Het gras groeit en vleermuis vliegt nog

Door het zachte weer van de laatste tijd loopt de natuur zes weken achter op schema. Het gras moet nog steeds worden gemaaid. Dat is best bijzonder, zegt de Groninger bioloog Jan Doevendans. ,,Sterker nog, ik heb vorige week een vleermuis gevangen. Die hoort eind oktober al te slapen.''

Kantelpunt

Volgens Doevendans kun je 12 graden Celcius opvatten als een ‘kantelpunt' in de natuur. Als de gemiddelde termperatuur daarboven blijft, dan groeien veel planten nog.

Dat weet ook hoofd greenkeeper Jos van Zelst die het gras maait op diverse golfbanen in het Noorden, onder meer op De Compagnie in Veendam, De Semslanden in Gasselte en De Hildenberg in Appelscha. ,,We moeten blijven maaien tot de kerstdagen. Dat komt slechts sporadisch voor. Meestal stoppen we half november al.''

Dat er nog steeds vleermuizen rondvliegen betekent volgens Doevendans dat er ook nog insecten in de lucht zijn, want daar leven vleermuizen van. ,,Technisch gezien kunnen insecten onder de 12 graden niet vliegen. De scharnieren van het uitwendig harnas van insecten bestaat uit het eiwit chitine. Als het koud is, zit dat vast.''

Frans klimaat

Het zachte weer heeft nog veel meer gevolgen. Je kunt volgens de bioloog inderdaad concluderen dat we zo langzamerhand een Frans klimaat krijgen met bijbehorende flora en fauna. ,,Je ziet in onze contreien steeds vaker de zilverreiger opduiken. Die zag je vroeger alleen in de Zuid-Franse Camargue. Nu zijn ze ook in de Oostvaardersplassen en lopen ze 's winters op het Wad.''

Het barst ook nog van de ijsvogels, die leven van vis. ,,Als het gaat vriezen, gaan ijsvogels weg. Doordat er tot nu toe amper nachtvorst is geweest, gaan ze pas later overwinteren. Kieviten hadden ook al lang in Frankrijk moeten zitten.''

Sommige andere dieren blijven juist weg. Doevendans noemt als voorbeeld de frater met z'n roze stuit. ,,Die zangvogel kwam hier altijd overwinteren, maar de laatste jaren blijft hij in Zuid-Scandinavië.''

Nog een ander fenomeen: er zijn in de gazons ook nog geen molshopen te zien. ,,Die krijg je ook pas als het gaat vriezen.''

Hooikoorts

Voor de mens heeft het ook minder aangename gevolgen. Er zijn signalen dat hooikoorts nu al de kop opsteekt. ,,Zelf heb ik daar nog geen aanwijzingen voor gezien'', reageert onderzoekster Letty de Wegen van de Pollen Informatie Dienst van het Leids Universitair Medisch Centrum. ,,Het is wel zo dat in de oostelijke provincies de hazelaars bloeien, herkenbaar aan de gele katjes. Deze staan erom bekend dat ze hooikoorts veroorzaken. Normaal beginnen die niet eerder te bloeien dan eind december.''

De natuur past zich aan het zachte weer aan, besluit Doevendans. ,,Als je diep graaft onder de Noordpool, komt je vanzelf palmbomen tegen. Ooit is het daar warm geweest, net zoals bij ons. Klimaatverandering is niet schadelijk voor de natuur, maar voor de mens. Het werd tijd ook.''

Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.