Experts: 'Misschien kan het Noorden wel eerder uit de lockdown dan de rest van Nederland'

Het is stil aan de Carolieweg (foto) en andere winkelstraten in de stad sinds de coronacrisis: Groningen schiet de middenstand en andere bedrijfstakken nu te hulp met een steunpakket. Foto: Duncan Wijting

Met een opvallend lage infectiegraad en zonder overbelaste ziekenhuizen kan het Noorden mogelijk eerder uit de lockdown dan de rest van het land, stellen experts.

Friesland, Groningen en Drenthe zijn nog altijd een lichte vlek op de Nederlandse coronakaart. In de drie provincies samen zijn nu zo’n duizend patiënten gemeld, tegenover meer dan zesduizend in Noord-Brabant alleen (en 27.000 in heel Nederland).

Met weinig besmettingen en genoeg test- en ziekenhuiscapaciteit kan het Noorden een doorslaggevende rol gaan spelen bij de exitstrategie waarover het Outbreak Management Team (OMT) en het kabinet zich deze week buigen.

'Hele logisch optie'

Zo noemt hoogleraar infectieziektemodellering Sake de Vlas (Erasmus Universiteit Rotterdam) het desgevraagd een ‘heel logische optie’ om eerst naar de noordelijke provincies te kijken: ,,Je wil de infectieniveaus met testen en traceren zo laag mogelijk laten blijven terwijl je de lockdown voorzichtig afschaalt”, meldt De Vlas, die ook meedenkt met het RIVM over mogelijke exitstrategieën.

,,Dan lijkt het mij zeker zinvol in de gebieden te beginnen waar het virus zich (al dan niet toevallig) op relatief lage niveaus bevindt”, zo laat De Vlas weten.

Peter Boncz, bijzonder hoogleraar datamanagement (Vrije Universiteit) is lid van dezelfde meedenk-groep: ,,Je kunt eerst de noordelijke provincies afschalen, mits je genoeg kunt testen en traceren met bijvoorbeeld de privacyvriendelijke app. Pas als je zeker weet dat je zorgsysteem het aankan, kan je verder.”

'Een goed signaal'

Bert Niesters, hoogleraar medische microbiologie en hoofd van de sectie klinische virologie van het UMCG in Groningen, noemt de noordelijke exitvariant een interessante optie: ,,Wij hebben in ons ziekenhuis al een week geen medewerker meer positief getest, dat is een goed signaal. Maar voordat je zoiets uitprobeert, moet je wel weten of we ook in de thuiszorg, in de verpleeghuizen en bij huisartsen alle potentiële brandhaarden goed in beeld hebben. Pas dan zeg ik: dit is een interessante optie.”

Een regionale benadering om de coronamaatregelen te verlichten, komt niet uit de lucht vallen. In China gelden in diverse regio’s verschillende restrictieniveaus, de Duitse denktank IFO schetste dit weekeinde eveneens een scenario waarbij regio’s met voldoende ziekenhuiscapaciteit en weinig infecties als eerste ‘open’ kunnen. Er kleven wel risico’s aan deze koers: in gebieden waar nog maar weinig mensen besmet zijn geraakt, is het potentiële aantal nieuwe gevallen erg groot, omdat de groepsimmuniteit daar verder weg lijkt.

Voorzichtig

Burgemeester Sybrand Buma van Leeuwarden, voorzitter van de Veiligheidsregio Fryslân, is voorzichtig over een eventuele vroege versoepeling in zijn regio: ,,Als de regering een tweede fase wil starten in bepaalde gebieden gaan we ermee aan de slag. Maar wij gaan hier nu niet even een eigen beleid voeren. De risico’s van het virus zijn hier net zo groot als elders.’’

Het RIVM en het ministerie van Volksgezondheid noemen het nog te vroeg om in te gaan op een noordelijk exitplan. Wel schreven de kabinetsadviseurs van het Outbreak Management Team vorige week al dat de optie van regionale maatregelen verder verkend moet worden.

Er zijn volgens het OMT, het team van virologen, medici en epidemiologen dat het kabinet adviseert, zowel argumenten voor als tegen regionale versoepeling. Een potentieel probleem is bijvoorbeeld het horecatoerisme uit gebieden waar nog wel strenge maatregelen gelden.

Deze week meer concrete maatregelen

Het OMT en de aan het RIVM gelieerde hoogleraren en deskundigen verkennen diverse opties om geleidelijk uit de sociale en economische lamlegging te komen. Deze week moeten meer concrete maatregelen op tafel komen. Er kan ook worden gedacht aan maatregelen gericht op specifieke branches of leeftijdsgroepen.

Om opnieuw een ongecontroleerde uitbraak te voorkomen, zijn wel harde voorwaarden verbonden aan een eventuele versoepeling. Zo mag er pas afgeschaald worden als het aantal nieuwe besmettingen laag is. Ook moet het zorgsysteem meer lucht hebben.

menu