Hoe meer je weggooit, hoe meer je betaalt: Groningen krijgt waarschijnlijk toch diftar

In Groningen kan nu nog alle vuilnis in dezelfde zak maar nu de nieuwe herindelingsgemeente één nieuw afvalsysteem krijgt, gaat stad per 2021 mogelijk naar een Diftar-systeem. Foto: Archief Jilmer Postma

Hoe meer je weggooit, hoe meer je betaalt: dat gaat waarschijnlijk gelden voor de inwoners van de gemeente Groningen. De gemeenteraad lijkt met de kleinst mogelijke meerderheid te kiezen voor diftar.

Eén stem was er drie jaar geleden tekort om Diftar te kunnen invoeren. En nu geeft één stem juist de doorslag naar de andere kant: GroenLinks, D66, PvdD en VVD staan met 23 raadsleden positief tegenover diftar, de 22 raadsleden van de overige partijen zijn van plan ertegen te stemmen.

Eén regelsysteem, meer afval scheiden

Volgende week stelt de gemeenteraad nieuw afvalbeleid vast voor de hele gemeente Groningen. Nu zit Groningen nog met drie verschillende regelsystemen van de voormalige gemeenten Groningen, Haren en Ten Boer. Die situatie moet uiterlijk eind dit jaar opgelost zijn.

Daarnaast moet er meer afval worden gescheiden. Het landelijke streven was om in 2020 75 procent afvalscheiding te realiseren; dat is in Groningen nu 60%. In 2025 is het de bedoeling dat Nederlanders elk maximaal 30 kilo restafval per jaar produceren; de Groninger zit nu op gemiddeld 100 kilo. De gemeente zorgt dus sowieso voor meer faciliteiten om afval gescheiden aan te bieden, zodat er minder glas, textiel en papier bij het restafval belandt. Maar de hamvraag is hoe Groningers straks voor de afvalverwerking betalen.

Verschillende tarieven of één vaste prijs? Coalitie is verdeeld

Blijft de afvalstoffenheffing min of meer hetzelfde als in de oude gemeente Groningen, met een vast tarief afhankelijk van huishoudengrootte? Of wordt het bedrag deels afhankelijk van de hoeveelheid restafval die een huishouden weggooit, middels een zogeheten diftarsysteem?

De twaalf raadsfracties hielden het lang spannend. Spannender dan gebruikelijk in de Groningse raad; meestal vormen de coalitiepartijen GroenLinks, D66, ChristenUnie en PvdA daar een eensgezind blok, maar op afval staan ze lijnrecht tegenover elkaar. Dat bleek opnieuw toen de partijen gisteravond voor het laatst over het onderwerp in discussie gingen.

‘De vervuiler betaalt’ of evenredige lastenverdeling?

,,Diftar is de enige manier waarop het scheidingspercentage de doelstelling kan benaderen’’, vat Martijn van der Glas de visie van zijn partij GroenLinks kernachtig samen. Ook D66 ziet diftar als de beste optie. ,,Een systeem dat afval scheiden beloont, brengt het aantal kilo’s restafval het sterkst omlaag’’, verwacht D66-raadslid Jim Lo-A-Njoe. ,,En het is het rechtvaardigst: de vervuiler betaalt.’’

Bij de ChristenUnie zijn ze het met die laatste overweging niet eens. ,,Soms kun je als consument weinig doen om je afvalproductie te beperken’’, volgens Peter Rebergen. Het CU-raadslid maakt zich in het bijzonder zorgen over ‘kwetsbare groepen’: mensen met een smalle beurs of een lichamelijke beperking. ,,Wij staan een solidair systeem voor, waarbij de lasten evenredig over de huishoudens worden verdeeld.’’

PvdA-raadslid Jan Pieter Loopstra hield een soortgelijk betoog. ,,Wij gaan voor duurzaamheid en hergebruik, maar de rekening moet niet worden neergelegd bij de mensen met een smalle beurs in hoogbouw en kleine huizen of appartementen. En dat gebeurt als Diftar wordt ingevoerd.’’ Hij vreest ook dat diftar mensen ertoe verleidt hun afval te dumpen of naast de ondergrondse containers te plaatsen, om zo hun kosten te drukken.

VVD: Haren moet diftar per kilo behouden

De meeste oppositiepartijen delen die zorgen; alleen de PvdD en VVD voelen toch het meest voor diftar. Maar voor de VVD zit er wel een belangrijke voorwaarde aan de vóór-stem voor diftar. De partij wil dat in Haren een diftarsysteem blijft bestaan op basis van gewicht. Dat zou anders zijn dan het voorgestelde diftarsysteem voor de rest van de gemeente, gebaseerd is op hoe vaak een huishouden afval aanbiedt.

Of het mogelijk is om zo’n onderscheid te maken tussen Haren en Groningen, is niet duidelijk. Wethouder Glimina Chakor, die verantwoordelijk is voor het afvalbeleid, meent dat het systeem in de hele gemeente precies hetzelfde moet zijn. Maar volgens VVD-raadslid Jasper Boter kunnen Harenaars best per kilo blijven betalen, zolang hun afvalstoffenheffing maar overeen komt met die van de andere Groningers. ,,Er moet rechtvaardigheid in het tarief zitten, en dat is best te regelen.’’

menu