Onderzoekers van de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) beleven een doorbraak in de zoektocht naar buitenaards leven. Zij publiceren hier maandag over in het toonaangevende tijdschrift Astronomy & Astrophysics .

Dankzij een nieuwe vinding van onderzoekers van de RUG, SRON en VU zijn wetenschappers beter in staat vast te stellen of op andere planeten leven mogelijk is. Zij ontwikkelden een model dat voor exoplaneten (planeten die om een andere ster dan onze zon draaien) voorspelt of er een zogeheten koolstofcyclus aanwezig is, mits de massa, grootte van de kern en hoeveelheid koolstofdioxide (CO2) bekend zijn. ,,Tot nu toe is de aarde de enige bekende planeet die een koolstofcyclus bevat’’, zegt medeonderzoeker Mark Oosterloo van het Kapteyn Instituut in Groningen.

Een kijkje bij een aardachtige planeet

Het model betekent een belangrijke stap in het onderzoek naar buitenaards leven. Tot nu toe zijn er meer dan 4000 exoplaneten ontdekt. De huidige generatie telescopen is niet in staat een kijkje van dichtbij te nemen, daarvoor zijn deze planeten te klein en te ver weg. Maar het is wel mogelijk informatie over de planeet uit het licht van de ster te halen. Informatie over bijvoorbeeld de grootte van de kern, de massa en de hoeveelheid CO2 in de atmosfeer van de planeet. Wanneer een telescoop deze drie factoren vindt, vertelt het model of de betreffende exoplaneet een koolstofcyclus heeft.

We krijgen ‘take me to your leader’ voorlopig nog niet te horen

,,Leven is alleen mogelijk bij een stabiele oppervlaktetemperatuur’’, legt Oosterloo uit. ,,De koolstofcyclus is cruciaal voor het stabiliseren van die temperatuur. De cyclus vangt veranderingen in de oppervlaktetemperatuur op via de hoeveelheid CO2, een broeikasgas, in de atmosfeer. Als de temperatuur bijvoorbeeld toeneemt, wordt er via de koolstofcyclus meer CO2 verwijderd uit de atmosfeer, waardoor het broeikaseffect afneemt en de oppervlaktetemperatuur dus weer terugzakt. Op die manier is de aarde bewoonbaar gebleven de afgelopen 4.5 miljard jaar terwijl de zon dertig procent helderder is gaan schijnen in dezelfde tijd.’’

De massa en kern van een planeet zijn belangrijk, omdat ze invloed hebben op de beweging van aardplaten. Oosterloo: ,,Die spelen een grote rol in de koolstofcyclus. We weten niet of er überhaupt andere planeten zijn met aardplaten en een koolstofcyclus. In ons zonnestelsel is de aarde de enige planeet waar we een cyclus aantreffen. We hopen dat ons model kan bijdragen aan de ontdekking van een exoplaneet met koolstofcyclus, en dus mogelijk leven.’’

Je kunt deze onderwerpen volgen
Groningen