Balans in het weer is zoek; akkers drogen zo snel uit dat beregenen voor aantal boeren noodzakelijk is

Er wordt op een aantal plaatsen door boeren alweer beregend (deze foto geeft niet de actuele situatie weer). Foto: archief Huisman Media

Nog maar drie weken geleden konden de boeren door de nattigheid het land niet op. Nu is de klei in Noord-Groningen ‘hard als beton’ en verstuift de landbouwgrond in de ‘dustbowl’ van de Gronings/Drentse Veenkoloniën.

Een schrale noordoostenwind blies zondag 29 maart grote stofwolken vanaf de akkers in de Veenkoloniën. Landbouwers controleerden de volgende dag bezorgd of het kort daarvoor gezaaide suikerbietenzaad nog wel op z’n plek lag.

Lekker buitje tegen het stuiven

Brenda Timmerman-Pals uit Nieuw-Weerdinge van Land- Tuinbouworganisatie (LTO) Noord zegt dat de balans in het weer zoek is. ,,Het is mooi dat de grond deze week wat warmte op kan nemen, maar voor het kiemen van zaai- en pootgoed is ook vocht nodig. Daarom zie je dat er alweer voorzichtig beregend wordt, bijvoorbeeld op de uien, maar een lekker buitje tegen het stuiven is zeker welkom.’’

Jeanette Bolhuis van waterschap Hunze en Aa’s weet dat op 10 maart de laatste neerslag van betekenis viel. ,,Dat is alweer bijna een maand geleden. De voorspellingen zijn dat het met de paasdagen wat kan regenen, maar inmiddels draaien ook in ons gebied de eerste beregeningsinstallaties om het ontkiemen te bespoedigen.’’

,,De droogte heeft nog geen effect op het grondwaterpeil’’, weet Bolhuis. ,,De grondwaterstand ligt nog binnen het langjarig gemiddelde.’’

Oppervlaktewater op de zomerstand

Hunze en Aa’s heeft het peil van het oppervlaktewater eerder dan normaal op de zomerstand gebracht. ,,Normaal gebeurt dat tussen half april en half mei’’, aldus Bolhuis. ,,Het zomerpeil is zo’n 50 centimeter hoger dan het winterpeil, dan kan plaatselijk verschillen. Water vasthouden zorgt dat het kan infiltreren in de bodem, wat goed is voor het grondwaterpeil, terwijl wij ook tegemoet komen aan de watervraag. In de winter is het peil lager omdat dan het afvoeren van neerslag centraal staat.’’

Bolhuis weet dat via de Hoogeveensche Vaart per seconde 1 kuub IJsselmeerwater zuidoost Drenthe wordt aangevoerd. ,,Dat is vroeg in het jaar, maar uit het feit dat dat gebeurt mag je opmaken dat het nodig is. Dat inlaten van IJsselmeerwater kan worden opgevoerd tot 5 kuub per seconde.’’

Bovenlaag op de klei zo hard als beton

Lammert Westerhuis (LTO Noord) uit Usquert schat dat zo’n 10 tot 15 millimeter water nodig is om de bovenlaag van de klei te kunnen breken. ,,Die bovenlaag is op sommige plaatsen zo hard als beton, daar is niet door te komen.’’

Ook Westerhuis ziet dat door het koude, schrale weer het bouwland ‘enorm is afgedroogd’ ,,De onderlaag is nog voldoende vochtig, maar dat vocht kan het zaaibed bovenin niet bereiken. Nu is de tijd voor het poten van uien en het zaaien van bieten, maar alles wat je nu klaarlegt verdroogt, inclusief het zaad.’’

Extra wateraanvoer is nog niet nodig

Tulpenboeren op het Hogeland zijn aan het beregenen, weet Géanne Kremer van waterschap Noorderzijlvest. ,,Gelet op de droogte zal de watervraag zeker toenemen, maar extra wateraanvoer is niet nodig.’’ Noorderzijlvest heeft, net als Hunze en Aa’s, het oppervlaktewater op het zomerpeil gebracht.

Aardappeltelers gaan niet eerder dan half april het land op. ,,Dat kan allemaal nog’’, zegt Westerhuis. ,,De ernst van de situatie hangt ook af van waar in het gebied je bent. Langs de kust bevat de klei meer zand, terwijl verderop in de provincie de klei veel vetter is.’’


menu