Grote Kerk Wildervank staat van top tot teen in de steigers

De 44 meter hoge toren van de Grote kerk Wildervank staat in de steigers. Het rijksmonument, dat vanaf de N33 goed is te zien, wordt gerenoveerd.

Zeker zes weken lang is de hoge toren gedrapeerd met groene veiligheidsnetten. Van top tot teen zijn steigers opgebouwd om tot in de nok werkzaamheden uit te kunnen voeren. ,,Het was echt nodig’’, zegt Bé Leffers, lid van de monumenten- en concertcommissie van de kerk. Hij weet nagenoeg alles van de geschiedenis van het markante gebouw dat in 1911 in gebruik werd genomen door de Gereformeerde kerk. Die ging jaren geleden op in de Protestantse Kerk Wildervank, de huidige eigenaar van het jugendstilgebouw.

Leffers: ,,In 2010 vroeg de kerkenraad ons om een onderhoudsrapport te maken voor de kerk en de toren. Het bovenste metselwerk wordt onder handen genomen. Scheuren worden hersteld. Lood moet worden vastgezet, leien nagekeken en waar nodig vastgezet. Ze zijn nog wel even bezig. Alleen al het bouwen van de steigers was een flinke klus.’’ Voor zeker 70.000 euro wordt er verspijkerd. Ongeveer de helft komt uit een rijkspotje (Brimsubsidie) voor het opknappen van monumenten. Zijn ze buiten klaar, dan wacht binnen nog een klus. Houtworm moet bestreden worden en het hout geïmpregneerd.

Bijzondere geschiedenis

Het is een pand met een bijzondere geschiedenis, weet Leffers. Eigenlijk waren de kerk van 20 bij 25 meter en de toren van 44 meter hoog te groot en te modern voor het Wildervank van meer dan een eeuw geleden. Maar ze waren de wens van de puissant rijke familie Bosch uit Wildervank, die veel geld stak in de nieuwbouw.

Er werd gebouwd om te imponeren. De toren moest zo hoog zijn dat die vanuit de boerderij van de familie Bosch te zien moest zijn. Als architect werd Tjeerd Kuipers benaderd, een leerling van Berlage die meer dan vijftig kerken ontwierp en ook de synagoge in de Folkingestraat in Groningen. Het kerkcomplex is in één jaar tijd gebouwd. Er werd niet op een cent gekeken. Honderden mensen werkten op de bouwplaats. Na oplevering had de familie Bosch het genoegen om vanuit de leunstoel te kunnen kijken naar de ‘eigen’ toren. Maar de toenmalige kerkenraad zat wel een beetje met het gebouw in de maag, het had moeite de enorme kerk te onderhouden, weet Leffers.

Het is niet de eerste keer dat er aan de toren gewerkt wordt. In de jaren tachtig van de vorige eeuw is de toren grondig gerestaureerd. ,,De toren was toen echt in slechte staat. Er moest wat gebeuren.’’ De kerkgemeenschap wilde het hele complex toen overdragen aan de gemeente Veendam. ,,Dat ging niet door. Wel kregen we toen een bijdrage in de renovatiekosten.’’

Ruim 30 jaar later is de toren opnieuw aan onderhoud toe. Werd de grote renovatie in de jaren tachtig vooral uitgevoerd door vrijwilligers onder leiding van bouwuitvoerder Gerry Ham; dit keer is het een gespecialiseerd bedrijf dat aan de slag gaat, mede aan de hand van een inventarisatierapport dat door de monument-en concertcommissie is gemaakt. En wordt de toren ook rechtgezet? Van afstand lijkt het of die uit het lood staat. ,,Rechtgezet?” Leffers houdt het op optisch bedrog. ,,Niks aan de hand. Hai stait zuver liek.’’

Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.