heen. Het zit allemaal in je hoofd.”

Hoe zitten onveilige huizen in je hoofd? „Er is altijd een uitweg. Je hoeft niet in een container te wonen. Je kunt ook verhuizen.”

Wat als je huis onverkoopbaar is? „Dan ga je in de schuldsanering.”

Eh.

Altijd een mogelijkheid

„Je moet gewoon actie ondernemen.” Ratelband slaat met zijn hand op het bureau en schreeuwt en vloekt. „Het is zo! Er is altijd een mogelijkheid! Je bent alleen afhankelijk van jezelf! De enige constante is verandering!”

Of de murw gebeukte stugge Groningers het daarmee eens zijn? „Ja, de driving force is altijd liefde. Zo simpel is het.”

Geratelband

Stilzwijgend rijden we terug naar de redactie. In de auto vraagt Liselotte: „Ben jij ook zo moe?”

„Ja. We zijn geratelband.”

menu