Een verpleegster houdt een buisje bloed vast.

In slakkengang naar groepsimmuniteit: 'In Brabant zien we wel meer antistoffen'

Een verpleegster houdt een buisje bloed vast. Foto: AFP

Het wordt beschouwd als een gunstig bij-effect van de Hollandse ‘intelligente lockdown’: de opbouw van groepsimmuniteit. Omdat niet iedereen verplicht binnen zit, kan het coronavirus toch een beetje rondgaan bij de meest sterke mensen, zodat we weerstand opbouwen. Maar dat schiet niet echt op, blijkt uit een eerste bloedproef onder 4000 donoren.

RIVM-directeur Jaap van Dissel deelde vanochtend de nieuwste bevindingen met de Tweede Kamer. Ongeveer drie procent van de 4000 geteste Sanquin-donoren had antistoffen in het bloed, blijkt uit onderzoek. Projecteer je dat voor het gemak op de totale Nederlandse bevolking, dan zouden nu slechts zo’n 500.000 Nederlanders het virus doorgemaakt hebben.

Groepsimmuniteit

Voor de beruchte groepsimmuniteit moeten dan nog zo’n tien miljoen mensen volgen. Dus dat stadium is nog lang niet bereikt, weet Hans Zaaijer, de medisch-microbioloog van Sanquin die het onderzoek leidt. ,,Maar we lopen wel iets achter de curve aan, dit zijn de mensen die vorige week gedoneerd hebben, het geeft een beeld over de eerste vier weken van de uitbraak. De komende tijd volgen nog donoren die nu te ziek zijn om bloed te geven. Dus het percentage zal toenemen.”

De zogenoemde serologische test blijkt voor een bulk tamelijk betrouwbaar; zo'n tien procent van de bloedsamples testte vals positief, schat Zaaijer. ,,Dus dan zie je wel dat op persoonlijk niveau een dergelijke test niet betrouwbaar genoeg is. Het kan zo zijn dat je positief test terwijl je het nìet gehad hebt.”

loading

De drie procent uit het Sanquin-onderzoek komt overeen met de schatting van de Britse universiteit Imperial College, waar onderzoekers ramen dat 3,1 procent van de Nederlandse bevolking geïnfecteerd is (geweest) met het coronavirus. Zaaijer: ,,Het is geen willekeurige steekproef, maar toch is het heel leerzaam wat hier uitkomt. We hebben nog geen exacte regionale gegevens, maar we hebben wel gezien dat op bepaalde plekken in Noord-Brabant veel meer mensen antistoffen hadden dan elders.”

Voor hoogleraar medische microbiologie Marc Bonten (Universiteit Utrecht) toont deze steekproef aan dat ‘we nog een lange weg te gaan hebben’: ,,Dit kan nog heel lang duren. En misschien nog langer, omdat steeds meer berichten binnendruppelen dat je bij milde besmetting misschien niet meteen antistoffen aanmaakt, of erger: dat de immuniteit tijdelijk is en je dus toch nog een keer besmet kunt raken.”

Antistoffen

Ander onderzoek moet nu nog uitwijzen in hoeverre mensen ook genoeg antistoffen hebben om daadwerkelijk immuun te zijn. ,,Wij meten of er antistoffen zijn, onze collega's kijken hoe goed die stoffen hun werk doen.” Dan moet blijken of de meeste ex-coronapatiënten ook daadwerkelijk immuun zijn voor een volgende keer dat het virus langskomt.

Hoewel het percentage van drie procent laag lijkt, zei RIVM-directeur Jaap van Dissel vanochtend in de Tweede Kamer dat ‘elke afweer gunstig is’. ,,Corona kan zich toch moeilijker verspreiden doordat deze groep mensen immuun is.”

loading

menu