Bezuinigingen hangen als zwaard van Damocles boven Groningen (100 dagen herindeling deel 2)

De herindelingsgemeenten Groningen, Het Hogeland en Westerkwartier bestonden woensdag op de kop af honderd dagen.

DvhN kijkt in een serie van drie artikelen hoe de nieuwe gemeenten er nu voor staan. In deze aflevering: Groningen.

 

Bezuinigingen hangen als zwaard van Damocles boven gemeente Groningen

Erg soepel verliep de aanloop naar de herindeling van Groningen, Haren en Ten Boer niet. Met name in Haren waren grote angsten dat het een ondergeschoven kindje zou worden en moet opdraaien voor de rekening van projecten die in de Stad worden uitgevoerd.

De nieuwe gemeente kent een diverse groep inwoners. Van de gedupeerden van de gaswinning in Ten Boer tot de internationale studenten op het Suikerunieterrein. Van inwoners in wijken met veel armoede zoals Beijum tot inwoners van Glimmen, waar begin dit jaar de Postcodekanjer viel. Het valt nog te bezien of de nieuwe gemeente in staat is om de belangen van al die groepen evenredig te behartigen.

Het coalitieakkoord ademt ambitie

Het coalitieakkoord van het nieuwe gemeentebestuur, bestaande uit GroenLinks, PvdA, D66 en ChristenUnie, ademt ambitie. Groningers moeten ‘Gezond, groen en gelukkig’ worden. De coalitie wil onder andere het aantal fiets- en autoparkeerplekken in de openbare ruimte terugbrengen, bijvoorbeeld door nieuwe fietsenstallingen in panden. Ook wil men voorop lopen in de energietransitie, de wijken gaan vernieuwen en investeren in sport en cultuur, onderwijshuisvesting en woningbouwontwikkeling. De energietransitie is een van de grootste uitdagingen, want het is nog de vraag of het gaat lukken om particuliere woningeigenaren mee te nemen in duurzame coöperaties.

Op de zorg is een groot tekort

Tegelijk ademt het coalitieakkoord vaagheden over heikele punten, waar men tijdens de coalitieonderhandelingen geen knoop over heeft durven doorhakken. Er worden verkennende onderzoeken gedaan naar bijvoorbeeld diftar, een tram en een project om restwarmte van de Eemshaven naar de stad te vervoeren. Onderzoeken die vooral op de lange termijn vruchten kunnen afwerpen, maar waar geen concrete afspraken zijn gemaakt.

Het grootste probleem van de nieuwe gemeente is dat de vergoeding van de Rijksoverheid bij lange na niet de kosten dekken die gemaakt worden voor het sociale domein. Dat verschil wil het Groninger college zelf bijpassen. Met name op de zorg is een groot tekort, tot 2022 gaat het om ruim 45 miljoen euro. Ook op de bijstand (28 miljoen) en WMO (8 miljoen) moet fors geld worden bijgelegd.

Greep in de reserves

Met alleen de verhoging van de onroerende zaakbelasting kunnen die tekorten niet allemaal worden opgevangen, die levert naar verwachting zo’n 18 miljoen euro op. Dat komt met name voor de rekening van inwoners van Haren en Groningen, inwoners van Ten Boer gaan iets minder OZB betalen. Het verlagen van het weerstandsvermogen, zeg maar de reservepot bij projecten, moet voor de korte termijn soelaas bieden.

Bezuinigingen hangen als een zwaard van Damocles boven de gemeente. Tot 2022 moet ruim 27 miljoen euro gewonnen worden in de taken van de organisatie, interne loon- en prijscompensatie en het verschuiven van budgetten naar gebiedsgericht werken. Ook is het gemeentebestuur van plan om 2,5 miljoen euro te bezuinigen op subsidies aan instellingen. Het is nog de vraag waar die klappen gaan vallen en wie die gaan voelen. We weten het volgende week donderdag, dan wordt de begroting gepresenteerd.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Groningen
menu